Tveir þriðju reyna endurlífgun

Rannsókn á árangri endurlífgunar eftir hjartastopp utan spítala á höfuðborgarsvæðinu leiðir í ljós að 22 prósent þeirra þar sem reynd er endurlífgun útskrifast af spítala.

Erlendis er lifun á bilinu 10 til 20 prósent þar sem best lætur. Nýjasta rannsóknin er frá árunum 2008 til 2014. Niðurstöðurnar leiða í ljós að ekki er marktækur munur á árangri frá síðasta rannsóknartímabili, árunum 2004-2007.

„Við höfum alltaf verið með betri niðurstöður en í sambærilegum erlendum rannsóknum. Við erum með stuttan útkallstíma, farsímaeign var snemma almenn hér á landi, Neyðarlínan hefur virkað vel og við höfum góða stjórn á óvissuþáttum. Það er flott keðja hjá okkur,“ segir Guðrún G. Björnsdóttir læknir og einn rannsakenda.

Í sextíu prósentum tilfella voru vitni viðstödd hjartastopp. Tveir af hverjum þremur beittu endurlífgun. Guðrún segir Íslendinga þekkja vel til skyndihjálpar og að frammistaða landans sé á við það besta í öðrum löndum.

„En gott má alltaf gera betur,“ minnir Guðrún á. „Það hefur gífurleg áhrif að endurlífgun sé reynd strax. Þeir sem hafa verið hnoðaðir frá fyrstu stundu eru með lífvænlegasta taktinn þegar sjúkraflutningamenn koma á staðinn. Það eru fáir sem lifa af sem eru ekki hnoðaðir frá byrjun. Þannig að skyndihjálpin er sá liður sem við getum helst bætt og það er á valdi almennings.“

Niðurstöður fyrrgreindrar rannsóknar sýna að það eru færri tilfelli hjartastoppa á milli tímabilanna sem borin eru saman.

Að sögn Guðrúnar hefur tilfellum kransæðastíflu og dauða vegna kransæðasjúkdóma einnig fækkað. Möguleg afleiðing af því sé færri hjartastopp.

„Þetta gefur vísbendingu um að það séu framfarir í meðferð við þessum sjúkdómum, fólk hugsi betur um sig og leiti fyrr til læknis. Áratuga langt átak og forvarnir á þessu sviði eru einnig líklega að skila góðum árangri,“ segir Guðrún.

Hringja og hnoðaGuðrún segir viðbrögð við hjartastoppi vera einföld: Aðeins hringja og hnoða og ekki flækja málið með til að mynda munn við munn aðferð.

„Hnoðið skiptir öllu máli í hjartastoppi hjá fullorðnum. Það er það sem bjargar lífum ásamt því að þekkja einkenni hjartastopps,“ segir Guðrún og bendir á myndbönd á netinu, skyndihjalp.is og skyndihjálparnámskeið Rauða krossins til að fræðast frekar um það.