Béla Tarr er látinn

Magnús Jochum Pálsson skrifar 6. janúar 2026 14:51

Béla Tarr var einn þekktasti kvikmyndagerðarmaður Ungverja. Getty

Ungverski leikstjórinn Béla Tarr, sem er þekktastur fyrir myndirnar Sátántangó og Turin-hestinn, er látinn sjötíu ára að aldri.

Samtök ungverskra kvikmyndagerðarmanna greindu frá því að „eftir löng og erfið veikindi“ hefði Tarr látist í morgun. Fréttamiðillinn AP greinir frá.

Tarr fæddist 20. júlí 1955 í Pécs en ólst upp í Búdapest. Hann var af mikilli listafjölskyldu, faðir hans var leikmyndahönnuður í kvikmyndum og leikhúsi, móðir hans vann sem hvíslari í leikhúsi og bróðir hans var listmálari.

Tarr fékk 8mm myndavél í fjórtán ára afmælisgjöf frá föður sínum og stofnaði kvikmyndagerðarhóp þegar hann var sextán ára. Tarr ætlaði að læra heimspeki í háskóla en komst ekki að þannig hann vann við ýmiss störf samhliða því að gera heimagerðar kvikmyndir.

Langar, hægar og svarthvítar

Fyrsta mynd Tarr í fullri lengd var svarthvíta dramað Családi tűzfészek (1979) eða Fjölskylduhreiðrið. Næstu fjóra áratugina leikstýrði Tarr átta kvikmyndum til viðbótar, þar á meðal Sátántangó (1994), Werckmeister harmóniák (2000) og A torinói ló (2011).

Tarr var margverðlaunaður fyrir kvikmyndir sínar, þar á meðal á kvikmyndahátíðinni í Cannes, í Berlín og Bergamo og svo var hann gerður að heiðursprófessor við Wuhan-háskóla árið 2017.

Tarr bjó yfir afgerandi stíl, gerði jafnan langar svarthvítar myndir sem einkenndust af hægri framvindu, löngum dáleiðandi skotum og takmarkaðri framvindu á kostnað drungalegrar stemmingar. Tarr settist í helgan stein árið 2011, flutti til Sarajevo og stofnaði kvikmyndaskólann film.factory.