Öryrki með krabbamein fyrir Hæstarétt vegna veðsetningar

Landsbanki Íslands áfrýjar dómi í máli sem kona á sjötugsaldri höfðaði gegn bankanum og vann í Héraðsdómi Reykjavíkur.

Málið snýst um að konan skrifaði undir veðskuldabréf sem þáverandi unnusta sonar hennar hafði gefið út til Landsbanka Íslands 18. júní 2007 að fjárhæð 1.750 þúsund krónur. Veð var tekið í fasteign konunnar í Vogum á Vatnsleysuströnd.

Hún stefndi Landsbankanum og krafðist þess að felld yrði úr gildi veðsetning á fasteign hennar og skuldabréfinu aflýst. Dómari féllst á kröfur konunnar.

Vilhjálmur Þ. Á. Vilhjálmsson, sem rak málið fyrir konuna í héraðsdómi, segir tengdadóttur konunnar hafa verið á vanskilaskrá án þess að konunni væri gerð grein fyrir því.

„Þá var greiðslumat ranglega úr garði gert og þar að auki aldrei kynnt konunni. Lánveitandi var í engum samskiptum við konuna sem var í miðri lyfjameðferð heima hjá sér á þessum tíma,“ segir Vilhjálmur. „Ekki nóg með að taka til fullra varna fyrir héraði og vera óviljugur til sátta, þá tekur bankinn ákvörðun um að áfrýja málinu.“

Vilhjálmur segist aldrei hafa lent í því sjálfur að fjármálafyrirtæki áfrýi máli sem þau tapi í héraði. Því sé vægast sagt sérstakt að það sé fyrst í þessu tiltekna máli.

„Bankinn þarf að leggja út í kostnað, sem er að líkindum talsvert hærri heldur en þær 1,75 milljónir króna sem deilt er um og það gegn öryrkja og sjúklingi sem bankinn faldi upplýsingar fyrir þegar til ábyrgðarinnar var stofnað,“ segir Vilhjálmur Vilhjálmsson.

Konan byggði kröfu sína á því að Landsbankinn hafi brotið gegn ákvæðum samkomulags um notkun ábyrgða frá árinu 2001, einkum 4. grein samkomulagsins. Þá hafi verið brotið gegn 19. grein þágildandi laga um fjármálafyrirtæki.

Konan segist ekki hafa fengið að sjá greiðslumat um lántakann. Bankinn hefði átt að afhenda upplýsingabækling um ábyrgðir en það hafi ekki verið gert.

Þá byggði konan kröfuna á því að hæpið sé að vinna greiðslumat sama dag og sótt eru um lán. Fjármálafyrirtæki beri ábyrgð á því að upplýsingarnar séu réttar og verði að afla nauðsynlegra gagna til þess að matið gefi góða mynd af ætlaðri greiðslugetu skuldara. Vafasamt sé að unnt sé að afla gagna á nokkrum klukkustundum. Ekki hafi verið veitt heimild til upplýsingaöflunar með lánsumsókn og því virðist sem bankinn hafi ekki aflað neinna gagna. Hann sé þó skyldur til þess.

Þá taldi konan að upplýsingar í greiðslumatinu hafi verið rangar. Tekjur hafi verið sagðar of háar.

Þá hafi verið sagt að leigugreiðslur næmu 25 þúsund krónum á mánuði en lántaki hafi greitt 100 þúsund krónur í leigu. Benti konan á að láninu hafi meðal annars verið varið til að greiða upp skuld vegna húsaleigu að fjárhæð 444 þúsund krónur.

Dómurinn kemst að þeirri niðurstöðu að Landsbankinn og forveri hans hafi engin gögn varðveitt um vinnslu og forsendur greiðslumatsins. Fjárhæð húsaleigu sé óstaðfest og forsendur framfærslu ósannfærandi. Þá sé ekki hægt að segja að konan hafi haft næg tækifæri til að kynna sér greiðslumatið. Því beri að fella veðsetninguna á fasteigninni úr gildi.