Grönduðu flugvél frá furstadæmunum og felldu fjörutíu málaliða Samúel Karl Ólason skrifar 7. ágúst 2025 14:59 Umfangsmikil átök hafa um árabil komið verulega niður á óbreyttum borgurum í Súdan. EPA/SARA CRETA Súdanski herinn gerði á dögunum loftárás á flugvöll í Darfurhéraði sem beindist sérstaklega að herflugvél sem talið er að hafi verið í eigu herafla Sameinuðu arabísku furstadæmanna. Flugvélinni var grandað og með henni fórust að minnsta kosti fjörutíu málaliðar frá Kólumbíu, sem furstadæmin eru sögð hafa ráðið til að styðja uppreisnarmenn í Súdan. Árásin er einnig sögð hafa grandað skotfærum og hergögnum sem furstadæmin voru að senda sveitum Rapid support forces, eða RSF. Þetta segja embættismenn og minnst einn ráðgjafi RSF í samtali við AP fréttaveituna. Gustavo Petro, forseti Kólumbíu, segir að verið sé að kanna hve margir samlandar hans eru látnir og hvort hægt sé að flytja lík þeirra aftur heim, samkvæmt AFP fréttaveitunni. Löng og grimmileg átök Stríðsástand hefur lengi ríkt í Súdan. Abdel Fattah al-Burhan, leiðtogi hers Súdan, og Mohamed Hamdan Dagalo, leiðtogi RSF, tóku höndum saman árið 2021 og frömdu valdarán í Súdan. Árið 2023 stóð svo til að innleiða RSF í herinn en Dagalo var mótfallinn því og hófust átök þeirra á milli í kjölfarið. RSF var lengi með yfirhöndina í átökunum en stjórnarhernum hefur vaxið ásmegin að undanförnu. Sjá einnig: Forsetahöllin í höndum hersins eftir tveggja ára átök Átökin hafa komið verulega niður á almenningi í Súdan og hafa þau verið mjög grimmileg. Milljónir hafa lengi staðið frammi fyrir hungursneyð vegna átakanna. Báðar fylkingar hafa verið sakaðar um stríðsglæpi og kynferðisofbeldi er mjög umfangsmikið. Að minnsta kosti fjórtán milljónir manna hafa þurft að flýja heimili sín vegna átakanna. Furstadæmin styðja RSF RSF hefur notið stuðnings annarra ríkja eins og Rússlands og Sameinuðu arabísku furstadæmanna. Ráðamenn þar hafa verið sakaðir um að styðja RSF á laun um árabil og flytja mikið magn vopn til uppreisnarmannanna, sem er bannað samkvæmt ályktun öryggisráðs Sameinuðu þjóðanna. Furstadæmin eru sögðu hafa notað hjálparstarf Rauða hálfmánans til að smygla fjármunum, vopnum og drónum, svo eitthvað sé nefnt, til RSF í Súdan. Þetta hafi verið staðfest af rannsakendum Sameinuðu þjóðanna og þrátt fyrir það hafa yfirvöld í Sameinuðu arabísku furstadæmunum aukið stuðning sinn við RSF. Meðal annars eru furstadæmin sögð hafa útvegað RSF stórskotaliðsvopn og flugskeyti til að skjóta niður flugvélar, þyrlur og dróna. Málaliðar víða um heim Uppgjafahermenn frá Kólumbíu hafa lengi starfað sem málaliðar víða um heim. Her Kólumbíu er sá næst stærsti í Suður-Ameríku og hefur um árabil barist gegn fíkniefnabarónunum og uppreisnarmönnum. Hermennirnir hafa því margir mikla reynslu af átökum. Um tíu þúsund kólumbískir hermenn hætta hjá hernum á ári hverju og um árabil hafa þeir starfað víða um heim sem málaliðar. Þeir hafa meðal annars starfað fyrir bandarísk málaliðafyrirtæki við að verja innviði í Írak og komið að því að þjálfa hermenn í öðrum ríkjum. Þá hafa kólumbískir hermenn barist gegn Hútum fyrir hönd ríkisstjórnar Jemen. Þá hafa þeir einnig barist með Úkraínumönnum og þá tóku kólumbískir málaliðar þátt á áhlaupi á heimili Jovenel Moise, fyrrverandi forseta Haítí, þegar hann var myrtur. Þeir sögðust hafa verið plataðir til að taka þátt í áhlaupinu. Sjá einnig: „Þeir eru að slátra fólki í fangaklefunum“ Í skýrslu sem gerð var fyrir Öryggisráð Sameinuðu þjóðanna í apríl kom fram fréttaflutningur af kólumbískum málaliðum, sem hefðu verið ráðnir af