Nýsköpun hjá opinberum stofnunum vekur athygli erlendis

Í fljótu bragði er erfitt að koma auga á hvað embætti lögreglustjórans á höfuðborgarsvæðinu og Samskiptamiðstöð heyrnarlausra og heyrnarskertra eiga sameiginlegt. Jú, verkefnin Lögreglan á samfélagsmiðlum og Sign Wiki sem þessar stofnanir hafa þróað og hrint úr vör hafa hlotið sérstaka viðurkenningu fyrir nýsköpun í opinberum rekstri.

Þau eru meðal 15 verkefna í úrslitum til Evrópskra nýsköpunarverðlauna í opinberum rekstri (European Public Sector Award 2013) sem afhent verða í lok nóvember. Alls voru 230 verkefni tilnefnd til verðlaunanna frá 26 ríkjum og stofnunum ESB, svo árangur Íslands er eftirtektarverður.

Til viðbótar má nefna að verkefnið Librodigital frá Hljóðbókasafni Íslands hefur þegar verið valið meðal 47 verkefna sem fengu sérstaka viðurkenningu sem framúrskarandi verkefni í keppninni. Þessi þrjú verkefni höfðu áður fengið verðlaun og viðurkenningu fyrir nýsköpun í opinberri þjónustu og stjórnsýslu á Íslandi 2011 og 2012, en að því framtaki standa fjármála- og efnahagsráðuneytið, Samband íslenskra sveitarfélaga, Stofnun stjórnsýslufræða og stjórnmála við Háskóla Íslands, Félag forstöðumanna ríkisstofnana, Nýsköpunarmiðstöð Íslands og Rannís.

Barnahús varð útflutningsvara

Nýsköpun í opinberri þjónustu á Íslandi er hvorki ný af nálinni né stundarfyrirbrigði. Hægt er að nefna mörg dæmi, en hér er kosið að nefna stofnun Barnahúss 1998, þar sem börn sem grunur leikur á að hafi sætt kynferðislegri áreitni eða ofbeldi eiga skjól.

Stofnun Barnahúss fól í sér nýja hugsun og nýja nálgun á hvernig eigi að leysa krefjandi verkefni með betri hætti og með virðingu fyrir þeim sem minna mega sín. Þessi nýsköpun hefur orðið útflutningsvara, en barnahús hafa verið opnuð á öllum Norðurlöndum og í nokkrum öðrum löndum Evrópu að íslenskri fyrirmynd. Hugmyndafræði Barnahúss hefur jafnframt haft áhrif á alþjóðasáttmála um verndun barna.

Nýsköpunarverðlaun í opinberri þjónustu

Þrátt fyrir eða jafnvel í einhverjum tilvikum vegna efnahagsþrenginga síðustu ára er mikill kraftur hjá stofnunum ríkis og sveitarfélaga að leita nýrra lausna. Starfsmenn opinberra stofnana eru vel menntaðir og metnaðarfullir, með víðtæka þekkingu og yfirsýn. Rannsóknir sýna að þeir stunda nýsköpun í töluverðum mæli og standa jafnvel kollegum sínum annars staðar á Norðurlöndunum framar.

Fjölmargar lausnir sem þróaðar hafa verið hjá opinberum stofnunum hér á landi eru framúrskarandi og til eftirbreytni. Nú er verið að auglýsa eftir tilnefningum til verðlauna fyrir nýsköpun í opinberri þjónustu og stjórnsýslu sem veitt verða í þriðja sinn á ráðstefnu sem haldin verður 24. janúar 2014.

Á síðustu tveimur árum hafa um 100 verkefni verið tilnefnd til nýsköpunarverðlauna. Lýsingu á þeim má finna á vefnum www.nyskopunarvefur.is. Frestur til að skila tilnefningum er til 8. nóvember nk. Ríkisstofnanir og sveitarfélög eru hvött til að senda inn tilnefningar. Það þarf að vekja athygli á nýsköpun hjá hinu opinbera á Íslandi. Það er hvatning og lærdómur fyrir aðra opinbera aðila og íbúar landsins þurfa að fá að vita um það sem vel er gert í opinberri þjónustu og stjórnsýslu.