Gagnrýna að ríkið taki lán hjá stóriðju

Ein furðulegasta lagasetning seinni tíma, var einkunn sem Unnur Brá Konráðsdóttir, þingmaður Sjálfstæðisflokksins, gaf frumvarpi ríkisstjórnarinnar um skattgreiðslur stóriðjufyrirtækja á árunum 2010-2012, sem varð að lögum frá Alþingi í gær.

„Hér er verið að taka lán hjá stóriðjunni,“ sagði Vigdís Hauksdóttir, þingmaður Framsóknarflokksins. „Ég hef hvergi heyrt um þjóð sem tekur lán hjá stórfyrirtækjum, stórnotendum orkufyrirtækja, og kallar það skatta.“

Frumvarpið gerir ráð fyrir því að álverin í Straumsvík, Reyðarfirði og Hvalfirði, ásamt Járnblendiverksmiðjunni á Grundartanga, greiði 1.200 milljónir króna á ári til ríkisins næstu þrjú ár og gangi þær greiðslur upp í skatta fyrirtækjanna fyrir árin 2013-2018.

„Þarna er verið að taka veð í tekjum framtíðarinnar,“ sagði Vigdís. Vinnubrögð ríkisstjórnarinnar séu til skammar og VG taki með þessu þátt í að festa stóriðjufyrirtækin í sessi til ársins 2018.

„Hér er um blekkingarleik að ræða þar sem verið er að reyna að fóðra það að lán séu skatttekjur,“ sagði Unnur Brá Konráðsdóttir.

Árni Þór Sigurðsson, þingmaður VG, sagði að ekki hefði verið hægt að leggja umhverfis- og orkuskatta á stóriðjufyrirtækin vegna sérstakra samninga þeirra við ríkisvaldið. „Þetta var niðurstaðan,“ sagði Árni Þór.

Gagnrýnt var að fyrirtækin greiði ríkinu í krónum, sem nóg sé til af í landinu. Endurgreiðslan verði hins vegar tryggð miðað við gengi erlendra gjaldmiðla. Pétur H. Blöndal, þingmaður Sjálfstæðisflokksins, sagði að þarna væri ríkið að taka gengislán í krónum.

Steingrímur J. Sigfússon fjármálaráðherra sagði ekkert athugavert við að nota uppgjörsmynt fyrirtækjanna þegar uppgjör þessa máls fari fram. „Hér er um stærra samkomulag að ræða, sem óhjákvæmilegt var að ná fram ef ætti að koma við þeirri skattlagningu á stórnotendur orku, sem er orðin að veruleika,“ sagði Steingrímur.

„Þar er um hærri fjárhæðir að ræða, sem eru beinar tekjur ríkisins á næstu þremur árum.“ Steingrímur sagði ríkið muna um þessar tekjur: „Þetta er engin óskaniðurstaða en þannig leit pakkinn út,“ sagði hann. peturg@frettabladid.is