Mannskæðustu flóðbylgjur sögunnar 29. desember 2004 00:01 Flóðbylgjan í Indlandshafi sem dró hátt í hundrað þúsund manns til dauða á annan dag jóla er lang mannskæðasta alda sinnar tegundar. Slíkar bylgjur hafa grandað hundruðum þúsunda í gegnum aldirnar, sérstaklega í vestanverðu Kyrrahafi þar sem jarðskjálftar eru tíðir. Flóð til forna Eðli málsins samkvæmt eru frásagnir af flóðbylgjum fyrri alda óljósar og óáreiðanlegar. Vera má að goðsögur á borð við Nóaflóðið eigi rætur að rekja til raunverulegra hamfaraflóða af völdum jarðskjálfta en slíkar sögur eru afar algengar í fornum trúarbrögðum. Goðsagnakenndar sagnir eru um gífurleg flóð í Eyjahafi um 1500 f.Kr. eftir að eyjan Santorini sprakk en samkvæmt þeim eyddust menningarsamfélög á Krít og við austanvert Miðjarðarhafið. Fyrstu áreiðanlegu heimildir um flóðbylgjur eru úr Eyjahafinu þúsund árum síðar en ekki er vitað hversu marga þær lögðu að velli. Gera má ráð fyrir að þúsundir hafi týnt lífi í flóðbylgjum í kjölfar Lissabonskjálftans 1755. Án efa hafa svo orðið hættuleg flóð í fjarlægum heimshornum fyrr á öldum sem enginn hefur verið til frásagnar um. Indónesar verst úti Flestar mannskæðar flóðbylgjur síðustu tvær aldir hafa orðið til á svæðinu á mótum Kyrrahafs og Indlandshafs enda mætast margir jarðflekar á þessum slóðum. Áður en hörmungarnar á sunnudaginn dundu yfir fólki við Indlandshaf var Japan það land sem orðið hafði fyrir mestu mannfalli af völdum þessa ófögnuðar en síðustu 1500 árin hafa tæplega 70.000 manns farist þar af völdum flóðbylgna. Árið 1896 dóu 27.000 manns í einu vetfangi þegar risaalda skall á Honshueyju en margir íbúar höfðu ákveðið að gera sér dagamun með strandferð einmitt þennan dag. Af öllum þjóðum heimsins eru það hins vegar Indónesar sem harðast hafa orðið fyrir barðinu á flóðbylgjum. Ríflega 45.000 Indónesar eru taldir hafa týnt lífi í hamförunum á sunnudag en fram til þess dags höfðu 50.000 íbúar landsins látist í flóðbylgjum síðastliðnar aldir. Krakatá Ein mannskæðasta flóðbylgja sögunnar varð á Jövuhafi árið 1883 þegar eldfjallaeyjan Krakatá sprakk í tætlur í einhverjum mestu hamförum sögunnar. Tæplega þrjátíu metra háar öldurnar þurrkuðu út alla byggð á nálægum eyjum með þeim afleiðingum að 36.000 manns fórust. Af öðrum mannskæðum flóðum má nefna þau sem urðu í Suður-Kínahafi árið 1782 þar sem 40.000 manns týndu lífi og talsvert nær okkur í tíma eru hörmungarnar við Moroflóa á Filippseyjum þar sem tæplega 8.000 manns létust í flóðum eftir að stór jarðskjálfti varð á Mindanaoeyju. Að lokum má nefna gífurlegar flóðbylgjur sem ollu þó ekki miklu manntjóni þar sem þær urðu á afskekktum stöðum. Þannig myndaðist tröllaukin alda eftir jarðskjálfta við Aljúteyjar undan ströndum Alaska árið 1946. Bylgjan sópaði um koll vita úr járnbentri steinsteypu sem stóð 27 metra yfir sjávarmáli á Unimakeyju en í honum voru fimm manns. Fimm klukkustundum síðar náði aldan til Hawaii og grandaði 159 manns. Asía - hamfarir Erlent Fréttir Mest lesið Ljóst hvar sólin verður um versló og hvar ekki Innlent Sauð upp úr milli ferðamanns og meintra vasaþjófa Innlent Banaslys í Þrengslunum Innlent Barðist fyrir lífi sínu nóttina eftir að ofbeldismaðurinn hlaut dóm Innlent Flugmaðurinn er fundinn Innlent Dæmdur lögreglumaður