Þýsk hjón gefa safn íslenskra landabréfa Garðar Örn Úlfarsson skrifar 22. janúar 2013 07:00 Dæmi úr safni Schulte-hjónanna er Íslandskort sem Joris Carolus teiknaði og málaði í Amsterdam á árunum 1630 til 1636. Akureyrarbær mun á næstunni eignast einstakt safn handmálaðra landabréfa af Íslandi sem þýsku hjónin og Íslandsvinirnir Karl-Werner Schulte og Gisela Schulte-Daxbök hafa komið sér upp á liðnum áratugum. „Elstu kortin eru frá byrjun sautjándu aldar en það yngsta er frá árinu 1808," segir Þórgnýr Dýrfjörð, framkvæmdastjóri Akureyrarstofu. Að sögn Þórgnýs kom Gisela fyrst til Íslands til að taka þátt í rannsóknum í Surtsey. Þau hjónin hafi komið hingað í ótal skipti síðan, bæði í vinnuferðir og í frí. Fyrir tíu árum hafi þau fyrst boðið Akureyrarbæ landabréfasafnið til eignar. Fyrir ári hafi þau ítrekað tilboð sitt. „Við spurðum af hverju þau vildu gefa Akureyrarbæ safnið frekar en til dæmis Landmælingum Íslands. Þá kom í ljós rómantíska hliðin á þessari sögu," segir Þórgnýr, sem kveður þau hjónin einfaldlega hafa orðið ástfangin af Akureyri. „Þau komu hingað í brúðkaupsferð og gistu á Hótel KEA. Þau komu líka þegar Karl varð fimmtugur og tóku þá börnin með sér. Þau sögðust vilja að kortin enduðu á Íslandi og gætu best hugsað sér að það verði á Akureyri." Þórgnýr segir Karl og Giselu ekki láta of ströng skilyrði fylgja gjöfinni. „Þau gera ekki kröfu um að bréfin séu sýnd stöðugt heldur að þau séu í öruggri geymslu og sýnd reglulega og að safnið sé til í þeirra nafni. Skuldbindingin sem við göngumst undir er að sýna safnið einu sinni á ári og hafa það ávallt aðgengilegt til rannsókna," segir hann. Kortin verða til sýnis í nokkrar vikur á hverju sumri í Minjasafni Akureyrar. Jafnvel strax næsta sumar. „Við sjáum fyrir okkur að þetta geti verið áhugavert efni fyrir gesti og ferðamenn. Þau vilja líka gjarnan að það séu lánaðir hlutar af safninu til sýninga annars staðar innan landsteinanna," segir Þórgnýr. Kortasafnið er uppsett í sérhönnuðu húsi Karls og Giselu í Geisenheim í Þýskalandi. „Þau hafa lagt mikið á sig í áratugi að fylgjast með víða um heim og ná í einstök kort. Það eru sérstaklega stór þakskegg á húsinu til að verja kortin fyrir sólarljósi. Þau segja að þetta sé heildstæðasta einkasafnið af handgerðum Íslandskortum sem til er í heiminum. Ef þetta færi allt á uppboð yrði verðið örugglega fleiri tugir milljóna," segir Þórgnýr. Gjöfin verður afhent ytra. „Þetta er mjög nákvæmt fólk. Þau vilja að við förum til Þýskalands og tökum við gjöfinni við húsdyrnar. Þau ætla að hætta að eiga safnið um leið og það er komið út úr dyrunum," segir Þórgnýr Dýrfjörð. Mest lesið Sonur þingmanns grunaður um að hafa banað föður sínum Innlent Tugum borgarstarfsmanna sagt upp Innlent Maðurinn sem féll í Stuðlagil látinn Innlent Fyrstu viðbrögð við tölum úr nýjustu könnun Maskínu Innlent Ný Maskínukönnun frumsýnd í Pallborði Innlent Taka frá sex daga fyrir mál Írisar Helgu Innlent „Þetta