Jarðvarmageiri þarf umgjörð til að dafna

„Tími er kominn til að ræða um framtíðina og láta af umræðu um orsakir kreppunnar,“ sagði prófessor Michael Porter á Iceland Geothermal jarðvarmaráðstefnunni sem fram fór í Háskólabíói í gær. Á henni var fjallað um klasamyndun í jarðvarmageira og hvernig hún gæti orðið grundvöllur aukins hagvaxtar.

Porter sem er prófessor við Harvard-háskóla í Bandaríkjunum og einn helsti fræðimaður heims á sviði stefnumótunar og samkeppnishæfni þjóða, kynnti á ráðstefnunni í gær niðurstöður rannsóknar sem unnin hefur verið undir hans handleiðslu á íslenska jarðvarmaklasanum og hvernig efla megi uppbyggingu hans.

„Jarðvarmi og klasamyndun honum tengd er einn þeirra þátta sem ég tel geta hjálpað landinu,“ sagði Porter og áréttaði að þótt hlutir hafi farið aflaga og tafið þjóðina á leið til aukinnar samkeppnishæfni þá skipti öllu máli að komast nú aftur á rétt ról.

Porter gekk raunar svo langt að segja að Íslendingar mættu skammast sín tækist þeim ekki að skapa jarðvarmageiranum nauðsynlega umgjörð til þess að dafna, en hann kallaði eftir því að mynduð yrði stefna um klasamyndun hér. „Við getum aldrei orðið öllum allt,“ sagði hann, sérhæfing væri nauðsynleg. Hér væru þó allar aðstæður til að hagnýta meira en orkuna eina og flytja út tækniþjónustu og sérþekkingu þá sem hér hafi orðið til.

Porter benti á að orkugeirinn á Íslandi væri smár í alþjóðlegum samanburði og raunveruleg hætta væri á að Íslendingar misstu af lestinni í samkeppni við aðrar þjóðir og yrðu af mannauði væri ekki þegar í stað gripið til markvissra aðgerða til að styðja klasann. Því væri nauðsynlegt að ryðja úr vegi ýmsum hindrunum og sníða af vankanta sem hamli geiranum. Til dæmis sé hamlandi hversu ráðandi opinber fyrirtæki séu í orkuframleiðslu, þótt í orði sé hún opin samkeppni.

Þá virðist landið, fyrir reglur Evrópska efnahagssvæðisins, opið erlendri fjárfestingu en líði fyrir skort á gagnsæi. Gjaldeyrishöft hamli og eins sé regluverk tengt fjárfestingum í jarðvarmaverkefnum íþyngjandi. „Umbætur til stuðnings jarðvarmaklasanum gagnast ekki honum einum heldur geta líka orðið fyrirmynd að því hvernig staðið er að viðskiptum á öðrum sviðum,“ sagði Michael Porter.

olikr@frettabladid.is