öryggisfyrirtæki til að styðja RSF, hefði verið staðfestur. Ráðamenn í Kólumbíu hefðu beðist afsökunar og sagst ætla að reyna að koma sínu fólki heim. Hér að neðan má sjá frétt France24 um málaliðana í Súdan. Furstadæmin hafa einnig stutt við bakið á Khalifa Haftar, leiðtoga Líbíska þjóðarhersins (LNA) í Líbíu. Hann hefur um árabil barist gegn ríkisstjórn landsins sem viðurkennd er af Sameinuðu þjóðunum og hefur hann einnig notið stuðnings Rússa í gegnum árin. Sjá einnig: Súdanar flýja undan sveitum Haftars Dagalo lýsti í apríl yfir stofnun eigin ríkisstjórnar. Sitja um síðustu borgina í Darfur Ríkisútvarp Súdan sagði frá því að flugvélinni sem árásin var gerð á hafi verið flogið frá herstöð við Persaflóa og að loftárás hafi verið gerð á hana við lendingu á Nyala-flugvelli í Darfur. Árásinni var lýst sem „skýrum skilaboðum“ um herta afstöðu gegn utanaðkomandi afskiptum í Súdan. Í svari við fyrirspurn AP fréttaveitunnar neitaði talsmaður utanríkisráðuneytis Sameinuðu arabísku furstadæmanna ásökunum sem tengjast flugvélinni og sagði þær ekki eiga við rök að styðjast. Hann sagði ásakanirnar lið í áróðursherferð ríkisstjórnar Súdan. Sjá einnig: Stríðið í Úkraínu háð í Súdan Leiðtogar RSF hafa lagt sérstaka áherslu á að ná öllu Darfur-héraði og tóku uppreisnarmennirnir flugvöllinn í fyrra. Síðan þá hefur stjórnarherinn ítrekað gert loftárásir á flugvöllinn. Ein stór borg í Darfur er enn undir stjórn hersins en uppreisnarmenn RSF hafa reynt að ná tökum á henni í meira en ár. Sú borg kallast el-Fasher og sitja uppreisnarmennirnir um hana og stjórna öllum leiðum frá henni. Hér má sjá frétt Reuters um ástandið í el-Fasher. Súdan Sameinuðu arabísku furstadæmin Hernaður Mest lesið „Hann var orðinn svo ofboðslega kaldur“ Innlent Öll áhöfnin talin af Erlent Inga komin úr átján daga veikindaleyfi: „Hún getur náð okkur, veiran“ Innlent Fólk komi rautt í framan eins og humar Innlent Sérsveitarmaður lagði hné á háls manns Innlent Keyrði rútu á 20 km/klst frá BSÍ í Hafnarfjörð: „Kannski á ég eftir að fá símtöl“ Innlent Skilur ekki hvernig ríkið ætlar að komast undan ábyrgð Innlent Stefna á að hafa ný aðildarríki í styttri ól Erlent Húnvetningar sjá fram á mikla fjölgun starfa Innlent Í gæsluvarðhald eftir ofsóknir í garð konu og barna hennar Innlent Fleiri fréttir Rússar skipulögðu íkveikjur gegn forsætisráðherra Bretlands Segjast hafa sprengt olíuhreinsistöð nærri Moskvu Stefna á að hafa ný aðildarríki í styttri ól Öll áhöfnin talin af Samkomulag um samkomulag undirritað og klárt Erfiðir tímar fyrir norsku konungsfjölskylduna Sonur krónprinsessunnar áfrýjar dómi Hrapaði til bana eftir að kennari gleymdi að festa reipi Það sem er vitað um samkomulagið við Írani Kallaði Michelle Obama karlmann á afmælishátíð Trump Bretar banna samfélagsmiðlanotkun upp að 16 ára aldri Réðust á dómkirkjuna í Kænugarði Sonur krónprinsessunnar dæmdur í fjögurra ára fangelsi Staðfesta að samkomulag hafi náðst: Íran fagnar og segir Trump hafa gefist upp Lét Netanjahú heyra það í símtali þeirra: „Ég varð svo brjálaður“ Tólf fórust þegar flugvél hrapaði í Missouri Friðarviðræður sagðar í uppnámi Virðast ekki vilja takmarka sig við tíu milljónir Vonast til þess að fá friðarsamkomulag í afmælisgjöf Spánarkonungur lánaði Leó einkaþotuna Dramatík í tveimur þáttum: Gervigreindarbóla og óður um yfirráð Munaði minnstu að hún væri sjálf komin út í þegar árásin varð: „Það verður bara allt í blóði í sjónum“ Breski herinn stöðvaði skip úr skuggaflota Rússa Fullyrti að samkomulag yrði undirritað og sundið opnað „Afleiðingarnar muni vara í einhver ár jafnvel“ Friður í augsýn að uppfylltum skilyrðum Tveir látnir eftir að bíl var ekið í hlið húss Samþykkt friðarsamkomulag liggi fyrir Dregur umdeildar skýrslur um Havana-heilkennið til baka Facebook lá niðri Sjá meira
