Meðvituð blekking um og upplýsingaóreiða um fullveldið Kristinn Karl Brynjarsson skrifar 27. apríl 2026 14:02 Það er ömurlegt að fylgjast með þeirri upplýsingaóreiðu sem nú er haldið á lofti um Evrópumál af forystufólki í stjórnmálum sem segist treysta þjóðinni. Í stað þess að ræða af hreinskilni um það mikla valdaafsal sem full aðild að Evrópusambandinu felur í sér, er gripið til áratugagamalla mýta og sögufölsunar til að gera aðildina nánast óumflýjanlega í augum almennings. Það hlýtur því að liggja beinast við að álykta sem svo að traustið til þjóðarinnar risti ekki dýpra en það, að henni sé ekki treyst fyrir réttum upplýsingum. Ein lífseigasta blekkingin er sú fullyrðing að Ísland hafi þegar innleitt „meirihluta“ eða allt að 80% af öllu regluverki ESB í gegnum EES-samninginn. Þessi tala á rætur sínar í yfir tuttugu ára gömlum misskilningi sem löngu hefur verið hrakinn. Raunveruleikinn er sá, samkvæmt skýrslu utanríkisráðuneytisins, Gengið til góðs frá árinu 2018, að hlutfall innleiddra gerða nam aðeins 13,4% af heildarfjölda ESB-gerða á tímabilinu. Það er því verið að blása hlutfallið upp um meira en sexfaldan raunverulegan fjölda til að blekkja kjósendur. Að halda þessari mýtu á lofti í dag eru ekki „mistök“. Það er meðvituð pólitísk blekking. Með því að telja fólki trú um að við séum þegar „nánast gengin inn“, er reynt að gera raunverulegt fullveldisafsal að formsatriði. Það er gert lítið úr þeirri staðreynd að við höfum enn fullt ákvörðunarvald yfir okkar dýrmætustu auðlindum; sjávarútvegi, landbúnaði og sjálfstæðri peningastefnu. Sömuleiðis er það algjör afvegaleiðing að bera stöðu okkar í dag saman við ferli Norðmanna fyrir rúmum þremur áratugum. Verklag ESB og skipulag aðildarviðræðna hefur tekið grundvallarbreytingum. Ólíkt því sem áður var, þá fer raunveruleg aðlögun að regluverki sambandsins nú fram jafnóðum í ferlinu. Þetta er ekki lengur spurning um að „kíkja í pakkann“ og ákveða sig svo; ferlið hreinlega stöðvast ef umsóknarríki dregur fæturna í að innleiða kröfur ESB á meðan viðræðum stendur. Þetta gerir ferlið miklu bindandi og dýpra en það var árið 1994. Það fólk sem talar fyrir aðild er hvorki ólæst né illa upplýst. Það veit nákvæmlega að leikreglurnar í Brussel hafa breyst og að tölfræðin um innleiðingarnar er fölsuð. Þegar það kýs samt sem áður að nota úrelta samanburði og rangfærslur, hlýtur maður að spyrja: Hvers vegna þarf að nota blekkingar til að selja þjóðinni eitthvað sem að hún á eftir að hagnast svo mikið á, að sögn þeirra er tala fyrir aðild? Höfundur er formaður Verkalýðsráðs Sjálfstæðisflokksins. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Kristinn Karl Brynjarsson Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Afnemum verðtrygginguna - skref fyrir skref Lilja Björk Einarsdóttir Skoðun „Mamma, af hverju viltu láta sprengja Ísland?“ Bryndís Matthíasdóttir Skoðun Hvernig á kynlíf að vera? Eva Pandora Baldursdóttir Skoðun Forgangsröðun í átök eða efnahagsaðgerðir? Jón Ferdinand Estherarson Skoðun Eru stjórnvöld bundin af niðurstöðu óréttmætrar þjóðaratkvæðagreiðslu? Haukur Arnþórsson Skoðun Ný komugjöld: Aukinn kostnaður sjúklinga, sparnaður ríkisins Gunnlaugur Briem Skoðun Þegar sorgin fær reikning frá hinu opinbera Ragnheiður Helga Skúladóttir Skoðun Sjálfbær rekstur eða niðurgreiddur – hvort er lúxus, Daði? Hilmar Gunnlaugsson Skoðun Hin drepleiðinlega Bókun 35 Helgi Hrafn Gunnarsson Skoðun Lok kosninga Ingibjörg Gunnlaugsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Þegar sorgin fær reikning frá hinu opinbera Ragnheiður Helga Skúladóttir skrifar Skoðun Virði menntunar og staða á húsnæðismarkaði Kolbrún Halldórsdóttir,Helgi Gunnarsson,Helga Rósa Másdóttir,Steinunn Þórðardóttir,Sigurbjörg Sæunn Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Opið bréf Ásta María H Jensen skrifar Skoðun Sjálfbær rekstur eða niðurgreiddur – hvort er lúxus, Daði? Hilmar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Lok kosninga Ingibjörg Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Afnemum verðtrygginguna - skref fyrir skref Lilja Björk Einarsdóttir skrifar Skoðun Forgangsröðun í átök eða efnahagsaðgerðir? Jón Ferdinand Estherarson skrifar Skoðun Ný komugjöld: Aukinn kostnaður sjúklinga, sparnaður ríkisins Gunnlaugur Briem skrifar Skoðun Stjórnmálin verða að svara þeim sem minnst hafa Björn Snæbjörnsson skrifar Skoðun Framtíð lýðveldisins Íslands Snorri Sturluson skrifar Skoðun Eru stjórnvöld bundin af niðurstöðu óréttmætrar þjóðaratkvæðagreiðslu? Haukur Arnþórsson skrifar Skoðun Hvernig á kynlíf að vera? Eva Pandora Baldursdóttir skrifar Skoðun Hver á að leggja símann frá sér? Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun „Mamma, af hverju viltu láta sprengja Ísland?“ Bryndís Matthíasdóttir skrifar Skoðun Félagsmiðstöðvar eru haldreipi margra barna Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Eigum við að borga það? Gréta Ingþórsdóttir skrifar Skoðun Hafa íslensku lífeyrissjóðirnir staðið sig nógu vel? Kjartan Björgvinsson skrifar Skoðun Pólitísk ábyrgð hlýtur að hafa afleiðingar Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar Alþingi er beygt í duftið Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Sammála – leggjum þjóðinni ekki orð í munn Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Goðarnir fóru aldrei – þeir skiptu bara um nafn Ragnar Thorarensen skrifar Skoðun Hin drepleiðinlega Bókun 35 Helgi Hrafn Gunnarsson skrifar Skoðun Spírallinn Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun „Að tilheyra“, tækifæri til að styðja fyrr við unga fólkið okkar Sigrún Þóra Sveinsdóttir skrifar Skoðun Barnið sem mælikvarðinn sér ekki Rebekka Rafnsdóttir skrifar Skoðun Er landsbyggðin hluti af lausninni? Hildur Sólveig Sigurðardóttir skrifar Skoðun Netöryggi snýst líka um að þora að segja frá Margrét V. Helgadóttir skrifar Skoðun Fortíðin vann Baldur Johnsen skrifar Skoðun Getur maður verið rasisti án þess að gera sér grein fyrir því? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Ekki leggja þjóðinni orð í munn Anna Margrét Bjarnadóttir skrifar Sjá meira
Það er ömurlegt að fylgjast með þeirri upplýsingaóreiðu sem nú er haldið á lofti um Evrópumál af forystufólki í stjórnmálum sem segist treysta þjóðinni. Í stað þess að ræða af hreinskilni um það mikla valdaafsal sem full aðild að Evrópusambandinu felur í sér, er gripið til áratugagamalla mýta og sögufölsunar til að gera aðildina nánast óumflýjanlega í augum almennings. Það hlýtur því að liggja beinast við að álykta sem svo að traustið til þjóðarinnar risti ekki dýpra en það, að henni sé ekki treyst fyrir réttum upplýsingum. Ein lífseigasta blekkingin er sú fullyrðing að Ísland hafi þegar innleitt „meirihluta“ eða allt að 80% af öllu regluverki ESB í gegnum EES-samninginn. Þessi tala á rætur sínar í yfir tuttugu ára gömlum misskilningi sem löngu hefur verið hrakinn. Raunveruleikinn er sá, samkvæmt skýrslu utanríkisráðuneytisins, Gengið til góðs frá árinu 2018, að hlutfall innleiddra gerða nam aðeins 13,4% af heildarfjölda ESB-gerða á tímabilinu. Það er því verið að blása hlutfallið upp um meira en sexfaldan raunverulegan fjölda til að blekkja kjósendur. Að halda þessari mýtu á lofti í dag eru ekki „mistök“. Það er meðvituð pólitísk blekking. Með því að telja fólki trú um að við séum þegar „nánast gengin inn“, er reynt að gera raunverulegt fullveldisafsal að formsatriði. Það er gert lítið úr þeirri staðreynd að við höfum enn fullt ákvörðunarvald yfir okkar dýrmætustu auðlindum; sjávarútvegi, landbúnaði og sjálfstæðri peningastefnu. Sömuleiðis er það algjör afvegaleiðing að bera stöðu okkar í dag saman við ferli Norðmanna fyrir rúmum þremur áratugum. Verklag ESB og skipulag aðildarviðræðna hefur tekið grundvallarbreytingum. Ólíkt því sem áður var, þá fer raunveruleg aðlögun að regluverki sambandsins nú fram jafnóðum í ferlinu. Þetta er ekki lengur spurning um að „kíkja í pakkann“ og ákveða sig svo; ferlið hreinlega stöðvast ef umsóknarríki dregur fæturna í að innleiða kröfur ESB á meðan viðræðum stendur. Þetta gerir ferlið miklu bindandi og dýpra en það var árið 1994. Það fólk sem talar fyrir aðild er hvorki ólæst né illa upplýst. Það veit nákvæmlega að leikreglurnar í Brussel hafa breyst og að tölfræðin um innleiðingarnar er fölsuð. Þegar það kýs samt sem áður að nota úrelta samanburði og rangfærslur, hlýtur maður að spyrja: Hvers vegna þarf að nota blekkingar til að selja þjóðinni eitthvað sem að hún á eftir að hagnast svo mikið á, að sögn þeirra er tala fyrir aðild? Höfundur er formaður Verkalýðsráðs Sjálfstæðisflokksins.
Eru stjórnvöld bundin af niðurstöðu óréttmætrar þjóðaratkvæðagreiðslu? Haukur Arnþórsson Skoðun
Skoðun Virði menntunar og staða á húsnæðismarkaði Kolbrún Halldórsdóttir,Helgi Gunnarsson,Helga Rósa Másdóttir,Steinunn Þórðardóttir,Sigurbjörg Sæunn Guðmundsdóttir skrifar
Skoðun Eru stjórnvöld bundin af niðurstöðu óréttmætrar þjóðaratkvæðagreiðslu? Haukur Arnþórsson skrifar
Skoðun „Að tilheyra“, tækifæri til að styðja fyrr við unga fólkið okkar Sigrún Þóra Sveinsdóttir skrifar
Eru stjórnvöld bundin af niðurstöðu óréttmætrar þjóðaratkvæðagreiðslu? Haukur Arnþórsson Skoðun