Ódýr matur fyrir leikskólabörn

Ég hef áður vakið athygli á því að við svíkjum leikskólabörn með rýrum kosti. Maturinn þeirra í leikskólanum, þrjár máltíðir ásamt ávöxtum og lýsi, kostar daglega minna en einn kaffibolli á kaffihúsi. Þeir borgarfulltrúar sem ég hef rætt við um málið hlusta vel en virðast ekki hafa vald til að gera neitt. Ég hef reynt við bæði Gnarr og Dag, og vona enn að Dagur sjái hversu brýnt málið er því hann er bæði læknir og jafnaðarmaður. Með því að bæta leikskólamatinn gætum við jafnað stöðu heimila; leikskólar geta gert betri innkaup en einstaklingar.

Heima gæti kvöldmaturinn verið með einfaldara sniði á virkum dögum. En þegar máltíðir leikskólans eru oftar og oftar brauðmeti, grautar, skyr og pastaréttir þurfa foreldrar frekar að huga að góðum próteingjöfum í kvöldmatnum ásamt nægu grænmeti, jafnvel huga að því að börnin læri að tyggja. Misskiljið þetta ekki þannig, að leikskólar geti gert svo hagstæð innkaup að rúmlega 300 krónur pr. barn á dag dugi, en það er sú upphæð sem nú er lögð til. Matur barna þarf að vera fjölbreyttur og börn ættu að eiga rétt á vali eins og aðrir borgarar.

Foreldrar gætu greitt meira

Foreldrar framselja til annarra þá ábyrgð að fara með hagsmuni barna sinna. Í leikskólunum tökum við að okkur að fæða börnin ásamt því að búa þeim menntandi uppeldisumhverfi. Að þjónusta börn vel í mat og drykk ætti að vera sjálfsagður hlutur á Íslandi. En ábyrgðin á næringu barnanna hlýtur að liggja hjá foreldrum fyrst og fremst. Það ætti því að spyrja foreldra hvort þeir vilji greiða níu, jafnvel tíu þúsund á mánuði, í stað sjö þúsunda eins og nú er. Auðvitað yrði það fast gjald fyrir alla en ég trúi því að niðurstaðan yrði börnunum í hag. Ákvörðun um þetta ætti ekki að liggja í pólitískum kerfum því þar er ekki nægileg ábyrgð.

Að öðlast uppeldi fyrir lífið

Markmið leikskóla er að börnin öðlist uppeldi og menntun fyrir líf og starf. Þegar við erum allt of feit og lífsstílssjúkdómar sliga heilbrigðiskerfið ættum við að leggja metnað í að kenna börnunum okkar að borða vel og rétt. Það er þjóðþrifamál að kenna börnum að borða og miða mat þeirra við bestu þekkingu þar um. Það er auk þess mannréttindamál að fá vel að borða og í samræmi við það sem best gerist manna á meðal í samfélaginu. Slagorð dagsins gæti verið „sýndu mér diskinn þinn og ræðum svo jöfnuð“.

Gegnsæi um gjöld

Hvað kostar matur fyrir eitt barn/fyrir einn fullorðinn? Hvað borða börn fátækra foreldra heima hjá sér í kvöldmat? Hvað borða börn þeirra sem eru efnameiri eftir sinn leikskóladag? Þetta mætti skoða með gegnsæi og jöfnuð í huga. Víst er að við þurfum að áætla meira til matarkaupa í leikskólum eigi síðar en í fjárhagsáætlun 2015. Eðlilegt væri að miða upphæðina við að hægt væri að mæta kröfum manneldisráðs um mataræði, að lágmarki. Að auki þarf svo að skoða sérstaklega kostnað við mat leikskólastarfsfólks og auka gegnsæi um það hvernig hann er fjármagnaður.