Nær engar fráveitur í lagi við Þingvallavatn

Aðeins fjögur prósent bygginga á vatnsverndarsvæði Þingvallavatns uppfylla skilyrði sem sett eru á svæðinu. Ástandið er sagt óviðunandi.

„Er einungis hægt að fullyrða að 7 prósent þeirrar fráveitu sem könnunin náði til, sé í lagi en einungis 4 prósent ef teknir eru með þessir 34 aðilar sem ekki náðist í. Um 39 prósent fráveitna uppfylla almennar kröfur um fráveitu en ekki kröfur sem gilda á svæðinu. Ríflega helmingur fráveitna uppfyllir engar kröfur,“ segir í skýrslu sem Heilbrigðiseftirlit Suðurlands vann í samstarfi við þjóðgarðinn á Þingvöllum.

Vatnsverndarsvæði tekur yfir nær allt Þingvallavatn en aðeins var metið ástand fráveitna á lóðum innan þjóðgarðsins með því að óska svara frá eigendum húsa þar. Ekki náðist að fá svör frá öllum eins og fram kemur.

„Á verndarsvæði Þingvallavatns er krafist ítarlegri hreinsunar á fráveituvatni heldur en annars staðar á Íslandi. Skal viðbótarþrep fráveitu sérstaklega miðað að því að lækka gildi mengunarefna sem Þingvallavatn er talið viðkvæmt fyrir eins og til dæmis köfnunarefni,“ er útskýrt í skýrslunni.

Fráveitumálin eru meira að segja ólestri á Hakinu þar sem vorið 2011 var tekin í notkun ný salernisaðsstaða „með afkastamiklu rotþróarkerfi“ eins og segir í nýútkominni starfsskýrslu Þingvallanefndar.

„Þrátt fyrir viðurkennda fráveitulausn uppfyllir stöðin ekki kröfur er varða hreinsun skólps, sérstaklega hvað varðar minnkun köfnunarefnis og fósfórs en lágt hitastig yfir vetrartímann dregur verulega úr hreinsivirkni. Líklegt er að sama gildi um aðrar rotþrær á verndarsvæðinu,“ segir heilbrigðiseftirlitð.

Frestur til að koma upp rotþróm sem uppfylla skilyrði á vatnsverndarsvæðinu var fyrir fjórum árum framlengdur til ársins 2020. Á kynningarfundi sem heilbrigðiseftirlitið hélt í júní með sumarhúsaeigendum við Þingvallavatn kom fram að lausnir á rotþróarvandanum séu einfaldlega ekki fundnar.

„Úrbætur og farsæl lausn þessara mála er forsenda þess að geta tryggt heilnæmara neysluvatn og vernda Þingvallavatn fyrir óþarfa mengun af mannavöldum,“ ályktaði sveitarstjórn Bláskógabyggðar um málið.