Norska ríkið fær stærri Drekaleyfi en Jan Mayen-samningurinn bauð

Þátttaka norskra stjórnvalda í olíuleit á Drekasvæðinu stefnir í að verða mun umfangsmeiri en búast mátti við samkvæmt Jan Mayen-samningnum. Meira en helmingur af nýjasta sérleyfinu er þannig utan við sérstakt samvinnusvæði, sem tryggði Norðmönnum fjórðungsrétt til þátttöku.

Aðild norska ríkisins að olíuleit í íslenskri lögsögu var innsigluð með heimsókn norska olíumálaráðherrans til Íslands í byrjun ársins og byggði á meira en þrjátíu ára gömlu samkomulagi ríkjanna um gagnkvæman 25 prósenta rétt á tilteknu samvinnusvæði við lögsögumörkin. Noregur fól ríkisolíufélaginu Petoro að annast sinn hlut í fyrstu tveimur leyfunum og á föstudag var Petoro einnig tilnefnt í þriðja leyfið, með kínverska félaginu CNOOC og íslenska félaginu Eykon Energy. Það vekur hins vegar athygli að nýjasta leyfissvæðið er að meirihluta utan samvinnusvæðis Íslands og Noregs.

„Norðmenn hafa valið að taka þátt á öllu svæðinu. Það er í raun og veru fyrir utan þeirra rétt. Það er raun og veru bara þeirra samningar við hina aðilana í verkefninu,” segir Guðni A. Jóhannesson orkumálastjóri í viðtali í fréttum Stöðvar 2.

Annað af fyrri sérleyfunum, sem Faroe Petroleum leiðir, nær einnig að hluta út fyrir samvinnusvæðið og verður norska ríkið þannig einnig fjórðungsaðili í sérleyfum á viðamiklu hafsvæði í lögsögu Íslands sem er utan við hinn samningsbundna þátttökurétt.

Spurður hvort þetta sé hagstætt fyrir Íslendinga að hleypa Norðmönnum svona mikið inn í olíuleitina svarar orkumálastjóri:

„Já, það er hagstætt fyrir okkur Íslendinga að hafa Norðmenn með þarna.” Hann segir góða samvinnu við Norðmenn grundvallaratriði í ljósi gríðarlegrar reynslu þeirra á slíkum hafsvæðum. „Þá er auðvitað gott að hafa norsk fyrirtæki inni í verkefnunum líka vegna þess að þá fáum við þekkinguna og reynsluna inn þeim megin frá líka.”

Þegar spurt er um fyrsta borpallinn spáir Guðni eftir fjögur til sjö ár. „Það er ekki líklegt að það verði byrjað að bora fyrr en 2017. Það er einhversstaðar á bilinu 2017 til 2020 sem gæti verið farið að bora.”