kenndi neikvæðu umtali samstarfsfélaga um Innlent Varanlegar undanþágur hluti af ESB frá upphafi Innlent Stór skjálfti á Nesjavöllum Innlent Brotlenti í djúpu gili Innlent „Uppáhaldið“ hans Epsteins mun erfa veldið Erlent Fleiri fréttir Árásirnar haldi áfram skili viðræðurnar ekki sínu Önnur hitabylgja nálgast Spán Kveiktu í tveimur moskum Handtekinn við Kastrup eftir að tilkynnt var um meinta skammbyssu Fölsk játning í formi lags Drífa segir nálgunarbann vannýtt úrræði Skutu niður meinta rússneska dróna í lofthelgi ESB í þriðja sinn Engar íranskar árásir gerðar á meðan sprengjuhlé Bandaríkjanna varir Þrír látnir eftir skothríð á matarhátíð í Seattle Netayahu sakar Mamdani um að „sá hatri“ Á fjórða hundrað þúsund hafa flúið heimili sín vegna gróðurelda „Uppáhaldið“ hans Epsteins mun erfa veldið Grunaður árásarmaður skotinn til bana í Berlín Fer enn huldu höfði Áhrifavaldur drepin eftir hún minntist á ásakanir í garð eiginmannsins Grunuðum ISIS-liða sleppt úr fangelsi í maí Ráðgjafar áhyggjufullir og Trump gerði hlé á árásum Lýsa eftir þekktum öfgamanni Modi féllst á kröfur „Kakkalakkanna“ Minnst einn látinn á Pride-hátíð í Berlín Bolsonaro yngri tilkynnir forsetaframboð Einn látinn eftir að flugvél endaði á húsþaki Hjálpaði mágkonu sinni að flýja heimilið: „Þetta reddast!“ Eldarnir þeir skæðustu sem hafi nokkurn tímann herjað á landið Ekkert lát á árásum Bandaríkjanna og Íran Minnst 15 látnir í árásum Rússa Vilja refsiaðgerðir til að sporna gegn „vistmorði“ Kínverja Vopnaframleiðendur reyna að koma til móts við Evrópu Eldar brenna á Spáni og í Frakklandi Vilja tryggja að hægt sé að óvirkja gervigreindina Sjá meira
Flóðbylgjan í Indlandshafi sem dró hátt í hundrað þúsund manns til dauða á annan dag jóla er lang mannskæðasta alda sinnar tegundar. Slíkar bylgjur hafa grandað hundruðum þúsunda í gegnum aldirnar, sérstaklega í vestanverðu Kyrrahafi þar sem jarðskjálftar eru tíðir. Flóð til forna Eðli málsins samkvæmt eru frásagnir af flóðbylgjum fyrri alda óljósar og óáreiðanlegar. Vera má að goðsögur á borð við Nóaflóðið eigi rætur að rekja til raunverulegra hamfaraflóða af völdum jarðskjálfta en slíkar sögur eru afar algengar í fornum trúarbrögðum. Goðsagnakenndar sagnir eru um gífurleg flóð í Eyjahafi um 1500 f.Kr. eftir að eyjan Santorini sprakk en samkvæmt þeim eyddust menningarsamfélög á Krít og við austanvert Miðjarðarhafið. Fyrstu áreiðanlegu heimildir um flóðbylgjur eru úr Eyjahafinu þúsund árum síðar en ekki er vitað hversu marga þær lögðu að velli. Gera má ráð fyrir að þúsundir hafi týnt lífi í flóðbylgjum í kjölfar Lissabonskjálftans 1755. Án efa hafa svo orðið hættuleg flóð í fjarlægum heimshornum fyrr á öldum sem enginn hefur verið til frásagnar um. Indónesar verst úti Flestar mannskæðar flóðbylgjur síðustu tvær aldir hafa orðið til á svæðinu á mótum Kyrrahafs og Indlandshafs enda mætast margir jarðflekar á þessum slóðum. Áður en hörmungarnar á sunnudaginn dundu yfir fólki við Indlandshaf var Japan það land sem orðið hafði fyrir mestu mannfalli af völdum þessa ófögnuðar en síðustu 1500 árin hafa tæplega 70.000 manns farist þar af völdum flóðbylgna. Árið 1896 dóu 27.000 manns í einu vetfangi þegar risaalda skall á Honshueyju en margir íbúar höfðu ákveðið að gera