Líf og saga í kirkjugarðinum Birta Björnsdóttir skrifar 26. janúar 2014 00:01 Í nóvember síðastliðnum voru liðin 175 ár frá því að fyrsta gröfin var tekin í Hólavallakirkjugarði við Suðurgötuna í Reykjavík þegar Guðrún Oddsdóttir, háyfirdómarafrú var lögð þar til hinstu hvílu. "Þá hafði garðurinn verið tilbúinn í einhvern tíma en fram að því dóu eingöngu vinnumenn og -konur og ekki þótti við hæfi að vígja garðinn með því að jarðsetja svoleiðis fólk," segir Heimir Björn Janusarson, umsjónarmaður kirkjugarðsins. Guðrún var því fyrsta manneskjan sem ver jarðsett í kirkjugarðinum, og er þar af leiðandi vökukona hans. "Vökukona eða vökumaður rotnar ekki samkvæmt þjóðsögunni, heldur fær það verkefni að taka á móti öllum þeim sem í garðinum hvíla og koma þeim áfram á rétta staði," segir Heimir og samsinnir að það sé því í mörgu að snúast hjá Guðrúnu heitinni og hafi verið lengi. Í tilefni tímamótanna var boðið upp á leiðsögn um garðinn fyrr í dag, en Heimir segir umsjónarmenn garðsins taka regulega á móti hópum sem vilji fræðast um garðinn. Þar liggi nefnilega mikill fróðleikur, meðal annars halfi uppbyggingin í garðinum haldist í hendur við borgarskipulag höfuðborgarinnar. Heimir segir garðinn einnig minnisvarða um fólkið sem landið byggði, og þar megi finna ýmsar upplýsingar um samfélagið hverju sinni, til að mynda stöðu kvenna gegnum tíðina. "Þær eru oftast nefndar eftir vinnuheitum eiginmanna sinna og ein er meira að segja nefnd ekkja á legsteininum sínum" segir Heimir. "Kirkjugarðurinn er lifandi vinnustaður, því þangað koma fleiri lifendur en dauðir," segir Heimir. Viðtalið við Heimi má sjá í heild sinni á meðfylgjandi myndskeiði. Mest lesið Undrast „leiðinlega“ Íslendinga Innlent Flækt í kafkaískt stjórnsýslulegt helvíti Innlent Skora á Bubba að taka sér pásu frá laxveiði og mæta Innlent Hvalveiðibátarnir haldnir til veiða Innlent Trúði ekki að siglt yrði úr höfninni: „Mér leið svo illa, ég fór að hágráta“ Innlent Mikið tjón eftir eld á Klapparstíg Innlent Þungt haldinn eftir að kýr réðst á tvo Erlent Segir Reykjavík að verða að Mekka vændisiðnaðar Innlent Lést í slysi á Hálsasveitarvegi Innlent Sektaður fyrir að aka á göngugötu Innlent Fleiri fréttir Sektaður fyrir að aka á göngugötu Hvalveiðibátarnir haldnir til veiða Mikið tjón eftir eld á Klapparstíg Flækt í kafkaískt stjórnsýslulegt helvíti Undrast „leiðinlega“ Íslendinga Skora á Bubba að taka sér pásu frá laxveiði og mæta „Ég hef verið kölluð þingmaður dauðans“ Segir Reykjavík að verða að Mekka vændisiðnaðar Trúði ekki að siglt yrði úr höfninni: „Mér leið svo illa, ég fór að hágráta“ Höfuðvígi vændismansals, mótmælandi sem brotnaði niður og Þingvellir Björgunarsveitir sóttu göngumann við Háafoss Þingið komið í sumarfrí Samþykkja úrræði fyrir fólk sem sæta þarf öryggisráðstöfunum Óljós um tilganginn en þekktu hvert egg Allt eftirlit matvæla undir einni stofnun Boltinn sé hjá fjarskiptafélögunum Fresta opnun Sundhallar Reykjavíkur Áhöfnin hlúði að Hólmsteini á siglingunni til Hvalfjarðar Vetur í íslenskri kvikmyndagerð Handtökur í vændisrannsókn lögreglu Hjartaljósin ekki sloppin „Virðist vera einhverskonar gamaldags sjómennskuhefndaraðgerð“ Stór mál á dagskrá síðasta þingfundar fyrir þingfrestun Lést í slysi á Hálsasveitarvegi Hvalavinurinn í tunnunni og Kaleo undirbýr Þingvallakonsert Inga ræddi við fulltrúa Tiktok um að hækka aldursmörk Halda í opinbera heimsókn til Færeyja Dómur burðardýrs mildaður Starmer ætlar ekki að láta í minni pokann fyrir Burnham strax Einn vildi sýkna þegar dómur fyrir sérlega sársaukafulla nauðgun var staðfestur Sjá meira
Í nóvember síðastliðnum voru liðin 175 ár frá því að fyrsta gröfin var tekin í Hólavallakirkjugarði við Suðurgötuna í Reykjavík þegar Guðrún Oddsdóttir, háyfirdómarafrú var lögð þar til hinstu hvílu. "Þá hafði garðurinn verið tilbúinn í einhvern tíma en fram að því dóu eingöngu vinnumenn og -konur og ekki þótti við hæfi að vígja garðinn með því að jarðsetja svoleiðis fólk," segir Heimir Björn Janusarson, umsjónarmaður kirkjugarðsins. Guðrún var því fyrsta manneskjan sem ver jarðsett í kirkjugarðinum, og er þar af leiðandi vökukona hans. "Vökukona eða vökumaður rotnar ekki samkvæmt þjóðsögunni, heldur fær það verkefni að taka á móti öllum þeim sem í garðinum hvíla og koma þeim áfram á rétta staði," segir Heimir og samsinnir að það sé því í mörgu að snúast hjá Guðrúnu heitinni og hafi verið lengi. Í tilefni tímamótanna var boðið upp á leiðsögn um garðinn fyrr í dag, en Heimir segir umsjónarmenn garðsins taka regulega á móti hópum sem vilji fræðast um garðinn. Þar liggi nefnilega mikill fróðleikur, meðal annars halfi uppbyggingin í garðinum haldist í hendur við borgarskipulag höfuðborgarinnar. Heimir segir garðinn einnig minnisvarða um fólkið sem landið byggði, og þar megi finna ýmsar upplýsingar um samfélagið hverju sinni, til að mynda stöðu kvenna gegnum tíðina. "Þær eru oftast nefndar eftir vinnuheitum eiginmanna sinna og ein er meira að segja nefnd ekkja á legsteininum sínum" segir Heimir. "Kirkjugarðurinn er lifandi vinnustaður, því þangað koma fleiri lifendur en dauðir," segir Heimir. Viðtalið við Heimi má sjá í heild sinni á meðfylgjandi myndskeiði.
Mest lesið Undrast „leiðinlega“ Íslendinga Innlent Flækt í kafkaískt stjórnsýslulegt helvíti Innlent Skora á Bubba að taka sér pásu frá laxveiði og mæta Innlent Hvalveiðibátarnir haldnir til veiða Innlent Trúði ekki að siglt yrði úr höfninni: „Mér leið svo illa, ég fór að hágráta“ Innlent Mikið tjón eftir eld á Klapparstíg Innlent Þungt haldinn eftir að kýr réðst á tvo Erlent Segir Reykjavík að verða að Mekka vændisiðnaðar Innlent Lést í slysi á Hálsasveitarvegi Innlent Sektaður fyrir að aka á göngugötu Innlent Fleiri fréttir Sektaður fyrir að aka á göngugötu Hvalveiðibátarnir haldnir til veiða Mikið tjón eftir eld á Klapparstíg Flækt í kafkaískt stjórnsýslulegt helvíti Undrast „leiðinlega“ Íslendinga Skora á Bubba að taka sér pásu frá laxveiði og mæta „Ég hef verið kölluð þingmaður dauðans“ Segir Reykjavík að verða að Mekka vændisiðnaðar Trúði ekki að siglt yrði úr höfninni: „Mér leið svo illa, ég fór að hágráta“ Höfuðvígi vændismansals, mótmælandi sem brotnaði niður og Þingvellir Björgunarsveitir sóttu göngumann við Háafoss Þingið komið í sumarfrí Samþykkja úrræði fyrir fólk sem sæta þarf öryggisráðstöfunum Óljós um tilganginn en þekktu hvert egg Allt eftirlit matvæla undir einni stofnun Boltinn sé hjá fjarskiptafélögunum Fresta opnun Sundhallar Reykjavíkur Áhöfnin hlúði að Hólmsteini á siglingunni til Hvalfjarðar Vetur í íslenskri kvikmyndagerð Handtökur í vændisrannsókn lögreglu Hjartaljósin ekki sloppin „Virðist vera einhverskonar gamaldags sjómennskuhefndaraðgerð“ Stór mál á dagskrá síðasta þingfundar fyrir þingfrestun Lést í slysi á Hálsasveitarvegi Hvalavinurinn í tunnunni og Kaleo undirbýr Þingvallakonsert Inga ræddi við fulltrúa Tiktok um að hækka aldursmörk Halda í opinbera heimsókn til Færeyja Dómur burðardýrs mildaður Starmer ætlar ekki að láta í minni pokann fyrir Burnham strax Einn vildi sýkna þegar dómur fyrir sérlega sársaukafulla nauðgun var staðfestur Sjá meira