Föðurlaus börn, sársauki í boði stjórnvalda

Ég starfa með Félagi um foreldrajafnrétti, mannréttindafélagi sem stendur fyrir rétti barna til beggja foreldra sinna og jöfnum rétti foreldra til að sinna foreldrahlutverki sínu óháð fjölskyldugerð.

Stór hluti af okkar félagsmönnum eru foreldrar sem hafa orðið fyrir umgengnistálmunum af hendi forsjárforeldra barna þeirra.

Nýlega bárust okkur þessi skilaboð á Facebook:

„Ég fékk þær fréttir frá sýslumanni að ég fengi ekki að hitta dóttur mína því ég þyrfti fyrst að taka mig á í lífinu (þetta kom frá barnsmóður minni og mömmu hennar). Ég er ekki glæpamaður, ég er ekki að berja fólk, ég er ekki vondur maður heldur er ég maður sem elskar barnið sitt meira en allt en ég get ekki meira. Ég mun fara með pappíra til sýslumanns þar sem ég segist gefast upp því þetta er að rífa hjartað úr mér. Gangi ykkur vel í baráttunni en ég ætla að unlæka síðuna því ég brotna niður í hvert sinn sem ég les sögurnar ykkar.“

Þarna á sér greinilega stað harmleikur og við sem störfum fyrir félagið vitum að margir foreldrar, langoftast feður, eru í nákvæmlega sömu stöðu. Þeir eru oftar en ekki góðir menn og góðir feður sem rekast endalaust á hindranir og vantraust og hreinlega gefast upp! Stundum er auðveldara fyrir þá að gera ekki neitt og reyna að gleyma því að þeir eigi barn.

Það að fjarlægja foreldri, jafnt föður sem móður, úr lífi barns er afdrifarík ákvörðun sem þarf að vera tekin að vel ígrunduðu máli af viðeigandi stofnunum; lögreglu, barnavernd, sýslumanni, dómstólum.

En við í félaginu vitum af eigin reynslu að ástríkir og góðir feður geta þurft að berjast fyrir því að fá að sinna sínum foreldraskyldum og að eiga eðlilegt samband við börn sín. Þeir hafa ekkert til saka unnið en þurfa endalaust að sýna fram á hæfni sína sem foreldri.

Allir tapa

Foreldrar geta verið mishæfir, bæði mæður og feður. Og mikilvægt er að grípa fljótt inn í ef barn býr við aðstæður sem ekki er því til hagsbóta svo sem ofbeldi eða vanrækslu. En varla eru svona miklu fleiri feður en mæður vondir við börnin sín. Þess vegna er ekki síður afar mikilvægt að grípa inn í fljótt og vel þegar barn fær ekki að umgangast annað foreldri sitt og fjölskyldu þess að ástæðulausu, því það eru sannarlega aðstæður sem eru barni ekki til hagsbóta. Eins og er er meðferðartími hjá yfirvöldum allt of langur, úrræði við umgengnistálmunum virka ekki sem skyldi og feður upplifa þrýsting til að gefast upp; það sé hugsanlega best fyrir börnin af því að móðirin sé svo mikið á móti umgengni.

Við viljum þakka öllum þeim sem hafa stigið fram og sagt sögu sína. Eigum við ekki að sammælast um að hætta að tipla á tánum í kringum hið andlega ofbeldi sem umgengnistálmanir og foreldraútskúfun er, fá það upp á yfirborðið og senda skýr skilaboð um að það sé ekki í lagi? Allir tapa við slíkar aðstæður og börnin mest!

Þessi grein birtist fyrst í Fréttablaðinu.