Varð sem lömuð þegar hún reyndi að flýja

Tvær og hálf vika eru nú liðnar frá því Natascha Kampusch strauk frá ræningja sínum, Wolfgang Priklopil, eftir átta og hálft ár í nánast algerri einangrun. Viðtölin sem birtust nú í vikunni, bæði í austurríska ríkissjónvarpinu og tveimur austurrískum blöðum, hafa vakið gríðarmikla athygli um heim allan.

Sálfræðingar sem rætt hefur verið við í fjölmiðlum eru sammála um að það muni taka hana langan tíma að jafna sig. Þó hefur það vakið athygli hversu skýr hún hefur verið í tali og hvað hún virðist taka á raunum sínum af miklum þroska.

Sumir hafa þó lýst efasemdum um hve skynsamlegt sé að hún hafi veitt opinber viðtöl svona snemma.

Eftir að Natascha slapp út hefur hún dvalist á sjúkrahúsi í Vínarborg þar sem hún segir að sér líði vel, umkringd læknum og sálfræðingum. Það eina sem hrjái hana sé kvef, sem hún var ekki lengi að smitast af eftir að hún slapp úr einangruninni.

Eftir að viðtölin birtust hefur hún þó áfram tjáð sig lítillega við fjölmiðla og segist fyrst og fremst vera óskaplega þakklát og hrærð yfir öllum þeim velvilja og áhuga sem hún hefur mætt. En um leið finnst henni umstangið hálf vandræðalegt. Þegar ég sá sjálfa mig í sjónvarpinu fannst mér það svo­lítið óþægilegt. Eiginlega varð ég alveg rauð í framan, sagði hún í Kronen Zeitung, einum af fjölmiðlunum þremur sem hún ákvað að veita viðtöl.

Henni berst gífurlega mikið magn af bréfum og biður hún um skilning á því að hún geti ekki svarað þeim öllum, og ekki heldur þegið allar þær gjafir sem henni berast. Hún muni síðar setja þær á uppboð fyrir góðan málstað.

Hún segist einnig vilja leiðrétta þann misskilning að Priklopil hafi kennt henni að tjá sig jafn skýrt og greinilega og raun ber vitni.

Það lærði ég af sjálfri mér. Hann kenndi mér það ekki. Hún tekur það fram að hún hafi alltaf lesið mikið, líka áður en henni var rænt.

Í Kronen Zeitung segir líka að í fangavistinni hafi hún lesið allt sem hún kom höndum yfir, meira að segja það sem stóð utan á umbúðapakkningum og tannkremstúpum.

Í þriðja hluta viðtalsins við Kronen Zeitung, sem útdrættir voru birtir úr á vefsíðu blaðsins í gær, segist hún áður hafa reynt að flýja. Einu sinni hljóp ég meira að segja út um garðhliðið. Það var eins og hjá fólki sem getur ekki yfirgefið húsið þótt allt sé opið. Mig fór að svima, ég gat ekkert séð lengur og ég fór aftur til baka og lét eins lítið bera á því og ég gat. Til þess að hann tæki ekki eftir neinu.

Einu sinni reyndi hún líka að stökkva út úr bifreiðinni á ferð. Hann greip í hana og ók áfram í þvílíku ofboði að hún kastaðist til í bílnum.

Lífið í einangruninni var fábreytt en þó reyndi hún að nota það eftir bestu getu til þess að styrkja sig og þroskast.

Eiginlega fór ég alltaf snemma á fætur. Ljósið kviknaði sjálfkrafa klukkan sjö. Það var ákveðin regla á hlutunum. En það var aldrei vor, sumar, haust eða vetur. Eins og hjá öðrum börnum sem ganga í skóla og fara í frí og hlaupa í fangið á mömmu sinni. Á kvöldin skipti það ekki svo miklu máli með ljósið, hvort það var fyrr eða seinna sem allt varð svart.

Hún segist fljótt hafa fundið þörf fyrir það að gera sig heimakomna í einangruninni. Þá verður hræðslan einfaldlega að víkja, annars er ekki hægt að lifa hana af.

Eitt það hræðilegasta var biðin þegar hann fór út úr húsi. Þá fylltist hún ótta við að eitthvað kæmi fyrir hann: Slys, hjartaáfall. Þá kemst ég aldrei aftur út. Hve lengi endist þá loftræstingin? Lengur en ég lifi?

Hún segist ekki hafa skipulagt flótta sinn fyrirfram, en frá tólf ára aldri hafi hún stöðugt hugsað um það, hvenær hún yrði tilbúin til þess að flýja. Þegar stundin kom tók hún ákvörðun mjög skyndilega. Ég vissi á þeirri stund, að ef ég gerði það ekki nú, þá kæmi tækifærið kannski aldrei aftur.

Síðustu mánuðina hafði hún sagt honum að hún myndi flýja, ef hún fengi til þess tækifæri. Hún sagðist þó hafa haft miklar áhyggjur af því að eyðileggja heimsmynd vina hans og nágranna. Hann var svo almennilegur og hjálpfús. Alltaf vingjarnlegur. Alltaf svo nákvæmur. Og ég vildi heldur ekki gera móður hans það, að hún myndi kynnast þessari hlið á syni sínum.

Í viðtali við vikuritið News segist Natascha hafa spurt sig aftur og aftur hvers vegna þetta hefði endilega þurft að koma fyrir hana, en ekki einhvern annan.

Ég hugsaði alltaf: Ég er örugglega ekki kominn í heiminn til þess að láta loka mig inni og eyðileggja líf mitt gjörsamlega. Ég fylltist örvæntingu vegna þessa ranglætis. Mér leið alltaf eins og einhverju hænugreyi í útungunarbúri. Þú hefur ábyggilega séð klefann minn í sjónvarpi og fjölmiðlum. Þá veistu hvað hann var lítill. Það fyllti mig örvilnan.

Priklopil framdi sjálfsmorð með því að fleygja sér fyrir járnbrautarlest fáeinum klukkustundum eftir að Natascha slapp. Hann var jarðaður með leynd í gær að viðstöddum fámennum hópi ættingja og kunningja. Gröfin er ekki merkt réttu nafni til þess að koma í veg fyrir að henni verði raskað.

Hún segir sjálfsmorð Priklopils ekkert annað en sóun. Enginn ætti að drepa sig. Hann hefði getað gefið mér miklu meiri upplýsingar og sérstaklega þó lögreglunni.

Sjálf hefur Natascha ekkert viljað segja um það hvort Priklopil hafi áreitt hana kynferðislega. Hún biður um skilning á því að hún treysti sér ekki til að ræða viðkvæm mál strax.

Austurríska lögreglan bíður þess enn að fá nánari upplýsingar frá henni um framferði mannræningjans, vistina í einangruninni og fleira sem tengist málinu. Einkum virðist lögreglan þó áhugasöm um að komast að því hvort Priklopil hafi staðið einn að mannráninu, eða hvort einhver hafi hugsanlega verið í vitorði með honum. Þar sem Priklopil er látinn verður málið látið niður falla ef ekki þykir ástæða til að gruna neinn annan um aðild að því.