Árásin er einnig sögð hafa grandað skotfærum og hergögnum sem furstadæmin voru að senda sveitum Rapid support forces, eða RSF. Þetta segja embættismenn og minnst einn ráðgjafi RSF í samtali við AP fréttaveituna. Gustavo Petro, forseti Kólumbíu, segir að verið sé að kanna hve margir samlandar hans eru látnir og hvort hægt sé að flytja lík þeirra aftur heim, samkvæmt AFP fréttaveitunni. Löng og grimmileg átök Stríðsástand hefur lengi ríkt í Súdan. Abdel Fattah al-Burhan, leiðtogi hers Súdan, og Mohamed Hamdan Dagalo, leiðtogi RSF, tóku höndum saman árið 2021 og frömdu valdarán í Súdan. Árið 2023 stóð svo til að innleiða RSF í herinn en Dagalo var mótfallinn því og hófust átök þeirra á milli í kjölfarið. RSF var lengi með yfirhöndina í átökunum en stjórnarhernum hefur vaxið ásmegin að undanförnu. Sjá einnig: Forsetahöllin í höndum hersins eftir tveggja ára átök Átökin hafa komið verulega niður á almenningi í Súdan og hafa þau verið mjög grimmileg. Milljónir hafa lengi staðið frammi fyrir hungursneyð vegna átakanna. Báðar fylkingar hafa verið sakaðar um stríðsglæpi og kynferðisofbeldi er mjög umfangsmikið. Að minnsta kosti fjórtán milljónir manna hafa þurft að flýja heimili sín vegna átakanna. Furstadæmin styðja RSF RSF hefur notið stuðnings annarra ríkja eins og Rússlands og Sameinuðu arabísku furstadæmanna. Ráðamenn þar hafa verið sakaðir um að styðja RSF á laun um árabil og flytja mikið magn vopn til uppreisnarmannanna, sem er bannað samkvæmt ályktun öryggisráðs Sameinuðu þjóðanna. Furstadæmin eru sögðu hafa notað hjálparstarf Rauða hálfmánans til að smygla fjármunum, vopnum og drónum, svo eitthvað sé nefnt, til RSF í Súdan. Þetta hafi verið staðfest af rannsakendum Sameinuðu þjóðanna og þrátt fyrir það hafa yfirvöld í Sameinuðu arabísku furstadæmunum aukið stuðning sinn við RSF. Meðal annars eru furstadæmin sögð hafa útvegað RSF stórskotaliðsvopn og flugskeyti til að skjóta niður flugvélar, þyrlur og dróna. Málaliðar víða um heim Uppgjafahermenn frá Kólumbíu hafa lengi starfað sem málaliðar víða um heim. Her Kólumbíu er sá næst stærsti í Suður-Ameríku og hefur um árabil barist gegn fíkniefnabarónunum og uppreisnarmönnum. Hermennirnir hafa því margir mikla reynslu af átökum. Um tíu þúsund kólumbískir hermenn hætta hjá hernum á ári hverju og um árabil hafa þeir starfað víða um heim sem málaliðar. Þeir hafa meðal annars starfað fyrir bandarísk málaliðafyrirtæki við að verja innviði í Írak og komið að því að þjálfa hermenn í öðrum ríkjum. Þá hafa kólumbískir hermenn barist gegn Hútum fyrir hönd ríkisstjórnar Jemen. Þá hafa þeir einnig barist með Úkraínumönnum og þá tóku kólumbískir málaliðar þátt á áhlaupi á heimili Jovenel Moise, fyrrverandi forseta Haítí, þegar hann var myrtur. Þeir sögðust hafa verið plataðir til að taka þátt í áhlaupinu. Sjá einnig: „Þeir eru að slátra fólki í fangaklefunum“ Í skýrslu sem gerð var fyrir Öryggisráð Sameinuðu þjóðanna í apríl kom fram fréttaflutningur af kólumbískum málaliðum, sem hefðu verið ráðnir af öryggisfyrirtæki til að styðja RSF, hefði verið staðfestur. Ráðamenn í Kólumbíu hefðu beðist afsökunar og sagst ætla að reyna að koma sínu fólki heim. Hér að neðan má sjá frétt France24 um málaliðana í Súdan. Furstadæmin hafa einnig stutt við bakið á Khalifa Haftar, leiðtoga Líbíska þjóðarhersins (LNA) í Líbíu. Hann hefur um árabil