Hjálpar frelsisskerðing? 8. febrúar 2005 00:01 Vændi - Oddgeir Einarsson, lögfræðingur Samkvæmt skoðanakönnunum er meirihluti landsmanna hlynntur því að sala eða kaup á vændi séu ólögleg. Þetta finnst mér áhugavert. Hvers vegna vill einstaklingur A banna einstaklingi B að selja eða C að kaupa tiltekna þjónustu? Ég hef rætt málin við margt A-fólk og komist að þeirri niðurstöðu að það er umhyggja þeirra fyrir einstaklingi B, þeim sem selur sig, sem ræður afstöðunni. Margt A-fólk ruglar þó þrælahaldi, mansali og annarri ólögmætri frelsisskerðingu saman við vændi sem sjálfráða fólk stundar án þvingunar. Ég er sammála A-fólki í því að ekki eigi að líða að fólk sé þvingað til neins, hvorki til vefnaðarvinnu, vændis né nokkurs annars starfs. Hins vegar er ólögmætt þrælahald ekki rök fyrir því að banna viðkomandi atvinnugrein. Refsa ber þeim sem neyðir annan mann til að spinna ull, en ekki banna atvinnugreinina. Sama gildir um vændi. Allt okkar líf byggist á vali. Flestir reyna að velja þann kost sem gerir lífið hvað bærilegast hvert sinn. Vændi sjálfráða manns er hans val, hversu heimskulegt eða siðferðislega rangt sem öðrum kann að þykja það. Róni sem rótar í ruslatunnu eftir mat velur að gera það. Ekki vegna þess að hann vilji ekki frekar vel eldaða nautasteik með bakaðri kartöflu. Hann étur matarleifar af því að honum bjóðast ekki aðrir kostir í stöðunni og myndi jafnvel svelta ella. Það má orða þetta svo að róninn róti í ruslinu af neyð. Það veitir mér eða öðrum þó ekki rétt til að banna honum að róta eða banna fólki að leyfa honum að róta í ruslinu hjá sér. Með því væri verið að svipta rónann möguleikanum á þeim kosti sem hann sjálfur mæti skástan í stöðunni. A-fólk vísar oft til þess að enginn vilji í raun stunda vændi, vandfundin sé hin "hamingjusama hóra" og enginn stundi vændi nema af neyð, jafnvel þó engin bein þvingun eigi sér stað. Alveg eins og hjá rónanum er skásti kosturinn því miður ekki alltaf ávísun á hamingjusamt líf. Ef við útilokum hins vegar þann kost sem viðkomandi telur skástan, köllum við enn meiri óhamingju yfir hann. Ég hvet alla þá sem hafa samúð með öðrum, s.s. vændiskonum og rónum, og vilja verja kröftum sínum í að bæta líf þessa fólks, að beita sér gegn því að valkostum þessa fólks sé fækkað. Þannig á vændi og grams í ruslatunnu ekki að vera refsivert. Ef maður hefur raunverulega samúð með þessu fólki getur maður einnig gegnið skrefinu lengra og fjölgað valkostum þess í stað þess að fækka þeim. Til dæmis getur maður boðið rónanum upp á mannsæmandi kvöldverð, vændiskonunni betra starf eða jafnvel greiða henni fyrir að selja sig ekki. Höfum hamingju fólks í fyrirrúmi. Afnemum vændisbannið með öllu. Tökum heldur ekki upp á því að banna rónum að éta matarleifar. Frelsisskerðing hjálpar engum. Höfundur stjórnarmaður í Frjálshyggjufélaginu. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Mest lesið Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir Skoðun Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson Skoðun Ég ætlaði bara að reyna skilja hvað ég væri að kjósa um Hilmar Kristinsson Skoðun Þegar sumarnámskeið eru ekki raunhæfur valkostur Aldís Sif Bjarnhéðinsdóttir Skoðun Það sem AGS tilgreindi en Dagur dregur ekki fram Sveinn Óskar Sigurðsson Skoðun Tækifæri sem kemur ekki aftur Árni Gunnarsson Skoðun Samningsmarkmið Haukur Eggertsson Skoðun Universities should not punish students for bureaucratic incompetence Colin Fisher Skoðun Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson Skoðun Evrópa eða Bandaríkin? Snorri Ásmundsson Skoðun Skoðun Skoðun Af hverju sjómenn mættu mögulega segja „já“ Kjartan Jónsson skrifar Skoðun Vélin verður sífellt klárari. En ekkert greindari. Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Ég ætlaði bara að reyna skilja hvað ég væri að kjósa um Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Um fullveldi og framsal þess Axel Kristinsson skrifar Skoðun Ævilangt ástarsamband við bláber Björg Árnadóttir skrifar Skoðun Engar varnir gegn dýrasjúkdómum – Óafturkræft slys Halldór Runólfsson skrifar Skoðun Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir skrifar Skoðun Veljum að vita meira Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Tækifæri sem kemur ekki aftur Árni Gunnarsson skrifar Skoðun Hættum að giska: Fáum svörin á borðið Stefán Pettersson skrifar Skoðun Það sem AGS tilgreindi en Dagur dregur ekki fram Sveinn Óskar Sigurðsson skrifar Skoðun Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson skrifar Skoðun Universities should not punish students for bureaucratic incompetence Colin Fisher skrifar Skoðun Samningsmarkmið Haukur Eggertsson skrifar Skoðun Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson skrifar Skoðun Lækkum álögur og afnemum byggingarrétt af atvinnulóðum Bragi Bjarnason skrifar Skoðun Sóknarfæri í fullvinnslu - Hvers vegna ESB-aðild gæti opnað nýjar dyr Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Beðið eftir Godot? 