Meiri vinna – minni laun

Um mánaðamótin sögðu 254 hjúkrunarfræðingar starfi sínu lausu á Landspítala (LSH). Alls starfa þar 1.348 hjúkrunarfræðingar þannig að tæplega 20% hjúkrunarfræðinga munu hætta störfum á LSH þann 1. mars næstkomandi. Það eru grafalvarleg tíðindi sem þýða það eitt að LSH verður ekki starfræktur í núverandi mynd gangi uppsagnirnar eftir. Stjórnvöld, sem bera ábyrgð á því að landsmönnum standi fullnægjandi heilbrigðisþjónusta til boða, verða að sýna ábyrgð og grípa til aðgerða.

En hvers vegna segja allir þessi hjúkrunarfræðingar upp nú? Fjárveitingar til LSH hafa verið skornar niður um 32 milljarða frá 2007, starfsmönnum hefur fækkað um 700, á sama tíma og fjöldi þeirra sem sækja þjónustu til spítalans hefur aukist um 6%. Tölurnar sýna að færri starfsmönnum er ætlað að sinna mun fleiri verkefnum fyrir mun lægri laun en áður. Hjúkrunarfræðingar eru seinþreyttir til vandræða. Þeir hafa tekið fullan þátt í að hagræða í rekstri en á sama tíma lagt mikið af mörkum til að tryggja góða og örugga þjónustu við sjúklinga.

Yfirvinna nánast bönnuð

Skipulagi þjónustunnar á LSH hefur verið breytt, fyrst og fremst í hagræðingarskyni. Sólarhringsdeildum hefur verið breytt í dagdeildir og þeir sem liggja inni á sjúkrahúsinu þarfnast meiri þjónustu en áður. Yfirvinna er nánast bönnuð þannig að ekki má kalla fólk til vinnu í veikindum hjúkrunarfræðinga, sem þýðir auðvitað enn meira álag á þá sem eftir eru. Laun hjúkrunarfræðinga hafa lækkað, bæði vegna skipulagsbreytinganna sem leiða til minni launa vegna vakta, og vegna þess að möguleikar til að auka tekjur sínar með yfirvinnu eru nánast horfnir. Á sama tíma sýna opinberar tölur á vef fjármála- og efnahagsráðuneytisins að yfirvinna og önnur laun hafa aukist hjá opinberum starfsmönnum með sambærilega menntun og hjúkrunarfræðingar hafa, en sem starfa utan heilbrigðiskerfisins.

Engar aðgerðir

Fulltrúar hjúkrunarfræðinga hafa nú í heilt ár verið í viðræðum við stjórnendur LSH og annarra heilbrigðisstofnana um endurnýjun stofnanasamninga. Krafa hjúkrunarfræðinga er að laun þeirra verði hækkuð til samræmis við hækkanir annarra opinberra starfsmanna og í ljósi aukins umfangs verkefna þeirra. Enginn árangur hefur orðið af þessum viðræðum og þrátt fyrir skilning stjórnvalda á kröfum hjúkrunarfræðinga sjást engar aðgerðir.

Hjúkrunarfræðingar meta menntun sína og starf mikils. Þeir bera virðingu fyrir sínu starfi og umhyggju fyrir skjólstæðingum sínum. Hjúkrunarfræðingar gera þá kröfu að stjórnvöld meti menntun þeirra og störf að verðleikum. Það verða stjórnvöld að gera ef þau vilja koma í veg fyrir hrun heilbrigðiskerfisins.