Lungnaígræðsla ekki lækning heldur sjúkdómaskipti Rafn Ágúst Ragnarsson skrifar 6. júní 2026 13:00 Gunnar Guðmundsson er lungnalæknir á Landspítalanum. Vísir/Samsett Heilsu krónprinsessu Noregs hefur hrakað verulega undanfarna mánuði vegna lungnasjúkdóms og í gær var greint frá því að hún væri á biðlista fyrir ígrætt lunga. Lungnalæknir segir þó ekki hlaupið að því að fá grætt í sig lunga. Mette-Marit krónprinsessa hefur verið mikið í fréttum síðustu misseri og ekki eru þær flestar jákvæðar. Samskipti hennar og barnaníðingsins Jeffrey Epstein vöktu mikla hneykslun í vetur og sömuleiðis réttarhöldin yfir syni hennar Marius Höiby sem er ákærður fyrir fjölda ofbeldis- og kynferðisbrota. Þegar fréttaflutningurinn stóð sem hæst fór svo heilsan að gefa sig. Mette-Marit greindist með svokallaða lungnatrefjun og hefur heilsu hennar hrakað verulega undanfarna mánuði. Lungnatrefjun er sjaldgæfur sjúkdómur og nafnið er sömuleiðis ekki mjög gegnsætt. Teppi súrefnisflæðið Gunnar Guðmundsson lungnalæknir skýrir það þannig út að trefjunin vísi til þess að bandvefur myndist í lungum sem kemur á milli lungnablöðru og háræðar og teppir þannig súrefnisflæðið. Gunnar getur auðvitað ekkert sagt um tilfelli Mette-Maritar en segir sjaldgæft að annars hraustar fimmtugar konur fái sjúkdóminn. Algengastur sé hann hjá karlmönnum yfir sextugu og sérstaklega hjá þeim sem hafa reykt. Ekki sé þó óalgengt að engin skýring liggi beinast við. „Því miður er algengt að þetta greinist seint. Stundum vantar þekkingu til að greina þetta rétt þannig að það er búið að reyna að meðhöndla ýmislegt annað áður en kemur að þessu. Þannig að oft og tíðum eru komnar miklar skemmdir í lungun þegar þetta uppgötvast,“ segir Gunnar. Lyf hægi á en stöðvi ekki trefjamyndun Gunnar segir tvö lyf hægja á þróun sjúkdómsins og að von sé á nýju lyfi á næsta ári. Sé sjúkdómurinn kominn á það stig að sjúklingi er ekki mikið lengra lífs auðið kemur lungnaígræðsla til greina. Norskir miðlar greindu einmitt frá því í dag að Mette-Marit væri komin á biðlista fyrir slíka aðgerð. Að fá grætt í sig lunga er þó ekki gert af léttúð. „Það hentar ekki fyrir marga. Í raun mjög fáa því maður þarf að vera hraustur og ungur til að fara í svona aðgerð og láta það ganga eftir. Það eru ekki nema lítill hluti þeirra sem er með svona sjúkdóma sem í fyrsta lagi þarfnast svona lungnaígræðslu og í öðru lagi er í ástandi til að geta farið í hana. Það er ekki verið að lækna neitt heldur bara skipta um nafn á sjúkdómnum. Þú ferð frá því að vera með lungnatrefjun yfir í að vera með ígrætt lunga. Það í sjálfu sér er sjúkdómsástand,“ segir Gunnar Guðmundsson lungnalæknir. Noregur Kóngafólk Heilsa Mest lesið Erfiðast að horfa upp á manneskju deyja og geta ekkert gert Innlent Fyrstu tölur sýna líklega fleiri nei en já Innlent Húsið að Mosfelli tekið í gegn og biskup flytur inn Innlent Dæmdur fyrir nauðgun: „Numer uno hlutur sem fólk gerir í kynlífi“ Innlent Myrti foreldra sína, ömmu, systur og fjögur börn Erlent Hundraða saknað eftir stærðarinnar skyndiflóð Erlent Starfsfólki hafi verið boðin lægri laun Innlent Hyggst kanna hug íbúa til áforma í Finnafirði Innlent „Þetta er ekki saklaus könnunarleiðangur“ Innlent Erlendir fjölmiðlar beina sjónum að þjóðaratkvæðagreiðslunni Erlent Fleiri fréttir Erlendir fjölmiðlar beina sjónum að þjóðaratkvæðagreiðslunni Carney verður viðstaddur stefnuræðu ESB-forseta Hundraða saknað eftir stærðarinnar skyndiflóð Myrti foreldra sína, ömmu, systur og fjögur börn Fjórtán nýburar dóu í