Segir þörf á heildarendurskoðun skaðabótalaga

Þeir sem verða fyrir líkamstjóni eru í mörgum tilvikum ekki að fá fullar bætur vegna þess að forsendur gildandi skaðabótalaga eru úreltar. Prófessor við lagadeild Háskóla Íslands telur þörf á heildarendurskoðun laganna.

Eiríkur Jónsson, prófessor við lagadeild HÍ, lýsir þeirri skoðun sinni í grein í afmælisriti Tryggva Gunnarssonar, að þörf sé á heildarendurskoðun á skaðabótalögum en lögin eru frá árinu 1993. Vísar hann til fjölda atriða sem þarfnast endurskoðunar, sem eru allt frá því að vera tæknilegar villur yfir í grundvallaratriði í lögunum.

Sem dæmi nefnir Eiríkur margfeldisstuðulinn í 6. gr. laganna en hann er einn af þeim þáttum sem ráða því hvað tjónþolar fá í bætur.

„Hann auðvitað byggir á ákveðnum forsendum. Það er reiknaður út stuðull árið 1999 miðað við þær forsendur. En svo auðvitað líður tíminn og forsendur breytast. Við getum sem dæmi nefnt fjármagnstekjuskatt. Stuðullinn miðar við að hann sé 10 prósent, en eins og við þekkjum þá er hann 20 prósent,“ segir Eiríkur.

En miðað við þetta, eru tjónþolar ekki að fá fullar bætur eins og lögin eru í dag?

„Nei það er auðvitað alltaf hættan. Markmiðið hlýtur að vera að hafa þetta rétt. Skaðabótalögin miða öll við að tryggja öllum bætur fyrir fullt tjón, en ef hinn undirliggjandi stuðull sem ræður fjárhæð bóta er ekki réttur, að þá er það auðvitað hættan að það sé ekki rétt,“ segir Eiríkur.

Niðurstaðan geti einnig orðið sú að tjónþoli fái of háar bætur. Þá sé einnig mikilvægt að endurskoða ákvæði laganna um lágmarksárslaun og hámarksárslaun.

Þrátt fyrir þessa gagnrýni segir Eiríkur að lögin fangi sjaldan athygli stjórnmálamanna. Hann vonast þó eftir að lögin verði tekin til endurskoðunar, enda miklir hagsmunir í húfi.

„Það eru gríðarlega miklir hagsmunir að hafa þetta rétt. Hér verður gríðarlegur fjöldi umferðarslysa og vinnuslysa á ári hverju og miklir hagsmunir fyrir tjónþola og auðvitað samfélagið allt að við reynum að hafa þetta rétt og að kerfið tryggi fullar bætur,“ segir Eiríkur.