Fleiri konur greinast með krabbamein utan skimunar

Áhættan af því að látast af völdum brjóstakrabbameins minnkar ekki nema um 0,4 prósent við það að kona fari í skimun að því er kemur fram í kanadískri rannsókn sem birt var í British Medical Journal og greint var frá á Vísi í gær. Ávinningurinn af skimun eftir brjóstakrabbameini er ekki eins mikill og hann virtist vera þegar skimun hófst fyrir um 30 árum síðan.

Vandamálið að sögn Helga Sigurðssonar, prófessors og yfirlæknis í krabbameinslækningum við Landspítalann, er að ekki séu margar aðrar leiðir til þess að finna brjóstakrabbamein. Konur í dag og heilbrigðisstarfsfólk sé þó í dag miklu upplýstara en áður um hvernig megi greina brjóstakrabbamein.

Í raun greinist mun fleiri konur með brjóstakrabbamein utan skimunar. En þær konur sem finna hnúta í brjóstum sínum fara að lokum í skimun.

Ekki má vanmeta gildi skimunar

Langöruggasta leiðin til þess að greina brjóstakrabbamein sé þó myndgreining með röntgenmynd eins og gert er við skimunina og svo aftur við segulómunarmynd. Eins og staðan sé í dag sé engin betri leið til þess að greina brjóstakrabbamein en svokölluð þrígreining, sem er brjóstamyndataka sem fylgt er eftir með sýnatöku ef á þarf að halda.

Helgi bendir á að í leiðara British Medical Journal komi fram að verulegur ávinningur hafi orðið af meðferð sem er veitt í kjölfar skimana. Því megi ekki vanmeta gildi skimunnar.

Ein niðurstaða rannsóknarinnar og leiðara læknatímaritsins sé að ávinningurinn af skimun eftir brjóstakrabbameini sé ekkert meiri en við skimun eftir krabbameini í blöðruhálskirtli sem flestir séu sammála um að sé ekki verulegur.

Annarra en hagsmunaaðila að koma að endurskoðun

Eins og fram kom í gær getur skimun í einhverjum tilfellum valdið konum skaða því ein af hverjum fimm konum greinist með sjúkdóm sem er óskaðlegur og þurfa ekki meðhöndlun sem þær fái þó engu að síður.

Helgi bendir á að í leiðara British Medical Journal sé talað um að endurskoða þurfi hvernig staðið sé að skimun og hún ætti ekki endilega að vera hlutverk þeirra sem hafa hagsmuni af skimun. Hagsmunaaðilar hafi tengingu við málið, fullt af fólki vinni við skimun og henni tengist fjármunir. Það sé því frekar annarra en þeirra, að koma að endurskoðun hennar.