Upplýsingum verði safnað

Skipan Þjóðaröryggis­deildar er meðal þess sem lagt er til í nýrri skýrslu um hryðjuverkavarnir sem kynnt var í gær. Hlutverk deildarinnar væri að afla upplýsinga um hryðjuverk og aðra glæpi á fyrirbyggjandi stigi, eða áður en til þeirra kemur. Björn Bjarnason, dóms- og kirkjumálaráðherra, kynnti skýrsluna á blaðamannafundi í gær ásamt dr. Niels Bracke, sem er annar tveggja sérfræðinga Evrópusambandsins í lögreglu- og hryðjuverkamálum sem unnu skýrsluna.

Í skýrslunni er vakin athygli á því að hér á landi séu engar reglur um beitingu sérstakra rannsóknarúrræða, einkum fyrirbyggjandi, sem öryggisþjónustur annarra landa beiti venjulega áður en til opinberrar rannsóknar komi, og því séu fyrirbyggjandi aðgerðir óheimilar að íslenskum lögum. Mælst er til þess að ný Þjóðar­öryggisdeild innan embættis ríkislögreglustjóra sé stofnuð, undir yfirumsjón dómsmálaráðuneytisins.

"Til þess að geta tekist á við mögulegar uppákomur er nauðsynlegt að fá upplýsingar fyrirfram svo hægt sé að koma í veg fyrir þær áður en þær gerast. Annars er hætt við að þær verði löggæslunni ofviða, sérstaklega í landi eins og Íslandi þar sem lögreglan er tiltölulega fámenn," segir dr. Bracke svipaðar deildir löggæslunnar í Þýskalandi hafi komið í veg fyrir uppákomur fótboltabullna vegna heims­meistaramótsins í knattspyrnu.

Aðspurður um hvort einhver þörf sé í raun fyrir slíka deild á Íslandi þar sem hér hafi aldrei verið framin hryðjuverk sagði Björn að mikilvægt sé að læra af reynslu annarra þjóða í þessum málum til þess að hægt sé að koma í veg fyrir slík atvik ef þau skyldu gerast. "Ef menn vilja bíða eftir einhverju og skamma stjórnvöld síðan fyrir að hafa ekki gert neitt þá er það ákveðið viðhorf, en ég hef ekki það viðhorf."

Settur hefur verið á laggirnar starfshópur sem hefur það hlutverk að vinna úr tillögum

skýrslunnar. Unnið er að því að semja drög að löggjöf um fyrirbyggjandi verkefni og störf deildarinnar ásamt heimildum hennar og takmörkum. Einnig á eftir að ákveða hvernig eftirliti með deildinni verður hagað, en ljóst er að verkefni hennar geta skarast á við persónuvernd og friðhelgi einkalífs.