Hvað er svona merkilegt við Teigsskóg?

Hvað er svona merkilegt við Teigsskóg? spurði þulan í RÚV um daginn, þegar umræðan beindist allt í einu að skógivaxinni hlíð vestan Þorskafjarðar. Spurningin hjómaði í mínum eyrum eins og brandari úr hugarskoti Jóns Gnarr.

Málið snerist um vegabætur á því svæði, sem eitt sinn hét Gufudalssveit og náði frá Múla í Þorskafirði að Klettshálsi, en það er nú hluti af Reykhólahreppi, sem tekur yfir sama svæði og áður þekktist undir nafninu Austur-Barðastrandarsýsla. Helsti vegatálmi í Gufudalssveit er óefað Hjallaháls, sem er á milli Þorskafjarðar og Djúpafjarðar, allbrattur og oft illfær vegna snjóa á vetrum.

Skipulagsstjóri lagðist gegn vegi um skóginn vegna óafturkræfs skaða á umhverfi, en af öllum mönnum ógilti umhverfisráðherrann þann úrskurð og heimilaði vegagerðina af öryggisástæðum. Það er ekki ólíklegt, að bílstjórum þungra vörubíla finnist þreytandi og leiðinlegt að silast upp og niður brattann á hálsinum, jafnvel þótt til stæði að bæta hann. En voru menn í Vesturbyggð að flagga fyrir því að fá veg um Teigsskóg og losna þar með við Hjallaháls. Og talandi um að draga fána að hún, hafa ekki einhverjir ástæðu til að draga hann í hálfa stöng? Samkvæmt þessari áætlun sýnist mér bærinn Djúpidalur, eitt af fáum byggðum bólum í hinni upprunalegu Gufudalssveit, komast úr alfaraleið.

Teigsskógur, sá er nefndur var hér í upphafi þessara orða, liggur í austurhlíð hálsins nær langleiðina milli Grafar og eyðibýlisins Hallsteinsness. Hann er kannske ekki merkilegur í samanburði við friðaða skóga sunnar á landinu; hann er lágvaxinn og skreytir sig helst með fallegum reynitrjám, sem standa upp úr með öðrum lit, rétt eins og sjá má vestur í Vatnsfirði. Mikilvægi hans verður hins vegar að skoðast í réttu samhengi: sem sé í því samhengi, að hann er hluti af því, sem Hallgrímur Helgason rithöfundur kallaði „þetta stórkostlega en gleymda svæði Íslands“ (Fréttablaðið 8. jan.). Það eru óheillavænleg náttúruspjöll að leggja veg um hann, upphleyptan með gífurlegum ruðningi til beggja hliða, og nógu breiðan og sterkan til að þola umferð tugtonnatrukka. Það er dauðadómur yfir skóginum.

Það hefur komið fram góð hugmynd um lausn á þessu vandamáli: að leggja göng um Hjallaháls og jafnvel líka Gufudalsháls. Þessi hugmynd hefur komið fram hjá manni, sem er alinn upp á þessu svæði, Bergsveini Reynissyni bónda, en einnig var hún efni leiðara Fréttablaðsins 8. jan. Með því móti fæst lausn, sem er öllum til hagsbóta: samgöngur á vesturleiðinni stórbatna og landslagið heldur sér.

Höfundur er læknir