Leit að eftir­manni Harðar hefði hafist í haust eða vetur

Hörður hefur stýrt fyrirtækinu í sautján ár og verður 64 ára í nóvember. Tilkynnt var um starfslok hans í síðustu viku og Kristín Linda Árnadóttir aðstoðarforstjóri tekur við tímabundið 1. nóvember.

Þegar Hörður tilkynnti starfsfólki Landsvirkjunar um starfslok sín 1. október sagði hann, samkvæmt heimildum Vísis, að ágreiningur við stjórnina hefði átt þátt í ákvörðuninni. Brynja sagði þá að hann hefði ákveðið að hætta fyrr en ella.

„Það er ekki frá miklu að segja. Eðlilega er fólk ekki alltaf sammála um allt,“ sagði hún í samtali við Vísi sama dag.

Í samtali við fréttastofu segir Brynja ósættið hafa snúist um vinnubrögð en ekki málefni Landsvirkjunar. Stjórnin vinni að einhverju leyti öðruvísi en fyrri stjórnir, innan þeirra laga og reglna sem um fyrirtækið gilda. Hún greinir ekki frá því hvaða vinnubrögð breyttust eða í hverju ósættið fólst. Hún segir stjórnarfundi ekki hafa verið haldna án Harðar nema þegar málefni hans sjálfs voru rædd.

Valnefnd metur umsækjendur en ráðherra skipar

Öll stjórn Landsvirkjunar var endurnýjuð 14. apríl 2025. Brynja lýsir henni sem stjórn sem sé ekki pólitískt skipuð.

Samkvæmt nýju valferli metur þriggja manna valnefnd hæfni umsækjenda og leggur til tvo fyrir hvert stjórnarsæti. 

Fjármálaráðherra velur úr þeim hópi og skipar stjórnina. Sitjandi alþingismenn, sveitarstjórnarfólk og starfsmenn viðkomandi fyrirtækis koma ekki til greina.

Lagabreytingin var samþykkt í nóvember 2024 og tók gildi í desember. Nánari reglur um valferlið voru kynntar í febrúar 2025. Brynja hefur ekki skýrt hvernig breytingarnar á vinnubrögðum stjórnarinnar tengjast þessu ferli.

Daði útilokar sölu

Brynja segir sölu Landsvirkjunar ekki hafa verið rædda innan stjórnar. Fjármálaráðherra fer með eignarhlut ríkisins en sala á ríkisfyrirtæki á borð við Landsvirkjun krefst lagaheimildar frá Alþingi.

Daði Már Kristófersson fjármála- og efnahagsmálaráðherra hafnar söluáformum í færslu á Facebook.

„Slíkar hugmyndir verða ekki teknar fyrir af þessari ríkisstjórn.“

Hann segir eftirsjá að Herði, sem hafi lyft grettistaki í rekstri fyrirtækisins. Jafnframt lýsir hann stuðningi við stjórnina og segir hana gæta hagsmuna íslensku þjóðarinnar.

Bæði Brynja og Daði segja að ekki hafi verið ágreiningur um arðgreiðslur.

Mismunandi arðgreiðslur eftir fyrirtækjum

Daði segir arðgreiðslustefnu ríkisfyrirtækja hafa verið breytt í vor í samráði við fyrirtækin. Markmiðið hafi verið að skerða ekki framkvæmdagetu þeirra.

Fjármálaráðuneytið birti sameiginleg viðmið í nóvember 2025. Þau gera kröfu um að stjórnir setji skýr markmið um arðgreiðslur og rökstyðji frávik. Hvert fyrirtæki hefur sín greiðsluviðmið, meðal annars Landsvirkjun, Landsnet, Rarik, Isavia og Landsbankinn.

Landsvirkjun breytti eigin arðgreiðslustefnu í apríl. Áður var hluti fjárfestinga dreginn frá fé sem reksturinn skilaði áður en arður var reiknaður. Nú er almennt miðað við að greiða 50 prósent af því fé þegar miklar fjárfestingar eru fram undan og 70 prósent þegar þær eru litlar.

Framkvæmdir bæta við 305 megavöttum

Brynja segir Landsvirkjun fara inn í mesta framkvæmdatímabil í sögu fyrirtækisins. Á ársfundi í mars kynnti hún áform um 190 milljarða króna fjárfestingar næstu fimm ára, samanborið við um 25 milljarða síðustu fimm ár.

Fern verkefni bæta samtals 305 megavöttum við uppsett afl fyrirtækisins. Áætlanir Landsvirkjunar eru þessar:

Samkvæmt áætlunum Landsvirkjunar tekur 95 megavatta Hvammsvirkjun í neðri Þjórsá til starfa árið 2030. Vindorkuverið Vaðölduver verður 120 megavött. Fyrri áfangi þess tók til starfa í september og áætlað er að verið verði fullbúið árið 2027. Stækkun Sigöldu bætir við 65 megavöttum og stefnt er að gangsetningu um áramótin 2029–2030. Þá á 25 megavatta toppvél á Þeistareykjum að taka til starfa undir lok árs 2028.

Uppsett rafafl allra virkjana á Íslandi var um 3.000 megavött árið 2025, að varaafli meðtöldu, samkvæmt Raforkueftirlitinu. Viðbótin jafngildir því um tíu prósentum af þeirri stærð. Hjá Landsvirkjun einni voru um 2.200 megavött fyrir, svo aukningin hjá fyrirtækinu er um 14 prósent.

Toppvélin á Þeistareykjum nýtir þrýsting gufunnar áður en hún fer áfram í núverandi vélar. Þannig fæst meira rafmagn úr sömu gufu, án nýrra borhola vegna toppvélarinnar. Hún á að framleiða allt að 210 gígavattstundir á ári, sem jafngildir rúmlega einu prósenti af raforkuframleiðslu Íslands árið 2025. 

Auk þess er fyrirhuguð 45 megavatta þriðja vél á Þeistareykjum, með gangsetningu fyrir árslok 2031. Með henni verður samanlögð aflaukning þessara fimm verkefna 350 megavött.