"Skoðanir“ á hinsegin fólki Anna Pála Sverrisdóttir og formaður Samtakanna 78. skrifa 14. ágúst 2013 07:00 Undanfarna daga hafa íslenskir fjölmiðlar fjallað mikið um málefni hinsegin fólks, þ.e. samkynhneigðs, tvíkynhneigðs og transfólks. Það er frábært að fá umfjöllun, ekki síst af því lengi vel var þöggun ein helsta birtingarmynd mismununar gegn hinsegin fólki. Stórfrétt síðustu daga er sú að enn fjölmennti íslenskur almenningur til að horfa á Gleðigönguna og sýna mikilvægan stuðning í verki við réttindi hinsegin fólks. Mikilli umfjöllun fylgja gjarnan skoðanaskipti. Það hryggir mig hins vegar að of mikil orka og athygli undanfarna daga hefur farið í að veita þeim „skoðunum“ vængi sem byggja í grunninn á fyrirlitningu og fordómum gegn hinsegin fólki. Tjáningarfrelsi og lýðræðisleg umræða snýst nefnilega ekki um það að hver sem er megi slá hverju sem er fram um aðrar manneskjur, án ábyrgðar. Mannréttindum einnar manneskju á borð við tjáningarfrelsi og trúfrelsi eru almenn takmörk sett við það að valta yfir mannréttindi annarrar, svo sem með því að niðurlægja eða hvetja til mismununar gagnvart henni vegna kynvitundar eða kynhneigðar. Fjölmiðlar og annað fólk sem stýrir opinberri umræðu þarf alltaf að hafa þetta í huga. Þeirra er valdið til að ákveða hvaða umræða fær pláss og hversu mikið af órökstuddri og fordómafullri orðræðu er miðlað. Svo ég taki dæmi um manneskju sem ber mikla ábyrgð í opinberri umræðu vil ég nefna biskup Íslands. Eftir því sem ég best veit kemur enn til greina að hún taki þátt í samkomu þar sem aðalstjarnan er bandarískur predikari sem hefur það að gróðalind að miðla hatursáróðri um hinsegin fólk. Biskup segist sjálf annarrar skoðunar en predikarinn en hefur látið í ljósi að hún telji best að nokkurs konar samtal fari fram. Um leið og ég þakka henni kærlega stuðning við málstað hinsegin fólks vil ég spyrja hvort sá stuðningur mætti ekki vera afdráttarlausari, því varla léti hún bjóða sér upp á að taka þátt í samtali sem byggði á skoðun gagnaðilans um að svart fólk sé óæðra hvítu. Við eigum að vera komin lengra en það. Svo ég taki annað lítið dæmi má nefna að stjórnendur þáttarins Reykjavík síðdegis leyfðu Gylfa Ægissyni í fyrradag að tala endurtekið um kynferðisofbeldi af hálfu karlmanna sem hann og vinir hans hefðu orðið eða næstum orðið fyrir. Efni samtalsins átti þó að vera Gleðigangan. Kynferðisofbeldi er alltaf grafalvarlegt en tengist Gleðigöngunni eða baráttu hinsegin fólks ekki neitt. Ég gæti tekið ýmis fleiri dæmi um særandi og óþarfan fréttaflutning fjölmiðla, sem byggir á vanhugsuðum sleggjudómum í stöðuuppfærslum og athugasemdum Gylfa og fleiri aðila að undanförnu. Af hverju á þetta svona mikið erindi í umræðuna? Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Þjóðinni er að blæða út – og þetta á bara að reddast Vilhelm Jónsson Skoðun Já er uppgjöf og Nei er ekki nóg Ágústa Árnadóttir Skoðun Hvar eigum við heima? Martha Árnadóttir Skoðun Ástæður þess að ég kýs NEI þann 29. ágúst Sigurður P. Sigmundsson Skoðun Hversu lengi eigum við að bíða? Kristín María Birgisdóttir Skoðun Einkunnir sem ekki er hægt að treysta og foreldrar sem eiga að bera ábyrgð Sigvaldi Egill Lárusson Skoðun Sumar án aðgerða Halla Gunnarsdóttir,Jakob Tryggvason,Andri Reyr Haraldsson,Eiður Stefánsson,Gunnar Sigurðsson,Óskar Hafnfjörð Gunnarsson Skoðun Upplýsingaóreiðan sem enginn virðist ætla að uppræta – opin spurning til Þorgerðar Hnikarr Bjarmi Franklínsson Skoðun Akkeri og trygging fyrir Ísland Gunnar Örn Gunnarsson Skoðun Fyrsta jáið skiptir máli Gunnar Ármannsson Skoðun Skoðun Skoðun Hvar eigum við heima? Martha Árnadóttir skrifar Skoðun Já er uppgjöf og Nei er ekki nóg Ágústa Árnadóttir skrifar Skoðun Hversu lengi eigum við að bíða? Kristín María Birgisdóttir skrifar Skoðun Akkeri og trygging fyrir Ísland Gunnar Örn Gunnarsson skrifar Skoðun Afborgunarlaus lán eru ekki neyðarúrræði – svar við dritdreifingu Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Hörmuleg húsnæðisstaða ungs fólks á Íslandi Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Mannréttindi eru ekki gjöf stjórnvalda Jón Þorsteinn Sigurðsson skrifar Skoðun Heilsuspillandi aðbúnaður fanga er dýrt stjórnunarlegt fúsk Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun 29. ágúst ‒ Fullveldið endurheimt? Jean-Rémi Chareyre skrifar Skoðun Fyrsta jáið skiptir máli Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Atvinnulífið ætti að vilja sjá samninginn Margrét Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Upplýsingaóreiðan sem enginn virðist ætla að uppræta – opin spurning til Þorgerðar Hnikarr Bjarmi Franklínsson skrifar Skoðun Einkunnir sem ekki er hægt að treysta og foreldrar sem eiga að bera ábyrgð Sigvaldi Egill Lárusson skrifar Skoðun Endalok einkalífsins: Hið alsjáandi auga Finnur Ágúst Ingimundarson skrifar Skoðun Að semja gegn sjálfum sér Gísli Hjálmtýsson skrifar Skoðun Ástæður þess að ég kýs NEI þann 29. ágúst Sigurður P. Sigmundsson skrifar Skoðun Heimurinn brennur minna – en það er aðeins hálf sagan sögð hjá Lomborg Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Ég ætla að treysta komandi kynslóðum Margrét Sveinsdóttir skrifar Skoðun Hvernig er að eiga sæti við borðið Ásta Guðrún Helgadóttir skrifar Skoðun Sumar án aðgerða Halla Gunnarsdóttir,Jakob Tryggvason,Andri Reyr Haraldsson,Eiður Stefánsson,Gunnar Sigurðsson,Óskar Hafnfjörð Gunnarsson skrifar Skoðun Þjóðinni er að blæða út – og þetta á bara að reddast Vilhelm Jónsson skrifar Skoðun Hörmuleg húsnæðisstaða ungs fólks í ESB Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Pólitískir vindhanar sem vilja nú hafa afstöðu af þjóð Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun „Við hefðum aldrei átt að ganga í ESB,“ sagði engin þjóð aldrei Eiríkur Ragnarsson skrifar Skoðun Bandaríkin Gunnar Björgvinsson skrifar Skoðun Bollaleggingar Sigurður Kári Kristjánsson skrifar Skoðun Höggdeyfir fyrir hverja? Jóhann Páll Jóhannsson skrifar Skoðun Ísland, já takk Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Já-sjá leiðir til Já-já Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Hvernig tryggjum við börnum okkar framtíð á Íslandi? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Sjá meira
Undanfarna daga hafa íslenskir fjölmiðlar fjallað mikið um málefni hinsegin fólks, þ.e. samkynhneigðs, tvíkynhneigðs og transfólks. Það er frábært að fá umfjöllun, ekki síst af því lengi vel var þöggun ein helsta birtingarmynd mismununar gegn hinsegin fólki. Stórfrétt síðustu daga er sú að enn fjölmennti íslenskur almenningur til að horfa á Gleðigönguna og sýna mikilvægan stuðning í verki við réttindi hinsegin fólks. Mikilli umfjöllun fylgja gjarnan skoðanaskipti. Það hryggir mig hins vegar að of mikil orka og athygli undanfarna daga hefur farið í að veita