Heimafæðingum fjölgar ört

Breska læknatímaritið Lancet birti leiðara í síðustu viku þar sem fram kemur að niðurstöður fjölþjóðlegrar magnrannsóknar, birtra í bandaríska læknatímaritinu American Journal og Obstetrics & Gynecology, sýni fram á að heimafæðingar auki líkur á ungbarnadauða um helming.

„Niðurstöður rannsóknarinnar sýna fram á að fyrirfram ætlaðar heimafæðingar hjá heilbrigðum konum utan áhættuhópa miðað við fyrirfram ætlaðar spítalafæðingar sama hóps kvenna auki hættu á ungbarnadauða um helming (0,2 prósent á móti 0,09 prósent),“ segir í grein Lancet. „Konur hafa rétt á því að velja hvort og hvernig þær fæði, en þær hafa ekki rétt á því að stofna börnunum sínum í hættu.“

„Mér finnst verið að taka af konum sjálfræðið með þessari fullyrðingu,“ segir Áslaug Hauksdóttir ljósmóðir. „Allar mæður hugsa mest um barnið sitt. Allar.“ Áslaug hefur sinnt heimafæðingum í þrettán ár og segir langflest tilvik ganga vel. Hún segir að svo framarlega sem konan sé hraust og meðganga hafi gengið vel, þá sé ekkert því til fyrirstöðu að fæða barnið heima.

„En ef eitthvað bregður útaf; hiti móður, hjartsláttartruflanir barns, fæðingin orðin langdregin eða eitthvað annað, þá færist fæðingin upp á spítala.“

Áslaug segir niðurstöður rannsóknarinnar í Lancet segja litla sögu. „Við vitum ekkert hvaðan þessar tölur koma. Einn þriðji af heima-fæðingum í Bandaríkjunum er til dæmis án ljósmóður eða heilbrigðisstarfsmanns,“ segir hún. „Sú tölfræði sem Bretar eru farnir að reiða sig á er á góðri leið með að verða jafn slæm og tölfræði Bandaríkjamanna.“ Áslaug segir flestar ljósmæður velja að fæða heima hjá sér og ánægðustu mæðurnar séu þær sem eignist börnin sín heima.

Hildur Kristjánsdóttir, ljósmóðir hjá Landlæknisembættinu, segir heimafæðingar teljast öruggar að uppfylltum vissum skilyrðum.

„Það er algjört skilyrði að ljósmóðir geti aðstoðað við fæðingu. Ef konan er frísk, utan áhættuhóps og ekkert óeðlilegt við meðgönguna, hefur ekki verið talið neitt á móti heimafæðingum. Þetta er upplýst val kvenna.“

Heimafæðingar hér á landi hafa aukist á síðustu árum og um 40 prósenta aukning er á milli síðustu tveggja ára.

sunna@frettabladid.is