Hollenski skákmeistarinn og Íslandsvinurinn Jan Timman er látinn

Timman fæddist í Amsterdam 1951 og náði að vinna sér inn stórmeistaratitil 1974. Hann var þekktur fyrir frumlega hugsun við skákborðið, baráttuvilja og djúpan skilning á innri flækjum og óvæntum möguleikum skáklistarinnar. Timman tefldi á efstu stigum, meðal annars í áskorendakeppnum, og var almennt talinn með þeim sterkari sem ekki töldust til Sovétska skólans.

Timman lét sér ekki duga að tefla heldur gaf hann út bækur um skák og eru þær taldar með því betra sem ritað hefur verið um íþróttina. Þá skrifaði hann um skák sem blaðamaður og var hann um hríð ritstjóri „New in Chess“ tímaritinu.

Glæsilegur fulltrúi ´68-kynslóðarinnar

Tenging hans við Ísland var talsverð en þegar hann varð sjötugur ritað Helgi Ólafsson stórmeistari um hann á skák.is og sagði hann eiga marga góða vini á Íslandi en hann kom oft til landsins. Helgi segir hann góðan fulltrúa hinar frjálslyndu þjóðar sinnar sem og ´68-kynslóðarinnar.

„Timman á marga vini hér á landi, ferðaðist um landið allt og tók ástfóstri við Íslendingasögurnar og þá einkum Njálu. Hollendingar voru stoltir af Max Euwe sem var heimsmeistari 1935-´37 og átti stóran þátt í vinsældum skákarinnar þar í landi. Timman tók við keflinu og fór fram úr Euwe í vissum skilningi. Framlag beggja á ritvellinum er merkilegt en síðasta bók Timmans, The Unstoppable American , fjallar um feril Bobby Fischers frá því að hann mætir í keppnina Heimurinn-Sovétríkin í Belgrad 1970 og verður heimsmeistari rösklega tveimur árum síðar.“

Hver og einn verður að finna sinn takt

Að sögn Helga var helsti áhrifavaldur Timmans Botvinnik, sem var heimsmeistari með hléum frá 1948 til 1963. Sá staðfasti maður starfaði alla tíð eftir þaulskipulagðri dagskrá og í einni bóka sinna útskýrði Timman hvernig hann undirbjó sig fyrir skákkeppni.

„Þar var áhersla lögð á hálfgerðan meinlætalifnað, líkamsrækt og kerfisbundnar rannsóknir á skáklistinni sem yrði að hætta nákvæmlega fimm dögum fyrir hverja keppni en þá tækju við langar gönguferðir í fersku fjallalofti,“ skrifar Helgi. Og segir af því að í bók Timmans The Art of Chess Analysis hafi hann sagt frá því að fyrir sterkt mót í Hollandi hefði hann ákveðið að fylgja leiðsögn Botvinniks í einu og öllu og var bókstaflega að springa af orku þegar mótið hófst.

„En hvað gerðist? Hann tapaði fyrstu fimm skákunum! Dró þá ályktun að það hlyti að vera úrlaunsnarefni hvers og eins að finna sinn persónulega takt.“