þeim „skoðunum“ vængi sem byggja í grunninn á fyrirlitningu og fordómum gegn hinsegin fólki. Tjáningarfrelsi og lýðræðisleg umræða snýst nefnilega ekki um það að hver sem er megi slá hverju sem er fram um aðrar manneskjur, án ábyrgðar. Mannréttindum einnar manneskju á borð við tjáningarfrelsi og trúfrelsi eru almenn takmörk sett við það að valta yfir mannréttindi annarrar, svo sem með því að niðurlægja eða hvetja til mismununar gagnvart henni vegna kynvitundar eða kynhneigðar. Fjölmiðlar og annað fólk sem stýrir opinberri umræðu þarf alltaf að hafa þetta í huga. Þeirra er valdið til að ákveða hvaða umræða fær pláss og hversu mikið af órökstuddri og fordómafullri orðræðu er miðlað. Svo ég taki dæmi um manneskju sem ber mikla ábyrgð í opinberri umræðu vil ég nefna biskup Íslands. Eftir því sem ég best veit kemur enn til greina að hún taki þátt í samkomu þar sem aðalstjarnan er bandarískur predikari sem hefur það að gróðalind að miðla hatursáróðri um hinsegin fólk. Biskup segist sjálf annarrar skoðunar en predikarinn en hefur látið í ljósi að hún telji best að nokkurs konar samtal fari fram. Um leið og ég þakka henni kærlega stuðning við málstað hinsegin fólks vil ég spyrja hvort sá stuðningur mætti ekki vera afdráttarlausari, því varla léti hún bjóða sér upp á að taka þátt í samtali sem byggði á skoðun gagnaðilans um að svart fólk sé óæðra hvítu. Við eigum að vera komin lengra en það. Svo ég taki annað lítið dæmi má nefna að stjórnendur þáttarins Reykjavík síðdegis leyfðu Gylfa Ægissyni í fyrradag að tala endurtekið um kynferðisofbeldi af hálfu karlmanna sem hann og vinir hans hefðu orðið eða næstum orðið fyrir. Efni samtalsins átti þó að vera Gleðigangan. Kynferðisofbeldi er alltaf grafalvarlegt en tengist Gleðigöngunni eða baráttu hinsegin fólks ekki neitt. Ég gæti tekið ýmis fleiri dæmi um særandi og óþarfan fréttaflutning fjölmiðla, sem byggir á vanhugsuðum sleggjudómum í stöðuuppfærslum og athugasemdum Gylfa og fleiri aðila að undanförnu. Af hverju á þetta svona mikið erindi í umræðuna?
Einkunnir sem ekki er hægt að treysta og foreldrar sem eiga að bera ábyrgð Sigvaldi Egill Lárusson Skoðun
Sumar án aðgerða Halla Gunnarsdóttir,Jakob Tryggvason,Andri Reyr Haraldsson,Eiður Stefánsson,Gunnar Sigurðsson,Óskar Hafnfjörð Gunnarsson Skoðun
Upplýsingaóreiðan sem enginn virðist ætla að uppræta – opin spurning til Þorgerðar Hnikarr Bjarmi Franklínsson Skoðun
Skoðun Afborgunarlaus lán eru ekki neyðarúrræði – svar við dritdreifingu Halldór Jörgen Olesen skrifar
Skoðun Upplýsingaóreiðan sem enginn virðist ætla að uppræta – opin spurning til Þorgerðar Hnikarr Bjarmi Franklínsson skrifar
Skoðun Einkunnir sem ekki er hægt að treysta og foreldrar sem eiga að bera ábyrgð Sigvaldi Egill Lárusson skrifar
Skoðun Heimurinn brennur minna – en það er aðeins hálf sagan sögð hjá Lomborg Haukur Logi Jóhannsson skrifar
Skoðun Sumar án aðgerða Halla Gunnarsdóttir,Jakob Tryggvason,Andri Reyr Haraldsson,Eiður Stefánsson,Gunnar Sigurðsson,Óskar Hafnfjörð Gunnarsson skrifar
Einkunnir sem ekki er hægt að treysta og foreldrar sem eiga að bera ábyrgð Sigvaldi Egill Lárusson Skoðun
Sumar án aðgerða Halla Gunnarsdóttir,Jakob Tryggvason,Andri Reyr Haraldsson,Eiður Stefánsson,Gunnar Sigurðsson,Óskar Hafnfjörð Gunnarsson Skoðun
Upplýsingaóreiðan sem enginn virðist ætla að uppræta – opin spurning til Þorgerðar Hnikarr Bjarmi Franklínsson Skoðun