er erfiður dagur og ferlinu er ekki lokið“ Innlent Handtökur í tengslum við innbrot í minkabúið Innlent Kvíðir vetrinum framundan Innlent Staðfesta tæplega níutíu uppsagnir Innlent Fleiri fréttir Fyrsta háskólasamstæða landsins tekin til starfa Íslendingar voru alræmdir og lítið traust á milli Hætta að keyra fjarskiptastaði með ljósavélum Staðfesta tæplega níutíu uppsagnir Fyrstu viðbrögð við tölum úr nýjustu könnun Maskínu „Það var gott að ná þessu fyrir nóttina“ Ný könnun: Dregur saman milli fylkinga Biðla til pysjubjörgunarfólks að fara varlega „Þetta er erfiður dagur og ferlinu er ekki lokið“ Handtökur í tengslum við innbrot í minkabúið Tugum borgarstarfsmanna sagt upp Aukið umferðareftirlit nú þegar skólarnir eru komnir í gang Ný Maskínukönnun frumsýnd í Pallborði Aukafundur um uppsagnir í borginni og vendingar í minkamáli Taka frá sex daga fyrir mál Írisar Helgu Bjarga þúsundum pysja í Eyjum Sonur þingmanns grunaður um að hafa banað föður sínum Maðurinn sem féll í Stuðlagil látinn Hundrað skjálfta hrina við Eldey Háskaleg eftirför, ofbeldisfullur strætófarþegi og áhyggjufullur leigusali Loðnumjöl nýtt sem áburður á gulrætur Kvíðir vetrinum framundan Lítur ummæli Ólafs Ragnars alvarlegum augum Leita áfram í fyrramálið „Eiginlega bara óforskammað“ Eðlilegt að hafa áhyggjur Leit enn í fullum gangi og hátt í hundrað á svæðinu Ástand vega í lok sumars, nýtt einkunnakerfi og himinlifandi pysjur Fegin að heyra í skólabjöllunni eftir heilt sumar af „námskeiðakvíða“ „Skutlarinn“ ákærður fyrir að berja Hauk með spýtu eftir allt saman Sjá meira
Akureyrarbær mun á næstunni eignast einstakt safn handmálaðra landabréfa af Íslandi sem þýsku hjónin og Íslandsvinirnir Karl-Werner Schulte og Gisela Schulte-Daxbök hafa komið sér upp á liðnum áratugum. „Elstu kortin eru frá byrjun sautjándu aldar en það yngsta er frá árinu 1808," segir Þórgnýr Dýrfjörð, framkvæmdastjóri Akureyrarstofu. Að sögn Þórgnýs kom Gisela fyrst til Íslands til að taka þátt í rannsóknum í Surtsey. Þau hjónin hafi komið hingað í ótal skipti síðan, bæði í vinnuferðir og í frí. Fyrir tíu árum hafi þau fyrst boðið Akureyrarbæ landabréfasafnið til eignar. Fyrir ári hafi þau ítrekað tilboð sitt. „Við spurðum af hverju þau vildu gefa Akureyrarbæ safnið frekar en til dæmis Landmælingum Íslands. Þá kom í ljós rómantíska hliðin á þessari sögu," segir Þórgnýr, sem kveður þau hjónin einfaldlega hafa orðið ástfangin af Akureyri. „Þau komu hingað í brúðkaupsferð og gistu á Hótel KEA. Þau komu líka þegar Karl varð fimmtugur og tóku þá börnin með sér. Þau sögðust vilja að kortin enduðu á Íslandi og gætu best hugsað sér að það verði á Akureyri." Þórgnýr segir Karl og Giselu ekki láta of ströng skilyrði fylgja gjöfinni. „Þau gera ekki kröfu um að bréfin séu sýnd stöðugt heldur að þau séu í öruggri geymslu og sýnd reglulega og að safnið sé til í þeirra nafni. Skuldbindingin sem við göngumst undir er að sýna safnið einu sinni á ári