Gæti fengið áætlunina aftur í hausinn

Ör sú sem Thereasa May skaut í átt að Verkamannaflokknum, með því að flýta þingkosningum, gæti verið að breytast í bjúgverpil sem stefnir í átt að henni. Bilið milli flokkanna tveggja hefur minnkað mjög á síðustu dögum í könnunum. Kosningarnar fara fram fimmtudaginn 8. júní.

Um miðjan apríl boðaði forsætisráðherrann May óvænt til þingkosninga í Bretlandi. Markmiðið með kosningunum var að sækja aukið lýðræðislegt umboð vegna samningaviðræðna um útgöngu Breta úr ESB. Á þeim tíma benti ekkert til annars en að Íhaldsflokkurinn myndi hljóta afar öruggan meirihluta. Miðað við kannanir var staða Íhaldsflokksins sambærileg við það sem hún hafði verið fyrir kosningarnar 1983. Þá vann Margaret Thatcher einn stærsta sigur í sögu flokksins.

Á undanförnum dögum hefur staðan hins vegar breyst til muna. Fylgi við Verkamannaflokkinn hefur aukist jafnt og þétt á meðan Íhaldsflokkurinn hefur tekið skarpa dýfu. Könnun YouGov, sem birtist fyrir skemmstu, gaf til kynna að Íhaldsflokkurinn gæti tapað meirihlutanum sem hann hefur nú. Munurinn á milli risanna tveggja mælist aðeins þrjú prósent í könnuninni. Íhaldsflokkurinn hlaut 330 þingsæti, af 650, í kosningunum 2015 en könnunin bendir til þess að tuttugu sæti muni tapast. Á móti er áætlað að Verkamannaflokkurinn bæti við sig tæplega þrjátíu þingmönnum.

Kannanir ýmissa annarra fyrirtækja og fjölmiðla hafa líka sýnt að Verkamannaflokknum vex ásmegin en munurinn er mismikill milli fyrirtækja. Flestar sýna þær mun um og yfir tíu prósent. Sökum einmenningskjördæmafyrirkomulagsins getur verið erfitt að áætla þingmannafjölda út frá mælingunum. Skoski þjóðarflokkurinn hlaut til að mynda aðeins 4,7 prósent atkvæða síðast en 56 þingsæti. Kannanir benda nú til þess að hann takist að halda í horfinu.

Í gegnum tíðina hafa skoðanakannanir gefið kolranga mynd af endanlegri niðurstöðu. Sú var til að mynda raunin árið 2015 en þá benti allt til þess að pattstaða kæmi upp eftir talningu atkvæða. Raunin varð önnur. Eftir niðurstöðuna endurskoðuðu flest fyrirtæki þær aðferðir og formúlur sem liggja til grundvallar könnunum. Meðal annars er nú tekið aukið mið af aldri, menntun og hve líklegir mismunandi hópar samfélagsins eru til að mæta á kjörstað.

Leiðtogar flokkanna tveggja, Ther­esa May og Jeremy Corbyn, mættust í spurningaþætti í gærkvöldi en sú fyrrnefnda hefur sætt nokkurri gagnrýni fyrir að vilja ekki mæta andstæðingi sínum í kappræðum.

„Ég kýs frekar að tala við kjósendur augliti til auglitis í stað þess að taka þátt í rökræðum þar sem stjórnmálamenn rífast hver við annan,“ sagði May í gær. Hún bætti því við að hún hefði ekki sérstakar áhyggjur af niðurstöðum kannana því eina útkoman sem skipti máli væri sú sem yrði ljós næstkomandi fimmtudag.