Ungmenna leitað hátt í þrjú hundruð skipti

Lögreglan hefur í 253 skipti hafið eftirgrennslan eða leit að ungmennum á aldrinum ellefu til átján ára á tímabilinu frá janúar 2008 til aprílloka 2009. Leitað hefur verið að 145 einstaklingum sem þýðir að 44 hafa komið oftar en einu sinni við sögu í leit lögreglunnar og oftast var leitað þrettán sinnum að sama ungmenninu. Að meðaltali á tímabilinu var því leitað sextán sinnum að börnum í mánuði, eða ríflega annan hvern dag.

Miklar sveiflur eru á milli mánaða í fjölda leita og eru þær ekki auðskýrðar að mati lögreglunnar. Geir Jón Þórisson aðstoðaryfirlögregluþjónn segist ekki telja að lögreglan fari oftar á stúfana nú en áður fyrr, stundum komi þrjú til fjögur útköll á stuttum tíma og þá verði tilfinning fólks og lögreglu sú að um aukningu sé að ræða en svo komi rólegri tímabil inn á milli.

Geir Jón bendir einnig á að mjög misjafnar ástæður liggi á bak við það að ungmenni hverfi. „Það er voðalega erfitt að átta sig á því hverjar ástæðurnar eru, þær geta verið eitthvað sem kemur upp í samskiptum við foreldra eða félaga. En oftar en ekki tengist þetta eitthvað neyslu, krakkarnir hverfa í smátíma, eru kannski lentir í nýjum kunningjahópi. Það getur líka eitthvað komið upp á í umhverfinu sem verður til þess að þau láta sig hverfa.“

Á bak við tölurnar um leit eða eftirgrennslan eftir ungmennum eru mis umfangsmiklar aðgerðir. Það er skráð sem eftirgrennslan hjá lögreglu þegar foreldri hringir inn og biður um að leitað sé að barni sínu. Þegar slík beiðni berst hefur lögreglan ekki formlega leit en lögreglumenn svipast um eftir barninu. Foreldrum er vísað til viðkomandi barnaverndarnefndar og það er hennar að meta hvort nauðsynlegt sé að lögregla hefji formlega leit. Í formlegri leit felst til dæmis að haft er samband við vini og kunningja, tölvusamskipti barnsins skoðuð og svo framvegis.

Mjög misjafnt er hvort strax er send tilkynning til fjölmiðla um börn sem verið er að leita að, yfirleitt er það ekki gert strax nema þau séu talin í hættu. „Þetta fer allt eftir forsögunni, það er svo margt sem þarf að meta þegar leit er hafin að börnum,“ segir Geir Jón. Hann segir stundum snúið að leita að krökkum, en tilkynningar til fjölmiðla séu oft mjög árangursríkar, þær skili oft mjög fljótt vísbendingum um hvar barnið sé að finna.

sigridur@frettabladid.is