Íraksstríð upphaf lýðræðisbylgju? 20. mars 2005 00:01 Stríðið í Írak var frá upphafi umdeilt og alþjóðlegar deilur um réttmæti þess hafa staðið undanfarin tvö ár eða svo. En nú er svo komið að jafnvel hörðustu gagnrýnendur stríðsrekstursins hugsa sitt mál og velta því óhugsanlega fyrir sér hvort stríði hafi verið besta mál. Ástæða þessara vangaveltna eru atburðir undanfarinna vikna, frá kosningunum í Írak í lok janúar. Þvert á hrakspárnar flykktust Írakar á kjörstaði og virtust fúsir að leggja líf og limi í hættu til þess að taka þátt í lýðræðislegum kosningum - hafa eitthvað um framganginn í eigin heimalandi að segja. Í kjölfarið er sem bylgja lýðræðiskennda fari um Miðausturlönd, öllum að óvörum. Á sjálfsstjórnarsvæðum Palestínumanna fóru fram forsetakosningar og lýðræðislegir straumar gera þar vart við sig. Skammt þar frá, í Líbanon, var morðið á Rafik Hariri, fyrrverandi forsætisráðherra, kornið sem fyllti mælinn og fólk þar lét kröftulega í sér heyra á götum úti, áhrifavöldunum í Sýrlandi til mikillar furðu. Raunar gætir áhrifa þess sem um er að vera í Líbanon í Sýrlandi. Í Egyptalandi sá Hosni Mubarak forseti sér skyndlega vænst að heimila mótframboð við sig í forsetakosningum síðar á þessu ári. Mubarak hefur ekki sýnt hugsanlegum mótherjum neina linkind þann tæpa aldarfjórðung sem hann hefur verið við völd. Meira að segja í Sádi-Arabíu virðist sem almenningur fái nú í vaxandi mæli að taka þátt í vali ráðamanna. Þar verða frambjóðendur leyfðir í héraðskosningum síðar í þessum mánuði og talsmenn stjórnvalda segja að á næsta ári fái meira að segja konur að kjósa og að bjóða sig fram. Í Washington og víðar eru þessar hreyfingar túlkaðar sem svo að stríðið í Írak hafi hreyft við misspilltum og ólýðræðislegum stjórnmálamönnum í þessum heimshluta og að kosningarnar í janúar hafi sýnt að fólk getur haft áhrif, lýðræði getur líka virkað í Miðausturlöndum. Bush Bandaríkjaforseti og menn hann álíta þetta bestu sönnum þess að stríðið í Írak hafi verið réttmætt og að sú stefna Bush að breiða lýðræði út um allan heim, nánast með góðu eða illu, beri árangur. Jafnvel efasemdarmenn og harðir gagnrýnendur eins og Ted Kennedy sjá ástæðu til að hrósa Bush fyrir þátt hans í atburðarásinni. Svo virðist sem Hosni Mubarak, Mahmoud Abbas og drúsaleiðtoganum í Líbanon, Walid Jumblatt, hafi tekist það sem Rumsfeld, Rice og Cheney hefur ekki tekist hingað til: að þagga niður í helstu andstæðingum Íraksstríðsins. Erlent Fréttir Mest lesið Kýld niður fjallið og hafi svo horft á formanninn ljúga í fjölmiðlum Innlent Sjö fluttir á slysadeild eftir að bíl var ekið á tvo ljósastaura Innlent Segir ljóst að málið verði Lindsay Clancy dýrkeypt Erlent Missti besta vin sinn á Krýsuvíkurvegi og son í umferðarslysi Innlent Myndband af banaslysinu í töluverðri dreifingu Innlent „Ég hafna þeirri fullyrðingu alfarið“ Innlent Hátt í áttatíu eftirskjálftar Innlent Tveir handteknir í sérsveitaraðgerð á Akureyri Innlent Bilun hjá Teya veldur löngum röðum Innlent Handteknir eftir líkamsárás Innlent Fleiri fréttir Fjarhægrimenn gætu fundið smjörþefinn af völdum í fyrsta sinn Segir ljóst að málið verði Lindsay Clancy dýrkeypt Fulltrúar Trump á fund Pútíns og svo Selenskís Réttarhöldunum yfir Clancy lauk án niðurstöðu Ítrekar kröfu á Falklandseyjar: Ekki duttlungar heldur „lífsnauðsyn“ Segja ekkert um svörin við yfirheyrslu Trumps Ógilding réttarhaldanna gegn Clancy sett á ís vegna áfrýjunar Árás á höfuðstöðvar