Málum Zuism gegn ríkinu lokið en rannsókn heldur áfram

Trúfélagið Zuism áfrýjaði ekki dómi um að eftirlitsstofnun hafi verið heimilt að stöðva greiðslur sóknargjalda til þess og er málum þess gegn íslenska ríkinu nú lokið. Rannsókn héraðssaksóknara á fjármálum félagsins heldur aftur á móti áfram og er sögð vel á veg komin.

Héraðsdómur Reykjavíkur dæmdi íslenska ríkinu í vil í máli sem Zuism höfðaði vegna þess að sýslumaðurinn á Norðurlandi eystra, sem hefur eftirlit með starfsemi trúfélaga, stöðvaði greiðslur sóknargjalda til þess í byrjun árs í fyrra. Greiðslurnar voru stöðvaðar vegna efasemda sýslumanns um að Zuism uppfyllti skilyrði laga og að raunveruleg starfsemi færi fram á vegum þess. Greiðslustöðvunin stendur enn.

Gunnar Egill Egilsson, lögmaður Zuism, staðfesti við Vísi í síðasta mánuði að félagið hafi ekki áfrýjað niðurstöðunni. Málum félagsins gegn ríkinu sé nú öllum lokið. Zuism stefndi ríkinu einnig til greiðslu á dráttarvöxtum vegna sóknargjalda sem var haldið eftir árið 2017 en tapaði málinu í héraði í nóvember.

Óvissa ríkir um framtíð Zuism, sem um 1.600 manns tilheyrðu í fyrra samkvæmt tölum Hagstofunnar, í kjölfar lykta dómsmálanna. Ágúst Arnar Ágústsson, forstöðumaður Zuism, sagði Mbl.is í desember að hann ætlaði að slíta félaginu og deila um fimmtíu milljóna króna eignum þess til félagsmanna sem teldu sig eiga inni sóknargjöld hjá því þegar dómsmálinu gegn ríkinu lyki.

Sýslumaðurinn á Norðurlandi eystra segir að engin tilkynning um fyrirhuguð slit Zuism hafi borist embættinu né nokkur önnur samskipti af hálfu Ágústs Arnars eða annarra mögulega forsvarsmanna félagsins. Gunnar Egill gat ekki svarað spurningum um hvort til stæði að slíta Zuism.

Engar tilkynningar frá stjórnendum Zuism hafa birst á vefsíðu eða Facebook-síðu félagsins eftir að dómurinn féll í janúar. Nýjasta færslan á vefsíðu Zuism er frá því í febrúar í fyrra um að Ágúst Arnar hefði ákveðið að stíga til hliðar. Hann sneri þeirri ákvörðun við ekki löngu síðar eftir að í ljós kom að sýslumaður hafði látið stöðva greiðslur sóknargjalda til félagsins.

Verulegar athugasemdir við ársreikning

Embætti héraðssaksóknara hefur haft fjármál Zuism til rannsóknar frá því seint á síðasta ári. Ólafur Þór Hauksson, héraðssaksóknari, sagði Vísi um miðjan febrúar að rannsókninni sé ekki lokið en hún sé komin nokkuð vel á veg. Hann vildi ekki tjá sig frekar um að hverju rannsóknin beindist í frekari smáatriðum.

Mikil leynd hefur hvílt yfir fjármálum Zuism sem hefur þegið tugi milljóna króna frá ríkinu í formi sóknargjalda frá því að þúsundir landsmanna gengu í félagið í kjölfar loforða þáverandi stjórnenda þess um endurgreiðslur á sóknargjöldum til félagsmanna.

Ágúst Arnar hefur aldrei viljað upplýsa um umfang endurgreiðslnanna opinberlega. Í skýrslu sem hann sendi sýslumanni þegar hann reyndi að sannfæra embættið um að aflétta stöðvun sóknargjalda síðasta haust kom fram að innan við 5% sóknargjalda sem Zuism fékk frá ríkinu árið 2017 hafi verið endurgreidd. Ársreikningurinn var aðeins undirritaður af Ágústi Arnari sjálfum og var ekki yfirfarinn af endurskoðanda.

Sjá einnig: Zuism endurgreiddi innan við 5% sóknargjalda og lánaði tengdum aðilum milljónir

Þegar dómari dæmdi ríkinu í vil í málinu um sóknargjöldin í desember gerði hann verulegar athugasemdir við þennan ársreikning, ekki síst níu milljóna króna lán til tengdra aðila sem engar frekari skýringar voru gefnar á. Í ársreikningnum kom einnig fram milljónakostnaður við aðkeypta þjónustu og viðburði þrátt fyrir að rökstuddar efasemdir hafi komið fram um að raunveruleg starfsemi fari fram á vegum Zuism.

Ólafur Þór gat ekki tjáð sig um hvort að lánið til tengdra aðila eða lágt hlutfall endurgreiðslna á sóknargjöldum væri á meðal þess sem rannsókn embættis hans beindist að.

Ekki náðist í Ágúst Arnar við vinnslu fréttarinnar.

Fréttin hefur verið uppfærð.