eldsvoða á fæðingardeild Stjórnvöld í Íran hyggjast banna samskipti við erlenda miðla Maxwell fær ekki dómnum hnekkt Mynd af sverði birt um hálftíma fyrir morðið Móðirin sem Bandaríkjamenn deila um Yfirmaður CIA í Moskvu Hvirfilbylur olli usla í sunnanverðu Frakklandi Sögulega óvinsæll Trump en stríðið er óvinsælla Heita milljónum til að leysa fjölda morða og mannshvarfa Saka Svíþjóðardemókrata um að „pissa í eigið tjald“ „Með ljótar tennur og þunnt hár“: Orðin langþreytt á athugasemdum um útlitið Myrtu fjörutíu manns í kirkju Hyggjast ógilda vegabréfsáritanir allt að 200 þúsund hælisleitenda Dómur Hæstaréttar í kosningamáli góðar fréttir fyrir Trump Dómur Hæstaréttar í kosningamáli góðar fréttir fyrir Trump Tólf handteknir í tengslum við áreksturinn í Bretlandi Liðskona Pussy Riot segist hafa unnið fyrir rússnesku leyniþjónustuna „Við þurfum ekki á Kanada að halda“ Heimshöfin aldrei heitari Hollendingar líklega ekki með í Eurovision á næsta ári Sprengjur heimsstyrjaldanna springa á ný í gróðureldum Vilja frið en ætla ekki að gefast upp Ríkisstjóri Texas í herferð gegn þvottastöðvum múslima á flugvöllum Færir Selenskí eldflaugateikningar Hinn grunaði í sverðaárásinni í Fagersta í Svíþjóð nafngreindur Heilsu Haralds konungs hrakar Sjá meira
Mette-Marit krónprinsessa hefur verið mikið í fréttum síðustu misseri og ekki eru þær flestar jákvæðar. Samskipti hennar og barnaníðingsins Jeffrey Epstein vöktu mikla hneykslun í vetur og sömuleiðis réttarhöldin yfir syni hennar Marius Höiby sem er ákærður fyrir fjölda ofbeldis- og kynferðisbrota. Þegar fréttaflutningurinn stóð sem hæst fór svo heilsan að gefa sig. Mette-Marit greindist með svokallaða lungnatrefjun og hefur heilsu hennar hrakað verulega undanfarna mánuði. Lungnatrefjun er sjaldgæfur sjúkdómur og nafnið er sömuleiðis ekki mjög gegnsætt. Teppi súrefnisflæðið Gunnar Guðmundsson lungnalæknir skýrir það þannig út að trefjunin vísi til þess að bandvefur myndist í lungum sem kemur á milli lungnablöðru og háræðar og teppir þannig súrefnisflæðið. Gunnar getur auðvitað ekkert sagt um tilfelli Mette-Maritar en segir sjaldgæft að annars hraustar fimmtugar konur fái sjúkdóminn. Algengastur sé hann hjá karlmönnum yfir sextugu og sérstaklega hjá þeim sem hafa reykt. Ekki sé þó óalgengt að engin skýring liggi beinast við. „Því miður er algengt að þetta greinist seint. Stundum vantar þekkingu til að greina þetta rétt þannig að það er búið að reyna að meðhöndla ýmislegt annað áður en kemur að þessu. Þannig að oft og tíðum eru komnar miklar skemmdir í lungun þegar þetta uppgötvast,“ segir Gunnar. Lyf hægi á en stöðvi ekki trefjamyndun Gunnar segir tvö lyf hægja á þróun sjúkdómsins og að von sé á nýju lyfi á næsta ári. Sé sjúkdómurinn kominn á það stig að sjúklingi er ekki mikið lengra lífs auðið kemur lungnaígræðsla til greina. Norskir miðlar greindu einmitt frá því í dag að Mette-Marit væri komin á biðlista fyrir slíka aðgerð. Að fá grætt í sig lunga er þó ekki gert af léttúð. „Það hentar ekki fyrir marga. Í raun mjög fáa því maður þarf að vera hraustur og ungur til að fara í svona aðgerð og láta það ganga eftir. Það eru ekki nema lítill hluti þeirra sem er með svona sjúkdóma sem í fyrsta lagi þarfnast svona lungnaígræðslu og í öðru lagi er í ástandi til að geta farið í hana. Það er ekki verið að lækna neitt heldur bara skipta um nafn á sjúkdómnum. Þú ferð frá því að vera með lungnatrefjun yfir í að vera með ígrætt lunga. Það í sjálfu sér er sjúkdómsástand,“ segir Gunnar Guðmundsson lungnalæknir.
