Höfnuðu því að matsnefnd ákvæði bætur

Árbótarhjón höfnuðu í desember í fyrra tillögu Barnaverndarstofu um að deilu þeirra yrði vísað til bindandi matsnefndar ef allt um þryti. Lögmaður þeirra segir að uppsögn þjónustusamningsins hafi verið ólögmæt, enda stjórni Barnaverndarstofa sjálf eftirspurninni að meðferðarheimilum.

Barnaverndarstofa lagði til um miðjan desember í fyrra að gengið yrði til samninga um uppgjör við hjónin sem ráku meðferðarheimilið Árbót þar sem tekið yrði tillit til fjárhagslegra skuldbindinga þeirra vegna uppbyggingar heimilisins. Þetta kemur fram í drögum að samningi um lokun heimilisins sem Fréttablaðið hefur fengið í hendur frá lögmanni Árbótarhjóna, Björgvin Þorsteinssyni.

Barnaverndarstofa lagði jafnframt til í samningsdrögunum að ef samkomulag næðist ekki fyrir 1. júlí yrði skipuð þriggja manna matsnefnd sem hefði það hlutverk að ákveða endanlegt uppgjör vegna lokunarinnar og skyldi niðurstaða hennar vera bindandi. Nefndin átti að vera skipuð fulltrúa Barnaverndarstofu, félagsmálaráðuneytisins og Árbótar.

„Þessum samningsdrögum var að sjálfsögðu hafnað enda fráleitt að ríkið hefði tvo menn í matsnefndinni en Árbót einn,“ segir lögmaðurinn Björgvin Þorsteinsson í greinargerð sem hann hefur sent Fréttablaðinu um málið.

Greinargerðin er birt í heild sinni á Vísi í dag. Uppsögnin ólögmæt

Björgvin segir að eftir að samningsdrögunum var hafnað hafi Árbótarhjónin mótmælt uppsögninni og sett fram tillögu að sátt sem kvað á um Barnaverndarstofa greiddi þeim sex mánaða uppsagnarfrestinn auk rekstrarframlags til þrettán mánaða, eða helming þess tíma sem þá stæði eftir af samningnum. Sex mánaða uppsagnarfresturinn nam um 44 milljónum og þrettán mánuðir til viðbótar hefðu verið um 95 milljónir.

„Grundvöllur kröfunnar var að uppsögn samnings aðila væri ólögmæt,“ segir Björgvin. „Á því var byggt, m.a. af hálfu Barnaverndarstofu að eftirspurn eftir vistmeðferð í Árbót hefði minnkað. Hið rétta er að Barnaverndarstofa sjálf ræður því á endanum hvar unglingar eru vistaðir og getur því alfarið stjórnað eftirspurninni.“ Hann segir þá skýringu að þörfin hafi minnkað koma illa heim og saman við þá yfirlýsingu Braga Guðbrandssonar, forstjóra Barnaverndarstofu, að byggja þyrfti nýtt heimili undir slíka starfsemi á Suðurlandi.

Þá gagnrýnir hann tal um að kynferðisbrotið sem upp kom geti réttlætt uppsögnina. „Meint kynferðisbrot starfsmanna heimilisins gat heldur ekki verið ástæða uppsagnar samningsins og lokunar vistheimilisins. Í slíkum tilvikum er viðkomandi starfsmanni sagt upp störfum en starfseminni ekki hætt. Hefur þess einhvern tímann verið krafist að kirkju sé lokað vegna meints kynferðisafbrots prests? Ekki svo vitað sé til.“ Þrjátíu milljónir of lítiðTil stuðnings bótakröfunni vísar Björgvin til skuldastöðu Árbótarhjóna, sem lagt hafi út í mikinn kostnað við byggingarframkvæmdir á heimilinu að kröfu Barnaverndarstofu. Björgvin segir að skuldir í bókhaldi þeirra vegna þeirra framkvæmda hafi um síðustu áramót numið rúmum 48 milljónum króna. Barnaverndarstofa hefur hins vegar mótmælt þeirri fullyrðingu og sagt að ekki hafi verið sýnt fram á skuldastöðuna með fullnægjandi hætti. Nánar er fjallað um þá hlið málsins hér til hliðar.

Vegna alls þess sem að framan greinir taldi Björgvin Árbótarhjónin eiga rétt á að ríkið greiddi þeim vegna þess tjóns sem þau urðu fyrir við samningsrofin. Niðurstaðan hafi verið að þau fengju 30 milljónir. „Er það mín skoðun að sú fjárhæð hafi verið of lág en þau […] vildu ganga að þessu tilboði í stað þess að sækja rétt sinn fyrir dómstólum,“ segir Björgvin.

Segir Björgvin að allir sem um málið hafi fjallað hafi gert það af „yfirgripsmiklu þekkingarleysi á atvikum öllum“ án þess að leita sjónarmiða Árbótarhjóna og vill hann með greinargerð sinni koma þeim á framfæri.