Magnað að fylgjast með heimafæðingu

„Ég hafði sjálf reynt að eiga mitt fyrsta barn heima, en það endaði með bráðakeisara uppi á spítala. Vinkona mín, sem er doula og hafði hjálpað mér mikið, sagði mér að það vantaði upplýsingar um heimafæðingar og mér datt í hug að búa til litla fræðslumynd um málefnið. Það eru margar ranghugmyndir uppi um heimafæðingar og konum er ekki alltaf bent á þennan kost heldur þurfa að falast eftir því sjálfar. Sjálf var ég mjög hrifin af þeirri þjónustu sem býðst í kringum heimafæðingar og finnst skrítið að fólk fái ekki meiri upplýsingar um hana,“ segir Dögg Mósesdóttir kvikmyndagerðarkona um heimildarmynd sem hún vinnur að. Umfjöllunarefni myndarinnar eru heimafæðingar á Íslandi og ber hún vinnuheitið Valið.

Auglýsti á Facebook

Aðspurð segir Dögg tilvonandi mæður forvitnar um verkefnið. Hún hefur þegar myndað eina heimafæðingu og hyggst mynda aðra um áramótin. „Ég auglýsti eftir þátttakendum í gegnum Facebook-hóp um heimafæðingar. Ég gekk sjálf í gegnum þetta ferli fyrir ekki svo löngu síðan og veit að fólk vill næði, þess vegna passaði ég mig á því að vera eins og fluga á vegg. Mér þótti þetta alls ekki skrítið, heldur mjög eðlilegt og frekar magnað. Við höfðum líka hist nokkuð oft og vorum því ekki ókunnug.“

Í heimildarmyndinni ræðir Dögg einnig við ljósmæður, doulur og mæður á Höfn í Hornafirði, en þar eru heimafæðingar algengar vegna mikillar fjarlægðar frá næsta spítala. „Þar er önnur fæðingarmenning en annars staðar á landinu. Núna er reyndar engin ljósmóðir á staðnum og því líklegt að þetta breytist eitthvað.“

Pólitík á bak við fæðingar

Upphaflega átti þetta að verða fræðslumyndband um heimafæðingar, en eftir því sem leið á verkefnið varð það stærra í sniðum. „Það er heilmikil pólitík sem liggur á bak við fæðingar og þetta tengist einnig kvenréttindabaráttunni. Ég komst til að mynda að því að konur sem upplifa að hafa ekki haft stjórn á fæðingarferlinu upplifa oft sömu streitueinkenni og konur sem orðið hafa fyrir kynferðislegu ofbeldi. Það er því mjög mikilvægt að konan finni til öryggis.“

Verkefnið er komið vel á veg en Dögg hyggst safna fyrir eftirvinnslu hennar á vefsíðunni Karolina Fund. „Þetta fer kannski að verða eina von kvikmyndagerðarfólks eftir niðurskurðinn. Ástríðan fleytir manni ákveðið langt – svo þarf maður meðbyr,“ segir hún að lokum.