Öryggisstofnunar Úkraínu Kviðdómendur fá enn eitt tækifæri Ákærður fyrir að brjóta á börnum Vilja að heimskortið sýni Afríku í réttum hlutföllum Grænlendingar fá fría læknisþjónustu í Danmörku Kviðdómandi neitar að fylgja reglum um sönnunarbyrði Tveimur bjargað úr göngum níu dögum eftir skyndiflóðin Óttast að yfir áttatíu hafi farist Segir Repúblikönum að tala meira um afrek hans Ásakanir á víxl milli leyniþjónusta eftir skothríð í Kænugarði Sakaskrá fjölda glæpamanna óvart hreinsuð Ungmenni drepin og þorp rifið á Vesturbakkanum Hefja síðasta áfanga ferðarinnar til Merkúrs Kviðdómendur fá síðasta séns Trump má enn ekki meina börnum um ríkisborgararétt Kyrrsetja grunsamlegt rússneskt skip á Svalbarða NATO og ESB ætli að bregðast við auknu gáleysi Rússa Eitraður reykjarmökkur veldur vandræðum í Suðaustur-Asíu Vonast til að geta haldið árásum í lágmarki fram yfir kosningar Trump um Harry og Meghan: „Ég var enginn aðdáandi“ Ekki 270 ferkílómetrar heldur 26 Ætluðu að vinna skemmdarverk í Danmörku Spyr hvort breyta ætti heitinu í Trumpsund Sjá meira
Stríðið í Írak var frá upphafi umdeilt og alþjóðlegar deilur um réttmæti þess hafa staðið undanfarin tvö ár eða svo. En nú er svo komið að jafnvel hörðustu gagnrýnendur stríðsrekstursins hugsa sitt mál og velta því óhugsanlega fyrir sér hvort stríði hafi verið besta mál. Ástæða þessara vangaveltna eru atburðir undanfarinna vikna, frá kosningunum í Írak í lok janúar. Þvert á hrakspárnar flykktust Írakar á kjörstaði og virtust fúsir að leggja líf og limi í hættu til þess að taka þátt í lýðræðislegum kosningum - hafa eitthvað um framganginn í eigin heimalandi að segja. Í kjölfarið er sem bylgja lýðræðiskennda fari um Miðausturlönd, öllum að óvörum. Á sjálfsstjórnarsvæðum Palestínumanna fóru fram forsetakosningar og lýðræðislegir straumar gera þar vart við sig. Skammt þar frá, í Líbanon, var morðið á Rafik Hariri, fyrrverandi forsætisráðherra, kornið sem fyllti mælinn og fólk þar lét kröftulega í sér heyra á götum úti, áhrifavöldunum í Sýrlandi til mikillar furðu. Raunar gætir áhrifa þess sem um er að vera í Líbanon í Sýrlandi. Í Egyptalandi sá Hosni Mubarak forseti sér skyndlega vænst að heimila mótframboð við sig í forsetakosningum síðar á þessu ári. Mubarak hefur ekki sýnt hugsanlegum mótherjum neina linkind þann tæpa aldarfjórðung sem hann hefur verið við völd. Meira að segja í Sádi-Arabíu virðist sem almenningur fái nú í vaxandi mæli að taka þátt í vali ráðamanna. Þar verða frambjóðendur leyfðir í héraðskosningum síðar í þessum mánuði og talsmenn stjórnvalda segja að á næsta ári fái meira að segja konur að kjósa og að bjóða sig fram. Í Washington og víðar eru þessar hreyfingar túlkaðar sem svo að stríðið í Írak hafi hreyft við misspilltum og ólýðræðislegum stjórnmálamönnum í þessum heimshluta og að kosningarnar í janúar hafi sýnt að fólk getur haft áhrif, lýðræði getur líka virkað í Miðausturlöndum. Bush Bandaríkjaforseti og menn hann álíta þetta bestu sönnum þess að stríðið í Írak hafi verið réttmætt og að sú stefna Bush að breiða lýðræði út um allan heim, nánast með góðu eða illu, beri árangur. Jafnvel efasemdarmenn og harðir gagnrýnendur eins og Ted Kennedy sjá ástæðu til að hrósa Bush fyrir þátt hans í atburðarásinni. Svo virðist sem Hosni Mubarak, Mahmoud Abbas og drúsaleiðtoganum í Líbanon, Walid Jumblatt, hafi tekist það sem Rumsfeld, Rice og Cheney hefur ekki tekist hingað til: að þagga niður í helstu andstæðingum Íraksstríðsins.
