Vilja að löglegt verði að móðga erlenda þjóðhöfðingja

Þingmenn Vinstri grænna hafa lagt fram frumvarp um breytingu á almennum hegningarlögum þess efnis að grein sem leggur viðurlög við því að smána eða móðga erlenda þjóðhöfðingja verði felld úr gildi.

Frumvarpið var fyrst lagt fram á 145. löggjafarþingi en náði ekki fram að ganga. Samkvæmt frumvarpinu verður 95. grein almennra hegningarlaga lögð niður en hún hljóðar svo:

„Hver, sem opinberlega smánar erlenda þjóð eða erlent ríki, æðsta ráðamann, þjóðhöfðingja þess, fána þess eða annað viðurkennt þjóðarmerki, fána Sameinuðu þjóðanna eða fána Evrópuráðs, skal sæta sektum [eða fangelsi allt að 2 árum. Nú eru sakir miklar og varðar brot þá fangelsi allt að 6 árum.]“

Dæmdur fyrir að kalla Adolf Hitler blóðhund

Í greinargerð með frumvarpinu segir að á undanförnum misserum hafi talsvert verið þrengt að tjáningarfrelsi víða um heim og frelsi blaðamanna skert. Stjórnvöld í einstaka ríkjum hafi reynt að uppræta gagnrýna umræðu.

Er vísað til dóms Mannréttindadómstóls Evrópu frá árinu 2002 þar sem úrskurðað var að sérstök vernd þjóðhöfðingja væri ónauðsynleg í lýðræðisþjóðfélagi.

Þá segir einnig í greinargerðinni að 95. greinin feli í sér „afar hörð viðurlög við því að smána erlend ríki, þjóðhöfðingja eða þjóðartákn á borð við fána.

Lagaákvæðinu sé sjaldan beitt og er vísað í dóm sem rithöfundurinn Þórbergur Þórðarsson hlaut fyrir að kalla Adolf Hitler blóðhund auk þess sem að skáldið Steinn Steinarr var dæmdur fyrir að smána hakakrossfána þýska nasistaflokksins.