Segir aug­ljóst að lögum hafi ekki verið fram­fylgt við kyrrsetninguna

Paul Watson, aðgerðarsinni og stofnandi Watson samtakanna, og Atlantic Marine Industries LLC, félagið sem á skipið Bandero, hefur falið íslenskri lögmannstofu að krefjast þess að kyrrsetning Banderos verði endurupptekin á grundvelli laga um kyrrsetningu.

Á fimmtudaginn kyrrsetti Sýslumaðurinn á Vesturlandi, að kröfu Hvals hf., skipið Bandero. Í endurupptökubeiðni lögmannsstofunnar til Sýslumannsins á Vesturlandi sem fréttastofa hefur undir höndunum segir að hvorki félaginu né lögmanni þess hafi verið tilkynnt um beiðni Hvals hf. um kyrrsetningu skipsins og því hafi ekki gefist tækifæri til mótmæla.

Þann 14. ágúst hafi Hvalur hf. lagt fram beiðni um kyrrsetningu skipsins Bandero til tryggingar meintri skaðabótakröfu. Hvalur hf. telur sig eiga skaðabótakröfu á hendur eiganda skipsins og verður það kyrrsett til tryggingar fullnustu kröfunnar.

Kristján Loftsson framkvæmdastjóri Hvals hf. sagði í tilkynningu að skip Hvals hafi ítrekað þurft að hverfa frá áætluðum siglingaleiðum með tilheyrandi fjártjóni. Hann nefnir sérstaklega að aðgerðir áhafnarinnar hafi kostað félagið í formi aukins olíukostnaðar.

Skipið hafi sætt farbanni þegar kyrrsetningin var framkvæmd

Fallist hafi verið á kröfur Hvals hf. um að víkja frá því að tilkynna Atlantic Marine Industries LLC, um kyrrsetninguna. Sú krafa hafi verið reist á þeirri ætluðu hættu að skipinu yrði siglt frá Íslandi yrði félagið vart við fyrirhugaða kyrrsetningu.

Félagið telji augljóst að skilyrði laga hafi ekki verið uppfyllt þegar kyrrsetningunni var framfylgt á fimmtudaginn síðasta, þann 20. ágúst, sér í lagi þar sem skipið sætti farbanni.

Hvalur byggir mál sitt að verulegu leyti á því að Bandero sé erlent skip sem geti yfirgefið íslenska lögsögu með skömmum fyrirvara. Þessi forsenda standist ekki þar sem skipinu hafi þegar verið óheimilt, af hálfu íslensks stjórnvalds, að sigla úr höfn og ekki hafi legið fyrir ákvörðun um að aflétta farbanninu þegar kyrrsetningar var krafist.

Í lögum sé kveðið á um heimild til þess að víkja frá tilkynningarskyldu ef ekki er vitað hvar sá sem sætir kyrrsetningu hefst við. Í beiðni Hvals hafi Atlantic Marine Industries hins vegar verið tilgreint, ásamt heimilisfangi og umboðsmanni þess. Þrátt fyrir þetta hafi verið fallist á kröfur Hvals um að víkja frá tilkynningarskyldunni.

Ekki eignartjón heldur aukin rekstarútgjöld

Sýslumaður hafi áður krafið félagið um fimm milljóna króna tryggingu vegna mögulegrar skaðabótaábyrgðar og Hvalur hafi lagt fram ábyrgðaryfirlýsingu Landsbankans fyrir þeirri upphæð.

Kyrrsetningin geti haft verulega röskun í för með sér og geti valdið umtalsverðu fjárhagslegu tjóni. Félagið áskilji sér því rétt til skaðabóta reynist kyrrsetningin hafa verið framkvæmd án þess að lögbundin skilyrði væru fyrir hendi.

Í kröfu Hvals um skaðabætur Atlantic Marine Industries LLC, sem hafi alfarið falist í auknum eldsneytiskostnaði vegna breyttra siglingarleiða, sé tjóninu lýst sem „rekstrartjóni“ og „beinu fjárhagslegu tjóni.“

„Með eignartjóni er átt við tjón á tiltekinni eign eða missi hennar, en ekki hvers kyns fjárhagslegt óhagræði, aukin rekstrarútgjöld eða tekjumissi,“ segir í endurupptökubeiðninni.

Ekkert tjón hafi orðið á skipum Hvals hf. í tilraunum Watson-samtakanna við að stöðva hvalveiðar. Krafan sé því einungis reiknuð út frá ætluðum viðbótarkostnaði og því sé ekki um að ræða bætur fyrir eignartjón, heldur aukin rekstrargjöld eða hreint fjártjón.

„Eldsneytið skemmdist ekki, eyðilagðist ekki og glataðist ekki vegna utanaðkomandi skaðverks.“

Samkvæmt gerðarbeiðni Hvals hafi skipstjóri og stjórnendur Hvals ákveðið að breyta siglingarleiðum Hvals vegna opinberra yfirlýsinga Watson-samtakanna, eigin áhættumats og áhyggna skipverja. Ákvarðanir stjórnenda um að haga eigin rekstri hafi verið teknar vegna ótta við hugsanleg framtíðaratvik.