Uppbygging strandar á innsiglingu

„Við byggjum okkar afkomu að mestu leyti á sjávarútvegi. Ef hann getur ekki þróast og dafnað hér, og verið samkeppnishæfur, þá hræðist maður afleiðingarnar,“ segir Björn Ingi Jónsson, bæjarstjóri á Höfn í Hornafirði, spurður um fyrirspurn Silju Daggar Gunnarsdóttur, þingmanns Framsóknarflokksins, til innanríkisráðherra um áframhald rannsókna á Grynnslunum, sandrifi utan við Hornafjarðarós sem er varhugaverður farartálmi skipa á leið inn til Hafnar í Hornafirði.

Það sem Silja Dögg vill vita er til hvaða ráðstafana ráðherra hyggst grípa til að tryggja þær rannsóknir sem nauðsynlegar eru fyrir framkvæmdir svo gera megi innsiglinguna í Hornafjarðarhöfn greiða og örugga – og hvenær ráðherra sjái fyrir sér að framkvæmdir geti hafist á grundvelli þeirra.

Björn Ingi telur að núverandi aðstæður við innsiglinguna standi uppbyggingu atvinnulífs á Höfn fyrir þrifum. Fiskiskip á leið til hafnar taka ítrekað niðri á Grynnslunum, og þau stærri án undantekninga þó þau sæti lagi á flóði til að komast til hafnar.

Þessar aðstæður valda því að skip neyðast oft til að fara annað til löndunar, og að sögn bæjarstjórans telur það hratt í bókhaldi fiskibæjar þegar fullhlaðin skip sigla framhjá. Endurnýjun í flotanum, ekki síst ný uppsjávarveiðiskip, er í eina átt; stærri og öflugri skip. Slík uppbygging er ekki möguleg á Höfn, og mun takmarka enn möguleika staðarins til að taka á móti afla þegar til framtíðar er litið.

„Skipin eru að taka ítrekað niðri og þetta verður að skoðast líka út frá öryggi sjómannanna. Það er mikið hagsmunamál, svo ekki sé kveðið fastar að orði, að menn séu ekki að stranda skipum sínum í hvert sinn sem þeir sigla hér inn til hafnar,“ segir Björn Ingi.



Vegagerðin, áður Siglingastofnun, hefur unnið að rannsóknum á Hornafjarðarósi á undanförnum árum. Vegagerðin hefur sett fram rannsóknaráætlun til þriggja ára sem hefur það að markmiði að kanna hvaða lausnir eru mögulegar til að auka dýpi á Grynnslunum. 



Samkvæmt heimildum blaðsins er kostnaður við rannsóknirnar á sjöunda tug milljóna – og ekki á dagskránni þar sem rannsóknir tengdar hafnamálum hafa legið að mestu niðri frá hruni.

Jökulbráð hefur áhrif á innsiglinguna

Svo hratt rís land Suðaustanlands að rannsóknir um hafnarbætur við Höfn í Hornafirði þurfa að taka tillit til þess.



Höfn stendur nú 15 sentímetrum hærra en bærinn gerði árið 1997, en ástæðan er minna farg af völdum jökulþekju vegna bráðnunar hennar.



Suðausturströndin rís um 0,8 til 1,4 sentímetra á ári vegna bráðnunarinnar og verður það rakið beint til Vatnajökuls. Það sem gerist þegar jöklar hopa og þynnast er að þá lyftist jarðskorpan þegar fargið minnkar.



7 milljónir króna fóru í fyrra til rannsókna á Höfn; 15 milljónir runnu til öldufars- og strandrannsókna yfir landið í heild. Hornafjarðarhöfn er eina höfnin sem ríkið hefur lagt fé í rannsóknir á. Fé til rannsókna á Grynnslunum hefur komið úr fjárveitingum til hafnamála á fjárlögum.