Ekki tekið tillit til áætlana stjórnvalda

„Ég hafði vonast eftir meiri lækkun og það olli mér vonbrigðum að hún varð ekki meiri en þetta,“ segir Jóhanna Sigurðardóttir forsætisráðherra um ákvörðun peningastefnunefndar Seðlabankans um lækkun stýrivaxta um eitt prósentustig.

Jóhanna segir að nefndinni hafi verið ljós margvísleg áform stjórnvalda í ríkisfjármálum og ekkert hafi gefið henni tilefni til að ætla að ekki verði staðið við þau. Þá séu lánasamningar við Norðurlöndin, samningar um Icesave-málið og endurreisn bankakerfisins í farvatninu.

Hún segist ekki líta svo á að lítil vaxtalækkun – öfugt við það sem vonast var eftir – sé áfellisdómur yfir verkum ríkisstjórnarinnar. Talsverð lækkun gengis krónunnar að undanförnu og verðbólguþrýstingur vegna þessa séu ástæður þessarar varfærnislegu ákvörðunar. Í næstu viku verði kynntar opinberlega þær efnahagsráðstafanir sem gripið verði til á þessu ári og þær muni renna styrkari stoðum undir gengið.

„Nefndin hefur sagt að stýrivaxtalækkun verði ekki gerð á kostnað gengisins. Verðbólguþrýstingur er alvarlegur fyrir heimilin ekki síður en háir vextir.“

Jóhanna kveðst sannfærð um að þegar áðurtalin viðfangsefni verði komin í höfn muni stýrivextir lækka umtalsvert. Næsti formlegi vaxtaákvörðunardagur er 2. júlí en Jóhanna telur að peningastefnunefndin geti allt eins séð ástæðu til að ákvarða vaxtalækkun fyrir þann tíma. Hún hafi til þess heimild.

Myndarleg vaxtalækkun var, að mati aðila vinnumarkaðarins, ein forsenda þess að stöðugleikasáttmáli næðist millum þeirra, með aðkomu stjórnvalda. Jóhanna segist vissulega hafa áhyggjur af því að vaxtaákvörðunin hafi óheppileg áhrif á viðræður þar um og kunni jafnvel að hleypa þeim upp.

„Þær voru á góðu skriði og það hefði mjög slæm áhrif á efnahags- og atvinnulífið ef þeim yrði teflt í tvísýnu. En þó að þessi ákvörðun valdi vonbrigðum er ekkert sem heitir að gefast upp. Það er ekki valkostur. Allt miðar þetta í rétta átt en það kann að breytast ef menn fyllast vonleysi. Og til þess eru engar ástæður því ég er vongóð um að okkur takist það ætlunarverk okkar að stýra þessari skútu þannig að við sjáum fram á endurreisn efnahagslífsins.“

bjorn@frettabladid.is