Höfundurinn flettir hulunni af dularfulla dansverkinu

Tæplega 60 þúsund manns hafa á tæpum sólarhring horft á myndband af listrænum gjörningi sem átti sér stað síðastliðinn laugardag fyrir utan Héraðsdóm Reykjavíkur í Lækjargötu á laugardag. Stígamót standa fyrir gjörningnum.  Þar má sjá hóp kvenna stíga fram með tuskur og fötur og hefjast síðan handa við að þrífa stéttina fyrir framan héraðsdóm.

Þær öskra og æpa á meðan þær ráðast af hörku á skít götunnar. Stígamót stendur nú fyrir söfnunarátaki sem ber heitið ,,Styttum svartnættið‘‘. Átakið gengur út á það að safna mánaðarlegum styrktaraðilum að rekstri Stígamóta.

Þrif voru innblásturinn að gjörningnum

Erna Ómarsdóttir, listdansstjóri Íslenska dansflokksins, bar ábyrgð á listrænni framkvæmd verksins í samvinnu við Ásrúnu Magnúsdóttur dansara. Í samtali við Vísi sagði Erna Ómarsdóttir að Stígamót hefðu haft samband við sig og beðið hana og Ásrúnu Magnúsdóttur að vinna að verkefninu með sér. Erna nefnir að þær hafi strax haft mikinn áhuga á að vinna verkefnið enda sé þetta málefni sem þær brenna fyrir. Dansarar Íslenska dansflokksins tóku þátt í verkefninu ásamt fórnarlömbum kynferðisofbeldis en í raun máttu allir þeir sem vildu taka þátt.

Hugmyndin að verkinu kom þegar Erna prófaði að þrífa heimilið sitt með látum, með því að ýkja og stækka þær endurteknu hreyfingar sem fylgja þrifum. Erna bætti við öskrum og hárri öndun og þannig urðu þrifin stærri og fyrirferðameiri. ,,Maður frelsast eiginlega.‘‘ segir Erna og nefnir að hún hafi einmitt oft hugsað að það væri gaman að þrífa ýmsa staði sem hafi ekki góðan anda á þennan hátt. Þetta sé því einskonar nútíma særing.

Erna nefnir að hún hafi hugsað þetta út frá því að konurnar séu ekki bara að þrífa skít heldur líka að hreinsa sálina og fá útrás fyrir allskonar pirringi, reiði og sorg.

„Út frá þessari hugmynd þróuðum við allan gjörninginn. Hugmyndin var einmitt að þrífa saman, anda saman, öskra saman, dansa saman og faðmast. Við enduðum svo gjörninginn á gleðiöskri og föðmuðum húsið og reyndum að gefa því góða orku.“

Hér að neðan má sjá mynband af gjörningnum.

Tölurnar tákna tímann

Eins og sjá má í lok gjörningsins þá stíga nokkrar konur fram og draga fram spjald með áletruðum tölustaf. Samkvæmt Ernu standa þessir tölustafir fyrir þau ár sem liðu frá því að kynferðisofbeldið átti sér stað þar til að fórnarlömbin opnuðu sig og leituðu sér aðstoðar. Þarna má sjá tölur allt frá tveimur upp í 29.

Stígamót birtu svo í dag myndband þar sem ein kvennana, Bjarney Rún Haraldsdóttir, sem tók þátt í gjörningnum stígur fram með sína sögu. Þetta er liður í verkefninu og munu Stígamót birta fleiri viðtöl  við Stígamótafólk sem opnar sig um erfiða reynslu og varpa ábyrgðinni yfir á gerandann.

Bjarney greinir frá því viðtalinu að hún hafi orðið fyrir kynferðisofbeldi. Hún lýsir því hvernig hún hljóp út frá gerandanum, hágrátandi, öll marin og blá. Hún nefnir í viðtalinu hér að neðan að hjá Stígamótum hafi hún mætt miklum skilningi og lagt hafi verið áherslu á að skömmin sé ekki hennar. Þrátt fyrir þennan stuðning taki ávallt tíma að fara í gegnum þessar tilfinningar. Bjarney segir þessa hjálp frá Stígamótum vera ástæðuna fyrir því að hún hafi lífsvilja í dag.



Hér að neðan má sjá viðtalið við Bjarneyju og myndband af gjörningnum.

Hér má sjá viðtalið við Bjarneyju