83 dagar, 179 tölvupóstar Einar Bárðarson skrifar Skoðun Evrópa eða Bandaríkin? Snorri Ásmundsson skrifar Skoðun Þegar sumarnámskeið eru ekki raunhæfur valkostur Aldís Sif Bjarnhéðinsdóttir skrifar Skoðun Já til að sjá er af og frá Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Ísland er í 1. sæti heims á lífskjaravísitölu SÞ - yrði hagur okkar raunverulega betri innan ESB? Elísabet Gísladóttir skrifar Skoðun Nýtt mat AGS á upptöku evru fyrir Ísland Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun „Þúsund þorskar á færibandinu...“ Óli Rúnar Ástþórsson skrifar Skoðun Sjá hvað? Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Geðþóttaákvörðun barna- og menntamálaráðherra? Kristín Björnsdóttir skrifar Skoðun Til hvers erum við að breyta námsmatinu? Guðjóna Eygló Friðriksdóttir skrifar Skoðun Komstu ekki með afmælisgjöf? Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Sleggjudómar ráðherra Sveinn Óskar Sigurðsson skrifar Skoðun Smæðin er samnefnarinn Gunnar Salvarsson skrifar Sjá meira
Vændi - Oddgeir Einarsson, lögfræðingur Samkvæmt skoðanakönnunum er meirihluti landsmanna hlynntur því að sala eða kaup á vændi séu ólögleg. Þetta finnst mér áhugavert. Hvers vegna vill einstaklingur A banna einstaklingi B að selja eða C að kaupa tiltekna þjónustu? Ég hef rætt málin við margt A-fólk og komist að þeirri niðurstöðu að það er umhyggja þeirra fyrir einstaklingi B, þeim sem selur sig, sem ræður afstöðunni. Margt A-fólk ruglar þó þrælahaldi, mansali og annarri ólögmætri frelsisskerðingu saman við vændi sem sjálfráða fólk stundar án þvingunar. Ég er sammála A-fólki í því að ekki eigi að líða að fólk sé þvingað til neins, hvorki til vefnaðarvinnu, vændis né nokkurs annars starfs. Hins vegar er ólögmætt þrælahald ekki rök fyrir því að banna viðkomandi atvinnugrein. Refsa ber þeim sem neyðir annan mann til að spinna ull, en ekki banna atvinnugreinina. Sama gildir um vændi. Allt okkar líf byggist á vali. Flestir reyna að velja þann kost sem gerir lífið hvað bærilegast hvert sinn. Vændi sjálfráða manns er hans val, hversu heimskulegt eða siðferðislega rangt sem öðrum kann að þykja það. Róni sem rótar í ruslatunnu eftir mat velur að gera það. Ekki vegna þess að hann vilji ekki frekar vel eldaða nautasteik með bakaðri kartöflu. Hann étur matarleifar af því að honum bjóðast ekki aðrir kostir í stöðunni og myndi jafnvel svelta ella. Það má orða þetta svo að róninn róti í ruslinu af neyð. Það veitir mér eða öðrum þó ekki rétt til að banna honum að róta eða banna fólki að leyfa honum að róta í ruslinu hjá sér. Með því væri verið að svipta rónann möguleikanum á þeim kosti sem hann sjálfur mæti skástan í stöðunni. A-fólk vísar oft til þess að enginn vilji í raun stunda vændi, vandfundin sé hin "hamingjusama hóra" og enginn stundi vændi nema af neyð, jafnvel þó engin bein þvingun eigi sér stað. Alveg eins og hjá rónanum er skásti kosturinn því miður ekki alltaf ávísun á hamingjusamt líf. Ef við útilokum hins vegar þann kost sem viðkomandi telur skástan, köllum við enn meiri óhamingju yfir hann. Ég hvet alla þá sem hafa samúð með öðrum, s.s. vændiskonum og rónum, og vilja verja kröftum sínum í að bæta líf þessa fólks, að beita sér gegn því að valkostum þessa fólks sé fækkað. Þannig á vændi og grams í ruslatunnu ekki að vera refsivert. Ef maður hefur raunverulega samúð með þessu fólki getur maður einnig gegnið skrefinu lengra og fjölgað valkostum þess í stað þess að fækka þeim. Til dæmis getur maður boðið rónanum upp á mannsæmandi kvöldverð, vændiskonunni betra starf eða jafnvel greiða henni fyrir að selja sig ekki. Höfum hamingju fólks í fyrirrúmi. Afnemum vændisbannið með öllu. Tökum heldur ekki upp á því að banna rónum að éta matarleifar. Frelsisskerðing hjálpar engum. Höfundur stjórnarmaður í Frjálshyggjufélaginu.
Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir Skoðun
Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson Skoðun
Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson Skoðun
Skoðun Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir skrifar
Skoðun Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson skrifar
Skoðun Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson skrifar
Skoðun Sóknarfæri í fullvinnslu - Hvers vegna ESB-aðild gæti opnað nýjar dyr Halldór Jörgen Olesen skrifar
Skoðun Ísland er í 1. sæti heims á lífskjaravísitölu SÞ - yrði hagur okkar raunverulega betri innan ESB? Elísabet Gísladóttir skrifar
Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir Skoðun
Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson Skoðun
Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson Skoðun