"Skoðanir“ á hinsegin fólki Anna Pála Sverrisdóttir og formaður Samtakanna 78. skrifa 14. ágúst 2013 07:00 Undanfarna daga hafa íslenskir fjölmiðlar fjallað mikið um málefni hinsegin fólks, þ.e. samkynhneigðs, tvíkynhneigðs og transfólks. Það er frábært að fá umfjöllun, ekki síst af því lengi vel var þöggun ein helsta birtingarmynd mismununar gegn hinsegin fólki. Stórfrétt síðustu daga er sú að enn fjölmennti íslenskur almenningur til að horfa á Gleðigönguna og sýna mikilvægan stuðning í verki við réttindi hinsegin fólks. Mikilli umfjöllun fylgja gjarnan skoðanaskipti. Það hryggir mig hins vegar að of mikil orka og athygli undanfarna daga hefur farið í að veita þeim „skoðunum“ vængi sem byggja í grunninn á fyrirlitningu og fordómum gegn hinsegin fólki. Tjáningarfrelsi og lýðræðisleg umræða snýst nefnilega ekki um það að hver sem er megi slá hverju sem er fram um aðrar manneskjur, án ábyrgðar. Mannréttindum einnar manneskju á borð við tjáningarfrelsi og trúfrelsi eru almenn takmörk sett við það að valta yfir mannréttindi annarrar, svo sem með því að niðurlægja eða hvetja til mismununar gagnvart henni vegna kynvitundar eða kynhneigðar. Fjölmiðlar og annað fólk sem stýrir opinberri umræðu þarf alltaf að hafa þetta í huga. Þeirra er valdið til að ákveða hvaða umræða fær pláss og hversu mikið af órökstuddri og fordómafullri orðræðu er miðlað. Svo ég taki dæmi um manneskju sem ber mikla ábyrgð í opinberri umræðu vil ég nefna biskup Íslands. Eftir því sem ég best veit kemur enn til greina að hún taki þátt í samkomu þar sem aðalstjarnan er bandarískur predikari sem hefur það að gróðalind að miðla hatursáróðri um hinsegin fólk. Biskup segist sjálf annarrar skoðunar en predikarinn en hefur látið í ljósi að hún telji best að nokkurs konar samtal fari fram. Um leið og ég þakka henni kærlega stuðning við málstað hinsegin fólks vil ég spyrja hvort sá stuðningur mætti ekki vera afdráttarlausari, því varla léti hún bjóða sér upp á að taka þátt í samtali sem byggði á skoðun gagnaðilans um að svart fólk sé óæðra hvítu. Við eigum að vera komin lengra en það. Svo ég taki annað lítið dæmi má nefna að stjórnendur þáttarins Reykjavík síðdegis leyfðu Gylfa Ægissyni í fyrradag að tala endurtekið um kynferðisofbeldi af hálfu karlmanna sem hann og vinir hans hefðu orðið eða næstum orðið fyrir. Efni samtalsins átti þó að vera Gleðigangan. Kynferðisofbeldi er alltaf grafalvarlegt en tengist Gleðigöngunni eða baráttu hinsegin fólks ekki neitt. Ég gæti tekið ýmis fleiri dæmi um særandi og óþarfan fréttaflutning fjölmiðla, sem byggir á vanhugsuðum sleggjudómum í stöðuuppfærslum og athugasemdum Gylfa og fleiri aðila að undanförnu. Af hverju á þetta svona mikið erindi í umræðuna? Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar Skoðun Halldór 26.09.2026 Halldór Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson skrifar Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland skrifar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Skoðun Að ganga út eða ganga inn Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Icelandair: Hver á flugfélagið og hver vill kaupa það? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Áskorun til heilbrigðisráðherra Ásgrímur Grétar Jörundsson skrifar Skoðun Samræðusiðfræði og sálgæsla Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Þegar landsframleiðsla dugar ekki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fáfræði, fordómar og fimm flokkar Hjálmtýs Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun Þegar sjálfboðaliðar borga með sér Hildur Dís Jónsdóttir skrifar Skoðun Sleggjan fundin Dofri Hermannsson skrifar Skoðun Að vaxa út úr vandanum Runólfur Ágústsson skrifar Skoðun Tuttugu ár frá brottför varnarliðsins – úr áfalli í uppbyggingu Árni Sigfússon skrifar Sjá meira
Undanfarna daga hafa íslenskir fjölmiðlar fjallað mikið um málefni hinsegin fólks, þ.e. samkynhneigðs, tvíkynhneigðs og transfólks. Það er frábært að fá umfjöllun, ekki síst af því lengi vel var þöggun ein helsta birtingarmynd mismununar gegn hinsegin fólki. Stórfrétt síðustu daga er sú að enn fjölmennti íslenskur almenningur til að horfa á Gleðigönguna og sýna mikilvægan stuðning í verki við réttindi hinsegin fólks. Mikilli umfjöllun fylgja gjarnan skoðanaskipti. Það hryggir mig hins vegar að of mikil orka og athygli undanfarna daga hefur farið í að veita þeim „skoðunum“ vængi sem byggja í grunninn á fyrirlitningu og fordómum gegn hinsegin fólki. Tjáningarfrelsi og lýðræðisleg umræða snýst nefnilega ekki um það að hver sem er megi slá hverju sem er fram um aðrar manneskjur, án ábyrgðar. Mannréttindum einnar manneskju á borð við tjáningarfrelsi og trúfrelsi eru almenn takmörk sett við það að valta yfir mannréttindi annarrar, svo sem með því að niðurlægja eða hvetja til mismununar gagnvart henni vegna kynvitundar eða kynhneigðar. Fjölmiðlar og annað fólk sem stýrir opinberri umræðu þarf alltaf að hafa þetta í huga. Þeirra er valdið til að ákveða hvaða umræða fær pláss og hversu mikið af órökstuddri og fordómafullri orðræðu er miðlað. Svo ég taki dæmi um manneskju sem ber mikla ábyrgð í opinberri umræðu vil ég nefna biskup Íslands. Eftir því sem ég best veit kemur enn til greina að hún taki þátt í samkomu þar sem aðalstjarnan er bandarískur predikari sem hefur það að gróðalind að miðla hatursáróðri um hinsegin fólk. Biskup segist sjálf annarrar skoðunar en predikarinn en hefur látið í ljósi að hún telji best að nokkurs konar samtal fari fram. Um leið og ég þakka henni kærlega stuðning við málstað hinsegin fólks vil ég spyrja hvort sá stuðningur mætti ekki vera afdráttarlausari, því varla léti hún bjóða sér upp á að taka þátt í samtali sem byggði á skoðun gagnaðilans um að svart fólk sé óæðra hvítu. Við eigum að vera komin lengra en það. Svo ég taki annað lítið dæmi má nefna að stjórnendur þáttarins Reykjavík síðdegis leyfðu Gylfa Ægissyni í fyrradag að tala endurtekið um kynferðisofbeldi af hálfu karlmanna sem hann og vinir hans hefðu orðið eða næstum orðið fyrir. Efni samtalsins átti þó að vera Gleðigangan. Kynferðisofbeldi er alltaf grafalvarlegt en tengist Gleðigöngunni eða baráttu hinsegin fólks ekki neitt. Ég gæti tekið ýmis fleiri dæmi um særandi og óþarfan fréttaflutning fjölmiðla, sem byggir á vanhugsuðum sleggjudómum í stöðuuppfærslum og athugasemdum Gylfa og fleiri aðila að undanförnu. Af hverju á þetta svona mikið erindi í umræðuna?
Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar
Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar