Jarðstrengir sífellt nærtækari í samanburði við loftlínur

Sá tími gæti verið að nálgast að jarðstrengir fyrir háspennu verði samkeppnishæfir við loftlínur í verði. Framkvæmdakostnaður við lagningu strengja á lægri spennu hefur lækkað umtalsvert sem gefur slík fyrirheit.

Þetta kom fram í máli Guðmundar Inga Ásmundssonar, forstjóra Landsnets, á vorfundi fyrirtækisins á þriðjudag.

Guðmundur vék að því að Landsnet stóð að rannsóknarverkefni um jarðstrengi í samstarfi við sérfræðinga, og niðurstaðan var sú að áætlanir um kostnað við að leggja jarðstrengi á lægri spennu voru endurskoðaðar – og á það bæði við um jarðstrengi á 66 kV spennu og 132 kV spennu [háspenna í kerfi Landsnets er á 22kV spennu].

Árið 2015 lagði Landsnet um 50 kílómetra jarðstrengja á 66 kV og 132 kV spennu og raunkostnaður reyndist lægri og í samræmi við áætlanir, en Landsnet hefur jafnframt tekið niður umtalsvert af loftlínum á undanförnum árum á sama tíma og jarðstrengir hafa verið lagðir.

„Þessi niðurstaða eykur samkeppnishæfni jarðstrengjanna, sem mun væntanlega gilda á öllum spennustigum. Þetta er mjög jákvæð þróun því það er ekki aðeins af umhverfisástæðum sem við notum jarðstrengi heldur einnig af öryggisástæðum,“ sagði Guðmundur.

Íerindi sínu vék Guðmundur að nauðsyn þess að styrkja flutningskerfið, nokkuð sem mjög hefur verið til umræðu á síðustu árum og óumdeilt að er nauðsynlegt – það eru hins vegar leiðirnar til þess sem eru umdeildar. Hann benti á að á síðastliðnum þremur árum hefði varaaflskeyrsla tífaldast og að skerðing á afhendingu raforku til notenda á ótryggum flutningi hefði fjórfaldast.

Á meðal þeirra sem þetta bitnaði á væru fiskimjölsverksmiðjur sem hefði skipt úr jarðefnaeldsneyti yfir í rafmagn til vinnslunnar, iðnfyrirtæki og heimili.

Í dag væru tveir skýrir kostir; hálendisleið, umdeild háspennulína yfir Sprengisand, eða byggðaleið. Guðmundur sagði hugsanlegt að minni umhverfisáhrif yrðu af fyrrnefnda kostinum. Eftir að lokið var við byggingu byggðalínunnar árið 1984, tólf árum eftir að hún hófst, hefur raforkunotkun á Íslandi meira en fjórfaldast.

Landsnet greiðir arð í fyrsta sinn

Geir A. Gunnlaugsson, stjórnarformaður Landsnets, sagði frá því að fyrirtækið skilaði fjögurra milljarða króna hagnaði á síðasta rekstrarári, sem er besta afkoma frá stofnun Landsnets.

Á þeim grunni sé stefnt á að greiddur verði 400 milljóna króna arður til eigenda og er það í fyrsta sinn sem félagið greiðir arð.

Áætlanir gera ráð fyrir því að fjárfestingar fyrirtækisins á tímabilinu 2016 til 2020 verði að meðaltali um tíu milljarðar króna – sem er miklum mun meira en á árunum eftir frá hruni til 2015.

Fréttin birtist fyrst í Fréttablaðinu 7. apríl.