Erlent Fréttir Mest lesið Kýld niður fjallið og hafi svo horft á formanninn ljúga í fjölmiðlum Innlent Sjö fluttir á slysadeild eftir að bíl var ekið á tvo ljósastaura Innlent Segir ljóst að málið verði Lindsay Clancy dýrkeypt Erlent Missti besta vin sinn á Krýsuvíkurvegi og son í umferðarslysi Innlent Myndband af banaslysinu í töluverðri dreifingu Innlent „Ég hafna þeirri fullyrðingu alfarið“ Innlent Hátt í áttatíu eftirskjálftar Innlent Tveir handteknir í sérsveitaraðgerð á Akureyri Innlent Bilun hjá Teya veldur löngum röðum Innlent Handteknir eftir líkamsárás Innlent Fleiri fréttir Fjarhægrimenn gætu fundið smjörþefinn af völdum í fyrsta sinn Segir ljóst að málið verði Lindsay Clancy dýrkeypt Fulltrúar Trump á fund Pútíns og svo Selenskís Réttarhöldunum yfir Clancy lauk án niðurstöðu Ítrekar kröfu á Falklandseyjar: Ekki duttlungar heldur „lífsnauðsyn“ Segja ekkert um svörin við yfirheyrslu Trumps Ógilding réttarhaldanna gegn Clancy sett á ís vegna áfrýjunar Árás á höfuðstöðvar Öryggisstofnunar Úkraínu Kviðdómendur fá enn eitt tækifæri Ákærður fyrir að brjóta á börnum Vilja að heimskortið sýni Afríku í réttum hlutföllum Grænlendingar fá fría læknisþjónustu í Danmörku Kviðdómandi neitar að fylgja reglum um sönnunarbyrði Tveimur bjargað úr göngum níu dögum eftir skyndiflóðin Óttast að yfir áttatíu hafi farist Segir Repúblikönum að tala meira um afrek hans Ásakanir á víxl milli leyniþjónusta eftir skothríð í Kænugarði Sakaskrá fjölda glæpamanna óvart hreinsuð Ungmenni drepin og þorp rifið á Vesturbakkanum Hefja síðasta áfanga ferðarinnar til Merkúrs Kviðdómendur fá síðasta séns Trump má enn ekki meina börnum um ríkisborgararétt Kyrrsetja grunsamlegt rússneskt skip á Svalbarða NATO og ESB ætli að bregðast við auknu gáleysi Rússa Eitraður reykjarmökkur veldur vandræðum í Suðaustur-Asíu Vonast til að geta haldið árásum í lágmarki fram yfir kosningar Trump um Harry og Meghan: „Ég var enginn aðdáandi“ Ekki 270 ferkílómetrar heldur 26 Ætluðu að vinna skemmdarverk í Danmörku Spyr hvort breyta ætti heitinu í Trumpsund Sjá meira