barist gegn ríkisstjórn landsins sem viðurkennd er af Sameinuðu þjóðunum og hefur hann einnig notið stuðnings Rússa í gegnum árin. Sjá einnig: Súdanar flýja undan sveitum Haftars Dagalo lýsti í apríl yfir stofnun eigin ríkisstjórnar. Sitja um síðustu borgina í Darfur Ríkisútvarp Súdan sagði frá því að flugvélinni sem árásin var gerð á hafi verið flogið frá herstöð við Persaflóa og að loftárás hafi verið gerð á hana við lendingu á Nyala-flugvelli í Darfur. Árásinni var lýst sem „skýrum skilaboðum“ um herta afstöðu gegn utanaðkomandi afskiptum í Súdan. Í svari við fyrirspurn AP fréttaveitunnar neitaði talsmaður utanríkisráðuneytis Sameinuðu arabísku furstadæmanna ásökunum sem tengjast flugvélinni og sagði þær ekki eiga við rök að styðjast. Hann sagði ásakanirnar lið í áróðursherferð ríkisstjórnar Súdan. Sjá einnig: Stríðið í Úkraínu háð í Súdan Leiðtogar RSF hafa lagt sérstaka áherslu á að ná öllu Darfur-héraði og tóku uppreisnarmennirnir flugvöllinn í fyrra. Síðan þá hefur stjórnarherinn ítrekað gert loftárásir á flugvöllinn. Ein stór borg í Darfur er enn undir stjórn hersins en uppreisnarmenn RSF hafa reynt að ná tökum á henni í meira en ár. Sú borg kallast el-Fasher og sitja uppreisnarmennirnir um hana og stjórna öllum leiðum frá henni. Hér má sjá frétt Reuters um ástandið í el-Fasher.
Súdan Sameinuðu arabísku furstadæmin Hernaður Mest lesið „Hann var orðinn svo ofboðslega kaldur“ Innlent Öll áhöfnin talin af Erlent Inga komin úr átján daga veikindaleyfi: „Hún getur náð okkur, veiran“ Innlent Fólk komi rautt í framan eins og humar Innlent Sérsveitarmaður lagði hné á háls manns Innlent Keyrði rútu á 20 km/klst frá BSÍ í Hafnarfjörð: „Kannski á ég eftir að fá símtöl“ Innlent Skilur ekki hvernig ríkið ætlar að komast undan ábyrgð Innlent Stefna á að hafa ný aðildarríki í styttri ól Erlent Húnvetningar sjá fram á mikla fjölgun starfa Innlent Í gæsluvarðhald eftir ofsóknir í garð konu og barna hennar Innlent Fleiri fréttir Rússar skipulögðu íkveikjur gegn forsætisráðherra Bretlands Segjast hafa sprengt olíuhreinsistöð nærri Moskvu Stefna á að hafa ný aðildarríki í styttri ól Öll áhöfnin talin af Samkomulag um samkomulag undirritað og klárt Erfiðir tímar fyrir norsku konungsfjölskylduna Sonur krónprinsessunnar áfrýjar dómi Hrapaði til bana eftir að kennari gleymdi að festa reipi Það sem er vitað um samkomulagið við Írani Kallaði Michelle Obama karlmann á afmælishátíð Trump Bretar banna samfélagsmiðlanotkun upp að 16 ára aldri Réðust á dómkirkjuna í Kænugarði Sonur krónprinsessunnar dæmdur í fjögurra ára fangelsi Staðfesta að samkomulag hafi náðst: Íran fagnar og segir Trump hafa gefist upp Lét Netanjahú heyra það í símtali þeirra: „Ég varð svo brjálaður“ Tólf fórust þegar flugvél hrapaði í Missouri Friðarviðræður sagðar í uppnámi Virðast ekki vilja takmarka sig við tíu milljónir Vonast til þess að fá friðarsamkomulag í afmælisgjöf Spánarkonungur lánaði Leó einkaþotuna Dramatík í tveimur þáttum: Gervigreindarbóla og óður um yfirráð Munaði minnstu að hún væri sjálf komin út í þegar árásin varð: „Það verður bara allt í blóði í sjónum“ Breski herinn stöðvaði skip úr skuggaflota Rússa Fullyrti að samkomulag yrði undirritað og sundið opnað „Afleiðingarnar muni vara í einhver ár jafnvel“ Friður í augsýn að uppfylltum skilyrðum Tveir látnir eftir að bíl var ekið í hlið húss Samþykkt friðarsamkomulag liggi fyrir Dregur umdeildar skýrslur um Havana-heilkennið til baka Facebook lá niðri Sjá meira
Munaði minnstu að hún væri sjálf komin út í þegar árásin varð: „Það verður bara allt í blóði í sjónum“