Upplifir Íslendinga með áfallastreituröskun

„Ég upplifi okkur stundum eins við séum með áfallastreituröskun, annars vegar erum við dofin og hins vegar reið en getan til að fást við sjálfan vandann er einhvern veginn ekki til staðar. Afleiðingar þessa eru að þeir þættir samfélagsins sem raunverulega skipta máli fyrir velferð okkar og vellíðan sitja á hakanum á meðan orkan fer í að velta sér upp úr fortíðinni," segir Hildur Eir Bolladóttir, prestur á Akureyri, meðal annars í pistli sem birtist í dag.

Íslenskt samfélag er lamað

„Mér finnst íslenskt samfélag hafa verið lamað um langa hríð kannski alla 21.öldina sem spannar reyndar bara fjórtán ár. Fyrst vorum við ringluð í loftbólu góðærisins og svo urðum við sorgmædd þegar allt hrundi. Ég upplifi okkur stundum eins við séum með áfallastreituröskun, annars vegar erum við dofin og hins vegar reið en getan til að fást við sjálfan vandann er einhvern veginn ekki til staðar. Afleiðingar þessa eru að þeir þættir samfélagsins sem raunverulega skipta máli fyrir velferð okkar og vellíðan sitja á hakanum á meðan orkan fer í að velta sér upp úr fortíðinni. Auðvitað þarf hver maður og þar með hvert samfélag að gera fortíð sína upp til að geta haldið áfram og þess vegna er gott að t.d. bankahrunið hafi verið rannsakað og um það fjallað á opinberum vettvangi ekki síst til þess að læra af því og fá það staðfest að leikreglur aðdragandans séu ekki til eftirbreytni. Það sem er hins vegar áhyggjuefni er að gremjan sem skiljanlega ríkti í aðdraganda og eftirmála hrunsins virðist hafa fest rætur í þjóðarsálinni. Gleraugu gremjunnar eru að verða sameiginleg fjarsýnisgleraugu þjóðarinnar  sem við fáum stundum lánuð frá næsta manni til að rýna í aðstæður hverju sinni."

Við vitum að það eru til peningar

„Heilbrigðiskerfi okkar mun steyta á skeri ef ekkert verður að gert, um það vitnar vandaður Kastljósþáttur í liðinni viku þar sem nokkrir læknar og hjúkrunafræðingur á Landspítalanum lýstu því með yfirveguðum en festulegum hætti hvernig starfsemin innan spítalans er komin að öryggismörkum frekar en þolmörkum. Húsnæði spítalans er úr sér gengið og jafnvel hættulegt sjúklingum, sérfræðingar haldast illa á landi vegna lélegrar aðstöðu og kjara sem verður þess valdandi að við förum á mis við nýja þekkingu. Og þau sem standa hér vaktina eru á slíkum hlaupum alla daga að þau ná varla að nærast eða jafnvel  kasta af sér þvagi. Og þetta er ekki ný staða heldur margra ára þróun sem oft hefur verið rædd en ekki brugðist við og þá setur að manni þann hroll að þróunin eigi jafnvel eftir verða á pari við Bandaríkin þar sem fólk verður fyrst skelkað þegar talað er um að hringja á sjúkrabíl jafnvel þó að það liggi einhversstaðar í blóði sínu. Í Los Angeles glímir t.d. gríðarlega hátt hlutfall útigangsfólks við geðraskanir og þannig er það ekki endilega fíknin ein (sem vissulega er sjúkdómur) sem hefur hrakið það út á götu heldur ómeðhöndlaðir  geðsjúkdómar sem verða  þess valdandi að það fúnkerar ekki í samfélaginu.

Ætlum við í alvörunni að koma upp svona kerfi í 300.000 manna þorpinu Íslandi þar sem auðlindirnar streyma um sjó og land? Við skulum ekki láta segja okkur að fjárlögin bjóði ekki upp á annað en þetta, þau eru ekki herra mannsins heldur öfugt. Við skulum ekki heldur bjóða elstu kynslóð landsins sem kom okkur til manns og braust  úr raunverulegri fátækt upp á það að fá ekki viðunandi þjónustu á ævikvöldi sínu. Við skuldum þessu fólki  alúð og umhyggju fyrir alla fyrirhöfnina og svo skuldum við líka börnunum okkar það að þróa enn betra heilbrigðiskerfi þannig að þau fái skilið í uppvextinum hvaða gildi eru mikilvægust, að það skipti mestu máli að hlúa að fólki og koma því til hjálpar á ögurstundum í lífi þess. Ég ætla ekki að tína til einhverja þætti  sem skera mætti niður í samfélaginu af því að það er svo vandmeðfarið sé maður ekki þeim mun betur að sér í hverjum og einum málaflokki.

Það eru auðvitað svo margir málaflokkar mikilvægir fyrir lífsgæði okkar og hamingju. Vandi umræðunnar er oft sá að menn pirra sig endalaust á því í hvað er eytt í stað þess að fókusera á það að peningunum sé varið í það sem er knýjandi hverju sinni, þar sem fjársvelti ógnar velferð okkar sem samfélags. Við vitum að það eru til peningar og þess vegna eigum við að eyða kröftum okkar í að halda umræðunni gangandi og styðja við orðræðu heilbrigðisstarfsfólksins. Taka mark á því."



Hér má lesa pistilinn í heild sinni.