Annríki við útgáfu leyfa til fasteignasölu

Annríki hefur verið undanfarnar vikur hjá Sýslumanninum á höfuðborgarsvæðinu við útgáfu fasteignasöluleyfa til lögmanna, að sögn Þuríðar Árnadóttur, staðgengils sýslumanns. Ný lög um sölu fasteigna, fyrirtækja og skipa taka gildi á næstu dögum. Samkvæmt nýju lögunum þurfa lögmenn að gangast undir próf til að fá löggildingu sem fasteignasalar. Það hafa þeir ekki þurft hingað til.

Undanfarin 70 til 80 ár hafa lögmenn getað öðlast réttindi til fasteignasölu á grunni lögmannsréttinda sinna. Laganámið hefur ekki náð nema að hluta fyir þær kröfur sem nám til löggildingar í fasteignasölu gerir, að sögn Grétars Jónassonar, framkvæmdastjóra Félags fasteignasala.

„Nú þurfa þeir sem ætla að gerast fasteignasalar að stunda nám í fjögur misseri hjá Endurmenntun Háskóla Íslands. Um 50 manns hafa nú sótt um þetta nám. Inntökuskilyrði eru stúdentspróf eða sambærileg menntun. Lögfræðihlutinn er um það bil helmingur námsins en lögmenn fá þann hluta metinn.“

Með nýju lögunum, sem taka gildi í næstu viku, er gerð sú grundvallarbreyting að einungis fasteignasalar hafa heimild til að sinna öllum helstu störfum er varða milligöngu um fasteignaviðskipti. „Markmið breytinganna er að tryggja mun ríkari neytendavernd. Þetta er ein stærsta neytendalöggjöf landsins. Nú er verulega þrengt að svokölluðum sölumönnum á fasteignasölum. Þeir munu aðeins geta sinnt broti af þeim störfum sem þeir hafa áður sinnt. Nýju lögin gera ráð fyrir að löggiltir fasteignasalar sinni nánast öllum störfum á fasteignasölum,“ greinir Grétar frá.

Hann segir Félag fasteignasala og Neytendasamtökin ítrekað hafa vakið athygli á þörf bættrar stöðu neytenda við fasteignaviðskipti auk þess sem eftirlitsnefnd fasteignasala hafi víða gert alvarlegar athugasemdir við verklag. Með nýju lögunum eigi viðskiptavinir að geta treyst því að fasteignasali sinni persónulega öllum meginþáttum fasteignaviðskipta.

Grétar tekur það fram að fasteignasali geti hins vegar haft aðstoðarmenn til að sinna einföldum almennum störfum.

Verkefni eftirlitsnefndar verða rýmkuð verulega samkvæmt nýju lögunum. „Nefndin verður einnig kærunefnd. Neytendur geta til dæmis eftirleiðis kvartað og fengið úrskurð um það hvort fasteignasali hafi með störfum sínum valdið kæranda fjárhagslegu tjóni og þá hvert tjónið er.“