Baðst ekki afsökunar fyrir hönd lands síns

Barack Obama Bandaríkjaforseti segir að minningin um kjarnorkusprenginguna í Hiroshima megi aldrei hverfa. Hann kom til Hiroshima í gær, fyrstur Bandaríkjaforseta í embætti.

Tveir aðrir Bandaríkjaforsetar hafa þó komið til Hiroshima, en það voru þeir Jimmy Carter sem kom þangað löngu eftir að hafa látið af embætti og Richard Nixon sem kom þangað nokkrum árum áður en hann varð forseti.

Obama baðst ekki afsökunar fyrir hönd Bandaríkjanna, en heimsóknin þykir engu að síður marka tímamót.

Í ávarpi sínu lagði Obama áherslu á þann lærdóm, sem draga þyrfti af hörmungunum í Hiroshima og Nagasaki.

„Við komum hingað til að syrgja hina látnu,“ sagði hann. „Sálir þeirra tala til okkar. Þær segja okkur að líta í eigin barm og átta okkur á því hver við erum.“

Kjarnorkusprengjurnar sem Bandaríkjamenn vörpuðu á Hiro­sh­ima og Nagasaki kostuðu líklega vel yfir 200 þúsund manns lífið og tugir þúsunda þjáðust árum og áratugum saman af afleiðingum sprengjanna.

„Það er mikilvægara að styrkja þann alþjóðlega skrið sem kominn er á að losa heiminn við kjarnorkuvopn með því að fá hann til að skilja hve hryllilegar kjarnorkusprengjur eru, frekar en að óska eftir afsökunarbeiðni frá honum,“ hefur japanska dagblaðið Asahi Shimbun eftir Kunihiko Lida, 73 ára manni sem lifði af hildarleikinn í Hiro­sh­ima þann 6. ágúst árið 1945.

Blaðið spurði alla eftirlifendur kjarnorkuhamfaranna hvað þeim þætti um heimsókn Obama. Níutíu prósent þeirra voru ánægð með að Obama kæmi til Hiroshima og aðeins þriðjungur sagði nauðsynlegt að fá frá honum afsökunarbeiðni.

„Einhvers staðar í huga mér er mér enn illa við Bandaríkin og vil afsökunarbeiðni frá þeim, en tíminn er að renna mér úr greipum,“ sagði Lida í sams konar könnun blaðsins á síðasta ári, en blaðið gerir reglulega skoðanakönnun meðal þeirra sem lifðu af kjarnorkusprengingarnar í Hiroshima og Nagasaki.

Margir Japanir bíða þó enn eftir afsökunarbeiðni frá Bandaríkjunum. „Við Japanir gerðum hræðilega hluti úti um alla Asíu,“ hefur bandaríska fréttastofan AP eftir Han Jeong-soon, 58 ára konu, en faðir hennar missti foreldra sína í hildarleiknum árið 1945.

„Og við Japanir ættum að biðjast afsökunar vegna þess að við skömmumst okkar svo mikið, og við höfum ekki af einlægni beðið öll þessi Asíulönd afsökunar. En að varpa kjarnorkusprengjunni var hin fullkomna illska.“