og hafa það ávallt aðgengilegt til rannsókna," segir hann. Kortin verða til sýnis í nokkrar vikur á hverju sumri í Minjasafni Akureyrar. Jafnvel strax næsta sumar. „Við sjáum fyrir okkur að þetta geti verið áhugavert efni fyrir gesti og ferðamenn. Þau vilja líka gjarnan að það séu lánaðir hlutar af safninu til sýninga annars staðar innan landsteinanna," segir Þórgnýr. Kortasafnið er uppsett í sérhönnuðu húsi Karls og Giselu í Geisenheim í Þýskalandi. „Þau hafa lagt mikið á sig í áratugi að fylgjast með víða um heim og ná í einstök kort. Það eru sérstaklega stór þakskegg á húsinu til að verja kortin fyrir sólarljósi. Þau segja að þetta sé heildstæðasta einkasafnið af handgerðum Íslandskortum sem til er í heiminum. Ef þetta færi allt á uppboð yrði verðið örugglega fleiri tugir milljóna," segir Þórgnýr. Gjöfin verður afhent ytra. „Þetta er mjög nákvæmt fólk. Þau vilja að við förum til Þýskalands og tökum við gjöfinni við húsdyrnar. Þau ætla að hætta að eiga safnið um leið og það er komið út úr dyrunum," segir Þórgnýr Dýrfjörð.
Mest lesið Sonur þingmanns grunaður um að hafa banað föður sínum Innlent Tugum borgarstarfsmanna sagt upp Innlent Maðurinn sem féll í Stuðlagil látinn Innlent Fyrstu viðbrögð við tölum úr nýjustu könnun Maskínu Innlent Ný Maskínukönnun frumsýnd í Pallborði Innlent Taka frá sex daga fyrir mál Írisar Helgu Innlent „Þetta er erfiður dagur og ferlinu er ekki lokið“ Innlent Handtökur í tengslum við innbrot í minkabúið Innlent Kvíðir vetrinum framundan Innlent Staðfesta tæplega níutíu uppsagnir Innlent Fleiri fréttir Fyrsta háskólasamstæða landsins tekin til starfa Íslendingar voru alræmdir og lítið traust á milli Hætta að keyra fjarskiptastaði með ljósavélum Staðfesta tæplega níutíu uppsagnir Fyrstu viðbrögð við tölum úr nýjustu könnun Maskínu „Það var gott að ná þessu fyrir nóttina“ Ný könnun: Dregur saman milli fylkinga Biðla til pysjubjörgunarfólks að fara varlega „Þetta er erfiður dagur og ferlinu er ekki lokið“ Handtökur í tengslum við innbrot í minkabúið Tugum borgarstarfsmanna sagt upp Aukið umferðareftirlit nú þegar skólarnir eru komnir í gang Ný Maskínukönnun frumsýnd í Pallborði Aukafundur um uppsagnir í borginni og vendingar í minkamáli Taka frá sex daga fyrir mál Írisar Helgu Bjarga þúsundum pysja í Eyjum Sonur þingmanns grunaður um að hafa banað föður sínum Maðurinn sem féll í Stuðlagil látinn Hundrað skjálfta hrina við Eldey Háskaleg eftirför, ofbeldisfullur strætófarþegi og áhyggjufullur leigusali Loðnumjöl nýtt sem áburður á gulrætur Kvíðir vetrinum framundan Lítur ummæli Ólafs Ragnars alvarlegum augum Leita áfram í fyrramálið „Eiginlega bara óforskammað“ Eðlilegt að hafa áhyggjur Leit enn í fullum gangi og hátt í hundrað á svæðinu Ástand vega í lok sumars, nýtt einkunnakerfi og himinlifandi pysjur Fegin að heyra í skólabjöllunni eftir heilt sumar af „námskeiðakvíða“ „Skutlarinn“ ákærður fyrir að berja Hauk með spýtu eftir allt saman Sjá meira