Er íslensk þjóð afurð grimmra stúlknarána?

Ísland var numið af norskum strákum sem fóru til Bretlands og náðu sér í konur, segir Kári Stefánsson, forstjóri Íslenskrar erfðagreiningar. Rannsóknir fyrirtækisins, undir stjórn Agnars Helgasonar, líffræðilegs mannfræðings, benda til að 63 prósent landnámskvenna hafi komið frá Bretlandseyjum en 75 prósent landnámskarla frá Noregi.

Breskur fornleifafræðingur, James H. Barett, hefur varpað fram þeirri tilgátu að norrænir víkingar hafi ekki aðeins verið að sækjast eftir fé og frama í ránsferðum sínum. Helsti tilgangurinn hafi verið að ná sér í konur, sem hafi bráðvantað. Á víkingatímanum hafi útburður barna tíðkast og telur hann að það hafi aðallega verið stúlkubörn sem hafi verið borin út. Því hafi mun fleiri piltar vaxið úr grasi og misræmi myndast milli kynja.

Fornsögurnar segja fátt um stúlknarán víkinga. Sagan í Laxdælu af Melkorku á Höskuldsstöðum í Laxárdal í Dalasýslu er eitt dæmið um írska ambátt sem keypt var til Íslands. Melkorka var 15 ára þegar víkingar rændu henni á Írlandi. Höskuldur keypti hana og gerði að frillu sinni. Melkorka var talin mállaus, en annað kom á daginn þegar Höskuldur kom að henni í laut við bæinn þar sem hún talaði gelísku við son þeirra, Ólaf pá.

Fjallað verður um keltneskar rætur Íslendinga í næsta þætti Landnemanna á Stöð 2 á mánudagskvöld, 22. febrúar kl. 19.50. Þar verður reynt að varpa ljósi á uppruna Íslendinga á bresku eyjunum og farið um svæði sem norrænir víkingar réðu yfir um það leyti sem Ísland byggðist. Rætt verður við gelískan sagnfræðing um þær heimildir sem varðveist hafa um stúlknarán norrænna víkinga. 

Þá verður því velt upp hvort keltnesk áhrif séu vanmetin í þjóðmenningu Íslendinga, eins og í tungumálinu og örnefnum. Spurt verður hvort ritarar Íslendingasagna hafi viljað fela keltnesku ræturnar. Rætt verður meðal annars við Þorvald Friðriksson, fréttamann og fornleifafræðing, sem nefnir fjölda dæma um orð og örnefni sem eiga sér keltneskan uppruna, þar á meðal grundvallarorð eins og strákur og stelpa, sem ekki finnist í öðrum norrænum málum.

Hér má sjá kynningarstiklu fyrir þáttinn.