Sjálfstæðismenn krafðir svara

Söfnun Sjálfstæðisflokksins í Reykjavík á upplýsingum um stjórnmálaskoðanir almennings á sjötta áratugnum var rædd á Alþingi í gær.

Í bók Guðna Th. Jóhannessonar sagnfræðings um ævi Gunnars Thoroddsen, fyrrverandi forsætisráðherra og varaformanns Sjálfstæðisflokksins, kemur fram að markmið flokksins hafi verið að hafa trúnaðarmenn í öllum fyrirtækjum í höfuðborginni með fleiri en tíu manna starfslið „og skyldi sérhver þeirra vera trúverðugur og dugandi maður“.

Þráinn Bertelsson, VG, sagði þarna lýst stórfelldasta njósnaprógrammi sem hann hefði séð, og þekkti hann þó sögu Þriðja ríkisins í Þýskalandi og sögu Austur-Þýskalands. Þráinn spurði þingmenn Sjálfstæðisflokksins hvort markmiðið um fjölda trúnaðarmanna hefði náðst: „Hvað tókst að njósna mikið og hvenær verða þessar rannsóknir aðgengilegar á netinu? Eða hefur þeim verið tortímt?“

Þingmenn Sjálfstæðisflokksins tóku þátt í umræðunni og sögðu flokkinn ekkert hafa að fela.

„Ég verð að viðurkenna að ég get ekki svarað spurningu háttvirts þingmanns um persónunjósnirnar,“ sagði Ragnheiður Elín Árnadóttir þingflokksformaður. „Ég veit að þær eru ekki viðhafðar núna, að minnsta kosti ekki þannig að mér sé kunnugt um. Þetta er frekar snubbótt svar en það er vegna þess að ég veit ekki meira um málið,“ sagði Ragnheiður Elín.

Birgir Ármannsson, Sjálfstæðisflokki, sagði að spurningin um hvaða markmiðum menn hefðu náð fyrir fimmtíu árum væri áhugaverð fyrir sagnfræðinga frekar en þingmenn.

Þór Saari, Hreyfingunni, sagði lýsingar bókarinnar kalla á samanburð á Sjálfstæðisflokknum og ógnarstjórnum kommúnista og fasista á síðustu öld. „Þetta er pólitísk arfleifð sem er hroðaleg,“ sagði Þór. „Hana þarf að gera upp og Sjálfstæðisflokkurinn mun ekki taka það upp hjá sjálfum sér að gera hana upp.“

„Enginn dylur neitt,“ sagði Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, Sjálfstæðisflokki. Margt af því sem kæmi fram í bók Guðna yrði eflaust skoðað. Hún hvatti fólk til að lesa einnig „bók Þórs Whiteheads um kommúnismann og þau tengsl sem hann hafði meðal annars inn í íslenskt samfélag og hefur hugsanlega enn“.

peturg@frettabladid.is