Noregur Kóngafólk Heilsa Mest lesið Erfiðast að horfa upp á manneskju deyja og geta ekkert gert Innlent Fyrstu tölur sýna líklega fleiri nei en já Innlent Húsið að Mosfelli tekið í gegn og biskup flytur inn Innlent Dæmdur fyrir nauðgun: „Numer uno hlutur sem fólk gerir í kynlífi“ Innlent Myrti foreldra sína, ömmu, systur og fjögur börn Erlent Hundraða saknað eftir stærðarinnar skyndiflóð Erlent Starfsfólki hafi verið boðin lægri laun Innlent Hyggst kanna hug íbúa til áforma í Finnafirði Innlent „Þetta er ekki saklaus könnunarleiðangur“ Innlent Erlendir fjölmiðlar beina sjónum að þjóðaratkvæðagreiðslunni Erlent Fleiri fréttir Erlendir fjölmiðlar beina sjónum að þjóðaratkvæðagreiðslunni Carney verður viðstaddur stefnuræðu ESB-forseta Hundraða saknað eftir stærðarinnar skyndiflóð Myrti foreldra sína, ömmu, systur og fjögur börn Fjórtán nýburar dóu í eldsvoða á fæðingardeild Stjórnvöld í Íran hyggjast banna samskipti við erlenda miðla Maxwell fær ekki dómnum hnekkt Mynd af sverði birt um hálftíma fyrir morðið Móðirin sem Bandaríkjamenn deila um Yfirmaður CIA í Moskvu Hvirfilbylur olli usla í sunnanverðu Frakklandi Sögulega óvinsæll Trump en stríðið er óvinsælla Heita milljónum til að leysa fjölda morða og mannshvarfa Saka Svíþjóðardemókrata um að „pissa í eigið tjald“ „Með ljótar tennur og þunnt hár“: Orðin langþreytt á athugasemdum um útlitið Myrtu fjörutíu manns í kirkju Hyggjast ógilda vegabréfsáritanir allt að 200 þúsund hælisleitenda Dómur Hæstaréttar í kosningamáli góðar fréttir fyrir Trump Dómur Hæstaréttar í kosningamáli góðar fréttir fyrir Trump Tólf handteknir í tengslum við áreksturinn í Bretlandi Liðskona Pussy Riot segist hafa unnið fyrir rússnesku leyniþjónustuna „Við þurfum ekki á Kanada að halda“ Heimshöfin aldrei heitari Hollendingar líklega ekki með í Eurovision á næsta ári Sprengjur heimsstyrjaldanna springa á ný í gróðureldum Vilja frið en ætla ekki að gefast upp Ríkisstjóri Texas í herferð gegn þvottastöðvum múslima á flugvöllum Færir Selenskí eldflaugateikningar Hinn grunaði í sverðaárásinni í Fagersta í Svíþjóð nafngreindur Heilsu Haralds konungs hrakar Sjá meira