Kjósendur eru ekki fífl Elliði Vignisson skrifar 5. mars 2026 11:32 Kjósendur hafa sérstakt óþol fyrir því þegar stjórnmálaflokkar segja eitt en gera annað. Samfylkingin sagðist vera með plan. Hún sagðist ætla að berja niður vexti með sleggju. Það var stóra loforðið. Síðasta ríkisstjórn stóð ekki við loforð sín Á undan hafði gengið ríkisstjórn sem spannaði allt hið pólitíska litróf. Til að halda henni saman voru endalausar og illa þokkaðar málamiðlanir. Enginn flokkur gat staðið við það sem hann lofaði. Þetta þoldu kjósendur ekki. VG hvarf af þingi, Framsóknarflokkurinn berst fyrir lífi sínu og Sjálfstæðisflokkurinn hefur aldrei í sögunni verið minni. Fylgi Samfylkingar fór í 35% Kjósendur tóku loforðum Samfylkingarinnar alvarlega. Hún fékk metkosningu 20,8%. Landsmenn höfðu mikla trú á að staðið yrði við loforðin. Í þjóðarpúlsi Gallup mældist Samfylkingin mest með 35% fljótlega eftir að hún hóf störf. Trúin á sleggjuna og planið var mikil. Mögnuð tengsl Vísitala neysluverðs (VNV) er mælikvarði sem sýnir hvernig verð á vörum og þjónustu sem heimili kaupa breytist með tímanum. Hún er notuð til að mæla verðbólgu. Ragnar M. Gunnarsson, sá glöggi talnarýnir og Flateyringur, hefur skoðað tengsl á mældu fylgi Samfylkingarinnar og vísitölu neysluverðs. Niðurstaðan er mögnuð. Fyrir áhugafólk um tölur og stjórnmál er áhugavert að sjá að tengslin eru nánast fullkomlega tölulega andhverf. Í hvert skipti sem vísitala neysluverðs lækkar, þá hækkar fylgið við Samfylkinguna. Í hvert skipti sem vísitalan hækkar þá lækkar fylgið við hana. Verðbólgan ræður 70% af fylgi Samfylkingarinnar Þegar rýnt er nánar þá liggur nærri að fyrir einnar prósentu hækkun í verðbólgu þá lækkar fylgi Samfylkingar um rétt um 9,7%. Auðvitað eru margir fyrirvarar á ályktunum sem þessum svo sem sá einfaldi sannleikur að fylgni merkir ekki alltaf orsakasamhengi. Hjá því verður þó ekki litið að tengslin þarna á milli eru sterk. Miðað við þessi gögn ráðast 69,6% af breytileika fylgis Samfylkingarinnar af verðbólgunni. Allt annað sem gerist á þingpöllunum ræður þá eingöngu rétt um 30%. Loforð verða að standa Kjósendur láta ekki blekkja sig. Þeir eru nefnilega engin fífl. Þeir gera þá einföldu og sanngjörnu kröfu að stjórnmálafólk og flokkar standi við það sem þeir lofa. Höfundur er bæjarstjóri í Ölfusi Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Elliði Vignisson Mest lesið Hver á arfinn? Gunnar Ármannsson Skoðun Skuggamansal á Íslandi Sævar Þór Jónsson Skoðun Grateful Dead á Sæbrautinni Júlíus Valsson Skoðun Þjóðarsjúkrahúsið seinkar Sigurður Sigurðsson Skoðun Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson Skoðun Er gervigreindin spegill mannkyns Kristján Logason Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson Skoðun Til hamingju Reykjanesbær með leikskólana okkar Guðný Birna Guðmundsdóttir Skoðun Baráttan er ekki búin Mordekaí Elí Esrason Skoðun Skoðun Skoðun Baráttan er ekki búin Mordekaí Elí Esrason skrifar Skoðun Hver á arfinn? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Að tala um dauðann er að tala um lífið Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Til hamingju Reykjanesbær með leikskólana okkar Guðný Birna Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Skuggamansal á Íslandi Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Grateful Dead á Sæbrautinni Júlíus Valsson skrifar Skoðun Þjóðarsjúkrahúsið seinkar Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Er gervigreindin spegill mannkyns Kristján Logason skrifar Skoðun Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir skrifar Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson skrifar Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson skrifar Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland skrifar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Skoðun Að ganga út eða ganga inn Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar Sjá meira
Kjósendur hafa sérstakt óþol fyrir því þegar stjórnmálaflokkar segja eitt en gera annað. Samfylkingin sagðist vera með plan. Hún sagðist ætla að berja niður vexti með sleggju. Það var stóra loforðið. Síðasta ríkisstjórn stóð ekki við loforð sín Á undan hafði gengið ríkisstjórn sem spannaði allt hið pólitíska litróf. Til að halda henni saman voru endalausar og illa þokkaðar málamiðlanir. Enginn flokkur gat staðið við það sem hann lofaði. Þetta þoldu kjósendur ekki. VG hvarf af þingi, Framsóknarflokkurinn berst fyrir lífi sínu og Sjálfstæðisflokkurinn hefur aldrei í sögunni verið minni. Fylgi Samfylkingar fór í 35% Kjósendur tóku loforðum Samfylkingarinnar alvarlega. Hún fékk metkosningu 20,8%. Landsmenn höfðu mikla trú á að staðið yrði við loforðin. Í þjóðarpúlsi Gallup mældist Samfylkingin mest með 35% fljótlega eftir að hún hóf störf. Trúin á sleggjuna og planið var mikil. Mögnuð tengsl Vísitala neysluverðs (VNV) er mælikvarði sem sýnir hvernig verð á vörum og þjónustu sem heimili kaupa breytist með tímanum. Hún er notuð til að mæla verðbólgu. Ragnar M. Gunnarsson, sá glöggi talnarýnir og Flateyringur, hefur skoðað tengsl á mældu fylgi Samfylkingarinnar og vísitölu neysluverðs. Niðurstaðan er mögnuð. Fyrir áhugafólk um tölur og stjórnmál er áhugavert að sjá að tengslin eru nánast fullkomlega tölulega andhverf. Í hvert skipti sem vísitala neysluverðs lækkar, þá hækkar fylgið við Samfylkinguna. Í hvert skipti sem vísitalan hækkar þá lækkar fylgið við hana. Verðbólgan ræður 70% af fylgi Samfylkingarinnar Þegar rýnt er nánar þá liggur nærri að fyrir einnar prósentu hækkun í verðbólgu þá lækkar fylgi Samfylkingar um rétt um 9,7%. Auðvitað eru margir fyrirvarar á ályktunum sem þessum svo sem sá einfaldi sannleikur að fylgni merkir ekki alltaf orsakasamhengi. Hjá því verður þó ekki litið að tengslin þarna á milli eru sterk. Miðað við þessi gögn ráðast 69,6% af breytileika fylgis Samfylkingarinnar af verðbólgunni. Allt annað sem gerist á þingpöllunum ræður þá eingöngu rétt um 30%. Loforð verða að standa Kjósendur láta ekki blekkja sig. Þeir eru nefnilega engin fífl. Þeir gera þá einföldu og sanngjörnu kröfu að stjórnmálafólk og flokkar standi við það sem þeir lofa. Höfundur er bæjarstjóri í Ölfusi
Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar
Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar