„Barnamatseðlar eru vanvirðing við börn“ 8. nóvember 2012 06:00 Manneldisviðmið virðast aðeins til leiðbeiningar og lítið eftirlit með að þeim sé fylgt, segir matreiðslumaðurinn Sigurveig Káradóttir. Fréttablaðið/Vilhelm „Það er ekki nóg að lagfæra einn rétt hér og þar heldur þarf að skoða þessi mál algerlega frá grunni,“ segir Sigurveig Káradóttir matreiðslumaður, sem látið hefur sig skólamáltíðir varða. Fyrir nokkrum árum tók Sigurveig sig til ásamt Sigurrós Pálsdóttur matreiðslumanni og Margréti Gylfadóttur mannfræðingi og kannaði skólamötuneytin ofan í kjölinn. „Við sáum að þetta var alls ekki nógu gott,“ segir Sigurveig, sem kveður þær stöllur hafa rætt við fjölmarga sem tengist málinu. Því miður hafi of lítið breyst. „Það er til dæmis verið að kaupa forskrældar og innfluttar kartöflur og fiskinagga frá Alaska. Manneldisviðmið virðast aðeins til leiðbeiningar og ekkert eftirlit haft með þeim. Það sem ræður eru rammasamningar um krónutölur en málið er aldrei skoðað í heildina,“ segir Sigurveig og bendir á að þessi sama umræða geti einnig átt við elliheimili og spítala. „Það er atvinnuleysi. Er ekki hægt einhvern veginn að tengja þetta tvennt saman?“ Þá kveðst Sigurveig undrast tal um að skólamatseðlar séu sniðnir að smekk barna. „Börn fæðast ekki matvönd. Það er fullorðna fólkið sem gerir þau matvönd með því að ákveða fyrir fram hvað þau vilja og hvað ekki,“ segir hún og bætir við að sér finnist barnamatseðlar á veitingastöðum vera hneyksli. „Það er hreinlega vanvirðing við börn að þeim sé réttur matseðill með nöggum og spagettí. Börn eru bara litlar útgáfur af fólki. Sum eru matvönd en svo eru önnur sem eru það bara alls ekki,“ segir Sigurveig. Mikilsvert atriði segir Sigurveig vera þann nauma tíma sem oft sé gefinn til að matast í skólunum. „Það hringir bjalla og öll börnin hlaupa í röð. Sum eru fljót að komast fremst en eftir korter hringir bjallan aftur og börnin hlaupa út, sama hvort þau eru búin að borða eða ekki. Það er ekkert skrítið að þau verði lasin,“ segir Sigurveig og kallar eftir því að matarmálin verði tekin inn í námskrá skólanna. „Það þarf að kynna matinn fyrir börnunum og kenna þeim hvaðan hann kemur þannig að matur sé hluti af námsefninu. Það skilar sér margfalt til baka,“ segir Sigurveig og nefnir enn einn þáttinn sem betur mætti fara. „Skólaeldhúsin eru oft mjög undirmönnuð. Ég spyr mig hvort það samræmist lögum að láta kokkana elda ofan í svona marga. Þetta er hættulegt og menn verða veikir og bara hrynja niður. En það borgar sig ekki fyrir kokkana að opna munninn mikið því þá missa þeir vinnuna. Hvaðan eiga þeir að fá aukinn metnað til að leggja meira í vinnuna sína ef þeir fá það ekki metið?“ spyr Sigurveig. gar@frettabladid.is Mest lesið Nafn mannsins sem lést á Gæsavatnaleið Innlent Syrgja starfsmann sem lést í slysi Innlent Maðurinn sem lést var Íslendingur Innlent Kallar Ólaf Ragnar „Rússagælu“ Innlent „Ég elska Obbu“ Innlent Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Innlent Lokuðu rannsókn á alvarlegu atviki eftir fimmtán mánaða bið Innlent „Það borgar enginn rafmagnsreikninginn með læk-hnappnum“ Innlent Biður Jón afsökunar Innlent Móðir ósátt við að bara aprílbörn fái ekki RS-bóluefni Innlent Fleiri fréttir Formaður VG fékk táragas í augun: „Þá er eins og fjandinn sé laus“ Nafn mannsins sem lést á Gæsavatnaleið Lést í starfsmannaferð: „Við tökum einn dag í einu“ „Það borgar enginn rafmagnsreikninginn með læk-hnappnum“ Lokuðu rannsókn á alvarlegu atviki eftir fimmtán mánaða bið Syrgja starfsmann sem lést í slysi Maðurinn sem lést var Íslendingur Kallar Ólaf Ragnar „Rússagælu“ Fleiri foreldrar sem störfuðu í EES geti átt rétt á skaðabótum Flúði táragas lögreglu í Nice Íslendingur í Frakklandi og ekki bjóða góðan dag „Ég elska Obbu“ Gaus úr úðarakerfi í Mjóddinni Þorgerður Katrín í ítarlegu viðtali Móðir ósátt við að bara aprílbörn fái ekki RS-bóluefni Einn handtekinn vegna líkamsárásar í miðbænum Popúlismi og einangrunarhyggja ógnar loftslagsaðgerðum Biður Jón afsökunar „Vitum ekki hvaða skrímsli er verið að skapa“ Komi til greina að nýta gervigreind í námsgagnagerð Ari nýr formaður Ungra vinstri grænna Farið að hvessa: „Veðrið er ekkert svo slæmt en ekkert sérstakt heldur“ Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Engin yfirsýn hvort það séu Tik Tok-myndbönd eða klám sem eigi að geyma Leggi línuna að samþykki veiti rétt til að stórskaða fólk Vara við „perragleraugum“ Þyrlan kölluð út vegna slyss á hálendinu Kannast ekki við lýsingar Jóns Bakar til góðs næsta sólarhringinn Þakplötur að losna af íþróttahúsi í Grundarfirði Sjá meira
