Það hafi víst verið haft sam­ráð við sjávarút­veginn

Yfirvöld á Íslandi, Noregi, Bretlandi og Færeyjum undirrituðu í morgun samkomulag um skiptingu og stjórn makrílsstofnsins. Strandríkjahlutdeild Íslands verður 12,5 prósent af heildaraflamarki og íslensk skip fá aðgang að lögsögu Noregs og Færeyja.

Hafi fengið tilkynningu í gær

Heiðrún Lind Marteinsdóttir, framkvæmdastjóri Samtaka fyrirtækja í sjávarútvegi, segir samkomulagið ósanngjarnt. Til að mynda hafi atvinnugreinin ekki tekið þátt í samningaviðræðum.

„Okkur rekur ekki minni til þess að viðlíka háttur hafi verið hafður á í samningaviðræðum áður þar sem atvinnugreinin er útilokuð frá viðræðum. Þeir sem hafa bestu þekkinguna á því hvaða verðmæti er hægt að búa til með þessum veiðum, þeim er í raun haldið utan við þetta. Við fáum tilkynningu í gærmorgun um að þetta stæði til,“ segir Heiðrún.

Norskar vinnslur með forskot

Það skjóti skökku við að hlutdeild Færeyja sé meiri en Íslands. Þá sé alvarlegt að stóran hluta makrílsins sem veiddur verður í norskri lögsögu þurfi að bjóða upp í gegnum Norska síldarsölusamlagið.

„Þá eru norskar fiskvinnslur með verulegt forskot í kaupum á þeim afla vegna nálægðar við norsku miðin. Við erum ekki bara að gefa eftir töluverðan hluta veiða okkar, heldur líka það sem við veiðum er líklegt til að fara til vinnslu í Noregi. Þannig verðmætasköpun verður minni hér á landi. Við megum búast við því að útflutningsverðmæti af makríl, sem hafa verið um 25 til þrjátíu milljarðar króna á undanförnum árum, þau verði verulega minni,“ segir Heiðrún. Þess ber að geta að hún situr í stjórn Sýnar og Bylgjan er í eigu Sýnar.

Tryggja vöxt stofnsins

Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir utanríkisráðherra segir samkomulagið sögulegt. Það hafi verið erfitt að fá viðurkenningu vinaþjóða á að Ísland sé strandríki þegar kemur að makrílveiði.

„Við erum að sýna þessa ábyrgð og ganga inn í samtal með nágrönnum okkar til þess að verja okkar hagsmuni. Okkar hagsmunir eru að byggja upp makrílstofninn til lengri tíma. Stofninn er hruninn, það þarf að ná stjórn á þessari ofveiði sem hefur átt sér stað og þetta er liður í því,“ segir Þorgerður. 

Sjávarútvegurinn hluti af samráði

Allar þjóðir hafi gefið eftir við gerð samkomulagsins.

En hvers vegna var atvinnugreinin ekki kölluð að borðinu eða til að veita ráðgjöf?

„Það var haft samráð við hana. Við fengum að heyra hennar sjónarmið áður eins og við höfum gert áður í öðrum samningaviðræðum,“ segir Þorgerður.