Kimmel tekinn af dag­skrá: Donald Trump grafi undan lýð­ræðinu

Jimmy Kimmel Live!, vinsæll spjallþáttur undir stjórn Jimmy Kimmel, var tekinn af dagskrá í gær eftir ummæli hans á mánudagskvöld um morðið á Charlie Kirk, bandarískum áhrifavaldi sem var mikill stuðningsmaður Trump. Kirk var skotinn til bana á fjölmennum fundi í háskóla í Bandaríkjunum.

„MAGA [Make America Great Again] gengið reynir af öllum mætti að einkenna þennan krakka sem myrti Charlie Kirk sem eitthvað annað en einn af þeim og gera allt sem í þeirra valdi stendur til að vinna sér inn pólitísk stig,“ sagði Kimmel í þættinum sínum síðasta mánudagskvöld.

Arndís Anna segir að um alvarlegri hlut en einfalda ritskoðun og takmarkanir á tjáningarfrelsi sé að ræða.

„Það sem er að gerast þar er að ríkjandi forseti er að grafa undan einhverju sem við göngum út frá sem gefnu, sem er lýðræðið og réttarríkið. Ég held að það sé að einhverju leyti verið að dreifa athygli okkar með því að ræða þetta innan ramma sem er einhvern veginn ekki lengur í gildi þarna,“ segir hún.

„Tjáningarfrelsi er lögfræðilega skilgreint hugtak og er hluti af þeim mannréttindum sem við byggjum okkar lýðræði og réttarkerfi á. Það sem gerist þarna, það er verið að búa til andrúmsloft þar sem réttindi eru lögð að jöfnu við einhvers konar skoðanir. Það er verið að vega þarna saman morð á stjórnmálamanni fyrir skoðanir hans og síðan hans tjáningarfrelsi. Í rauninni eru þetta sitt hvor hluturinn.“

Hermann Nökkvi segir það varhugavert ef einstaklingar ætli að nýta sér morðið á Charlie Kirk til að hefna sín á pólitískum andstæðingum.

„Við erum búin að fara í gegnum nokkur ár þar sem menn hafa kallað vók og öfga-vinstrið hafa reynt að slaufa helling af fólki og þetta eru menn sem hafa talað hvað mest gegn því. Núna eru þeir einmitt því miður að nýta þetta morð,“ segir Hermann Nökkvi.

„Við búum í samfélagi þar sem fólk er frjálst að segja sína skoðun og það er ansi varhugavert ef við ætlum alltaf að slaufa fólki fyrir þetta. Við erum oft að takast á um erfið mál og eina leiðin til þess að fara í gegnum þessa tíma er að leyfa fólki að segja sína skoðun án þess að vera alltaf að slaufa þeim.“

Hann segir að síðustu ár, þar sem fólki hafi verið slaufað í sífellu hafi ekki verið góð, og telur að Íslendingar séu sammála því. 

„Ég held að við gleymum því oft að í allri umræðunni, sérstaklega þegar við erum að reyna afmennska og skrímslavæða pólitíska andstæðinga, að á endanum er fólkið sem tekur þátt í pólitík að gera þetta því það vill gera samfélögin betri,“ segir hann.

Fólk þurfi að geta tjáð sig án þess að fá morðhótanir

Arndís Anna segist hafa miklar áhyggjur af áhrifunum sem þessir atburðir kunna að hafa á íslenskt samfélag.

„Sérstaklega þegar umræðan verður svona gruggug. Þetta hefur ekkert með hægrið eða vinstrið að gera, það sem er að gerast er að það er verið að vega að grunnstoðum réttarríkisins og lýðræðisins. Ef að við getum verið sammála um að það sé eitthvað sem við viljum, við viljum hafa lýðræði og réttarríki, þá erum við komin langt með umræðuna,“ segir hún.

Hermann segist hafa áhyggjur af aukinni afmennskun ráðamanna í pólitískri umræðu og vísar þar í umdeilt Kastljós-viðtal Snorra Mássonar, þingmanns Miðflokksins, og Þorbjargar Þorvaldsdóttur, samskipta- og kynningarstjóra Samtakanna 78, þar sem þau ræddu bakslag í réttindum hinsegin fólks.

„Við sáum það nýlega þegar þingmaður Miðflokksins fór í viðtal. Fólk getur haft skoðun á því hvað hann sagði, hvort hann hafi verið dónalegur en það gengur auðvitað ekki að sjá á samfélagsmiðlum eftir á, og eftir morðið á Kirk, að fólk sé að hóta að drepa hann. Það gengur ekki að við búum í samfélagi þar sem fólk getur ekki tjáð sig, sagt sína skoðun, án þess að þurfa á lögregluvernd að halda,“ segir Hermann.

„Ég held að ef við ættum að draga eitthvað frá Bandaríkjunum þá er það það að við ættum aldrei að fara á þann stað að við getum ekki rætt við nágranna okkar því að við erum pólitískt ósammála. Þegar þú ert með þannig umræðuhegðun í samfélaginu gerast slæmir hlutir.“