sér dagamun með strandferð einmitt þennan dag. Af öllum þjóðum heimsins eru það hins vegar Indónesar sem harðast hafa orðið fyrir barðinu á flóðbylgjum. Ríflega 45.000 Indónesar eru taldir hafa týnt lífi í hamförunum á sunnudag en fram til þess dags höfðu 50.000 íbúar landsins látist í flóðbylgjum síðastliðnar aldir. Krakatá Ein mannskæðasta flóðbylgja sögunnar varð á Jövuhafi árið 1883 þegar eldfjallaeyjan Krakatá sprakk í tætlur í einhverjum mestu hamförum sögunnar. Tæplega þrjátíu metra háar öldurnar þurrkuðu út alla byggð á nálægum eyjum með þeim afleiðingum að 36.000 manns fórust. Af öðrum mannskæðum flóðum má nefna þau sem urðu í Suður-Kínahafi árið 1782 þar sem 40.000 manns týndu lífi og talsvert nær okkur í tíma eru hörmungarnar við Moroflóa á Filippseyjum þar sem tæplega 8.000 manns létust í flóðum eftir að stór jarðskjálfti varð á Mindanaoeyju. Að lokum má nefna gífurlegar flóðbylgjur sem ollu þó ekki miklu manntjóni þar sem þær urðu á afskekktum stöðum. Þannig myndaðist tröllaukin alda eftir jarðskjálfta við Aljúteyjar undan ströndum Alaska árið 1946. Bylgjan sópaði um koll vita úr járnbentri steinsteypu sem stóð 27 metra yfir sjávarmáli á Unimakeyju en í honum voru fimm manns. Fimm klukkustundum síðar náði aldan til Hawaii og grandaði 159 manns.
Asía - hamfarir Erlent Fréttir Mest lesið Ljóst hvar sólin verður um versló og hvar ekki Innlent Sauð upp úr milli ferðamanns og meintra vasaþjófa Innlent Banaslys í Þrengslunum Innlent Barðist fyrir lífi sínu nóttina eftir að ofbeldismaðurinn hlaut dóm Innlent Flugmaðurinn er fundinn Innlent Dæmdur lögreglumaður kenndi neikvæðu umtali samstarfsfélaga um Innlent Varanlegar undanþágur hluti af ESB frá upphafi Innlent Stór skjálfti á Nesjavöllum Innlent Brotlenti í djúpu gili Innlent „Uppáhaldið“ hans Epsteins mun erfa veldið Erlent Fleiri fréttir Árásirnar haldi áfram skili viðræðurnar ekki sínu Önnur hitabylgja nálgast Spán Kveiktu í tveimur moskum Handtekinn við Kastrup eftir að tilkynnt var um meinta skammbyssu Fölsk játning í formi lags Drífa segir nálgunarbann vannýtt úrræði Skutu niður meinta rússneska dróna í lofthelgi ESB í þriðja sinn Engar íranskar árásir gerðar á meðan sprengjuhlé Bandaríkjanna varir Þrír látnir eftir skothríð á matarhátíð í Seattle Netayahu sakar Mamdani um að „sá hatri“ Á fjórða hundrað þúsund hafa flúið heimili sín vegna gróðurelda „Uppáhaldið“ hans Epsteins mun erfa veldið Grunaður árásarmaður skotinn til bana í Berlín Fer enn huldu höfði Áhrifavaldur drepin eftir hún minntist á ásakanir í garð eiginmannsins Grunuðum ISIS-liða sleppt úr fangelsi í maí Ráðgjafar áhyggjufullir og Trump gerði hlé á árásum Lýsa eftir þekktum öfgamanni Modi féllst á kröfur „Kakkalakkanna“ Minnst einn látinn á Pride-hátíð í Berlín Bolsonaro yngri tilkynnir forsetaframboð Einn látinn eftir að flugvél endaði á húsþaki Hjálpaði mágkonu sinni að flýja heimilið: „Þetta reddast!“ Eldarnir þeir skæðustu sem hafi nokkurn tímann herjað á landið Ekkert lát á árásum Bandaríkjanna og Íran Minnst 15 látnir í árásum Rússa Vilja refsiaðgerðir til að sporna gegn „vistmorði“ Kínverja Vopnaframleiðendur reyna að koma til móts við Evrópu Eldar brenna á Spáni og í Frakklandi Vilja tryggja að hægt sé að óvirkja gervigreindina Sjá meira