„Það er ekki nóg að lagfæra einn rétt hér og þar heldur þarf að skoða þessi mál algerlega frá grunni,“ segir Sigurveig Káradóttir matreiðslumaður, sem látið hefur sig skólamáltíðir varða. Fyrir nokkrum árum tók Sigurveig sig til ásamt Sigurrós Pálsdóttur matreiðslumanni og Margréti Gylfadóttur mannfræðingi og kannaði skólamötuneytin ofan í kjölinn. „Við sáum að þetta var alls ekki nógu gott,“ segir Sigurveig, sem kveður þær stöllur hafa rætt við fjölmarga sem tengist málinu. Því miður hafi of lítið breyst. „Það er til dæmis verið að kaupa forskrældar og innfluttar kartöflur og fiskinagga frá Alaska. Manneldisviðmið virðast aðeins til leiðbeiningar og ekkert eftirlit haft með þeim. Það sem ræður eru rammasamningar um krónutölur en málið er aldrei skoðað í heildina,“ segir Sigurveig og bendir á að þessi sama umræða geti einnig átt við elliheimili og spítala. „Það er atvinnuleysi. Er ekki hægt einhvern veginn að tengja þetta tvennt saman?“ Þá kveðst Sigurveig undrast tal um að skólamatseðlar séu sniðnir að smekk barna. „Börn fæðast ekki matvönd. Það er fullorðna fólkið sem gerir þau matvönd með því að ákveða fyrir fram hvað þau vilja og hvað ekki,“ segir hún og bætir við að sér finnist barnamatseðlar á veitingastöðum vera hneyksli. „Það er hreinlega vanvirðing við börn að þeim sé réttur matseðill með nöggum og spagettí. Börn eru bara litlar útgáfur af fólki. Sum eru matvönd en svo eru önnur sem eru það bara alls ekki,“ segir Sigurveig. Mikilsvert atriði segir Sigurveig vera þann nauma tíma sem oft sé gefinn til að matast í skólunum. „Það hringir bjalla og öll börnin hlaupa í röð. Sum eru fljót að komast fremst en eftir korter hringir bjallan aftur og börnin hlaupa út, sama hvort þau eru búin að borða eða ekki. Það er ekkert skrítið að þau verði lasin,“ segir Sigurveig og kallar eftir því að matarmálin verði tekin inn í námskrá skólanna. „Það þarf að kynna matinn fyrir börnunum og kenna þeim hvaðan hann kemur þannig að matur sé hluti af námsefninu. Það skilar sér margfalt til baka,“ segir Sigurveig og nefnir enn einn þáttinn sem betur mætti fara. „Skólaeldhúsin eru oft mjög undirmönnuð. Ég spyr mig hvort það samræmist lögum að láta kokkana elda ofan í svona marga. Þetta er hættulegt og menn verða veikir og bara hrynja niður. En það borgar sig ekki fyrir kokkana að opna munninn mikið því þá missa þeir vinnuna. Hvaðan eiga þeir að fá aukinn metnað til að leggja meira í vinnuna sína ef þeir fá það ekki metið?“ spyr Sigurveig. gar@frettabladid.is
Mest lesið Nafn mannsins sem lést á Gæsavatnaleið Innlent Syrgja starfsmann sem lést í slysi Innlent Maðurinn sem lést var Íslendingur Innlent Kallar Ólaf Ragnar „Rússagælu“ Innlent „Ég elska Obbu“ Innlent Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Innlent Lokuðu rannsókn á alvarlegu atviki eftir fimmtán mánaða bið Innlent „Það borgar enginn rafmagnsreikninginn með læk-hnappnum“ Innlent Biður Jón afsökunar Innlent Móðir ósátt við að bara aprílbörn fái ekki RS-bóluefni Innlent Fleiri fréttir Formaður VG fékk táragas í augun: „Þá er eins og fjandinn sé laus“ Nafn mannsins sem lést á Gæsavatnaleið Lést í starfsmannaferð: „Við tökum einn dag í einu“ „Það borgar enginn rafmagnsreikninginn með læk-hnappnum“ Lokuðu rannsókn á alvarlegu atviki eftir fimmtán mánaða bið Syrgja starfsmann sem lést í slysi Maðurinn sem lést var Íslendingur Kallar Ólaf Ragnar „Rússagælu“ Fleiri foreldrar sem störfuðu í EES geti átt rétt á skaðabótum Flúði táragas lögreglu í Nice Íslendingur í Frakklandi og ekki bjóða góðan dag „Ég elska Obbu“ Gaus úr úðarakerfi í Mjóddinni Þorgerður Katrín í ítarlegu viðtali Móðir ósátt við að bara aprílbörn fái ekki RS-bóluefni Einn handtekinn vegna líkamsárásar í miðbænum Popúlismi og einangrunarhyggja ógnar loftslagsaðgerðum Biður Jón afsökunar „Vitum ekki hvaða skrímsli er verið að skapa“ Komi til greina að nýta gervigreind í námsgagnagerð Ari nýr formaður Ungra vinstri grænna Farið að hvessa: „Veðrið er ekkert svo slæmt en ekkert sérstakt heldur“ Lést eftir alvarlegt slys á Gæsavatnaleið Engin yfirsýn hvort það séu Tik Tok-myndbönd eða klám sem eigi að geyma Leggi línuna að samþykki veiti rétt til að stórskaða fólk Vara við „perragleraugum“ Þyrlan kölluð út vegna slyss á hálendinu Kannast ekki við lýsingar Jóns Bakar til góðs næsta sólarhringinn Þakplötur að losna af íþróttahúsi í Grundarfirði Sjá meira