Eina leiðin er að ganga til viðræðna við ESB - stéttarfélög geta ekki staðið hjá Sveinn Ólafsson skrifar 6. mars 2026 15:45 Í maí síðastliðnum skrifaði ég grein hér (Þegar við ætluðum að hitta Farage - Á Ísland að ganga í ESB?) um það starf sem ég og fleiri innan BHM höfðum unnið síðast þegar Ísland tók upp aðildarviðræður að ESB. Við gengum í þetta starf til að finna hvort slík aðild hentaði félagsfólki okkar. Við vorum sammála um að aðeins þjóðin gæti svarað hvort Ísland ætti að taka upp aðild eða ekki. Á þeim tíma var haldið þeirri skoðun hátt á lofti að Íslendingar gætu ekki fengið neina sérsamninga varðandi fiskveiðiauðlindina og yrðu að opna hana upp á gátt fyrir öllum ESB þjóðum. Ég sá aldrei neitt á blaði varðandi það, aðeins blaður í andstæðingum aðildar. Við sem unnum í þessum hóp vorum öll sannfærð um að eini möguleiki á aðild Íslands að Evrópusambandinu væri með fullum yfirráðum yfir fiskveiðum og sjávarútvegi. Annars myndi íslensk þjóð kolfella það samkomulag og þetta var morgunljóst öllum sem komu að þessum málum hjá ESB.Ég er enn í sömu stöðu og ég var í á þeim tíma, að vera í stjórn stéttarfélags og telja að félögin geti ekki staðið hjá þegar jafn mikilvæg mál eru í gangi. Að sjálfsögðu á þjóðin að velja að ljúka aðildarviðræðum og kjósa síðan um þá niðurstöðu sem þá verður. Afstaða Alþingis getur ekki verið önnur en að staðfesta úrslit þeirra kosninga, hvort sem þau eru að samþykkja eða hafna aðild að ESB. Þó að niðurstaða úr starfi þessara BHM félaga hafi verið að aðild að ESB breytti sáralitlu fyrir okkar félagsfólk, þá komumst við að því að það myndi breyta miklu fyrir landbúnað, og það í þá átt að styrkja stöðu bænda. Þar höfðum við 15 ára reynslu finnskra og sænskra bænda til að miða við. Næstum allir Íslendingar vita síðan hvað getur gerst þegar landið er orðið hluti af ESB með stöðugri gjaldmiðil og fulla þátttöku í rannsóknar- og vísindastarfi þess. Háskólafólk knýr áfram nýsköpun og markaðsstarf og hlýtur að horfa til þess að Ísland komi að ákvörðun um hvaða svið verði efst á baugi í rannsóknaráætlunum ESB, sama hvort það er jarðhiti, jöklar, tækni í sjávarútvegi eða annað sem skiptir landið máli. Glapræðið í Brexit sannfærði mig um kraftinn hjá fólki sem er tilbúið að skjóta samfélag sitt í fótinn og ganga úr ESB, þó það þýði að allt samfélagið tapi, ef því finnst það hafa verið skilið útundan. Þá hefur það litlu að tapa. Það er sorglegt að sjá hvernig það fólk sem kaus að ganga úr ESB telur sig enn hlunnfarið og enn verr statt en áður. Þau hlustuðu á fagurgala Boris Johnson, Liz Truss og Nigel Farage. Þar beittu auðmenn, sem síðan hafa flutt frá Bretlandi, ösnum fyrir vagn til útgöngu og niðurstaðan varð eftir því. Þess háttar glapræði er sannarlega ekki það sem verður mælt með hér. Spurningin um aðild Íslands að Evrópusambandinu er ekki jafn mikilvæg og hin spurningin, hvernig sú aðild á að vera? Ég hvet öll til að kjósa með því að ljúka viðræðum. Þegar sú niðurstaða liggur fyrir, opin öllum, þá er hægt að ræða um hvort eigi að samþykkja eða hafna henni. Það skiptir miklu máli fyrir allt vinnandi fólk að taka þessa afstöðu.Höfundur er upplýsinga- og stjórnsýslufræðingur, og situr í stjórn stéttarfélags. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um framhald ESB-viðræðna Mest lesið Nýtt mat AGS á upptöku evru fyrir Ísland Dagur B. Eggertsson Skoðun Geðþóttaákvörðun barna- og menntamálaráðherra? Kristín Björnsdóttir Skoðun Ísland hefur borgað meira í vexti en Grikkland og Ítalía síðustu 25 ár Egill Almar Ágústsson Skoðun Til hvers erum við að breyta námsmatinu? Guðjóna Eygló Friðriksdóttir Skoðun Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson Skoðun Af hverju segi ég nei í lok ágúst? Steingrímur J. Sigfússon Skoðun Þegar sumarnámskeið eru ekki raunhæfur valkostur Aldís Sif Bjarnhéðinsdóttir Skoðun Sleggjudómar ráðherra Sveinn Óskar Sigurðsson Skoðun Evrópa eða Bandaríkin? Snorri Ásmundsson Skoðun Já til að sjá er af og frá Ólafur Hannesson Skoðun Skoðun Skoðun Universities should not punish students for bureaucratic incompetence Colin Fisher skrifar Skoðun Samningsmarkmið Haukur Eggertsson skrifar Skoðun Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson skrifar Skoðun Lækkum álögur og afnemum byggingarrétt af atvinnulóðum Bragi Bjarnason skrifar Skoðun Sóknarfæri í fullvinnslu - Hvers vegna ESB-aðild gæti opnað nýjar dyr Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Beðið eftir Godot? 83 dagar, 179 tölvupóstar Einar Bárðarson skrifar Skoðun Evrópa eða Bandaríkin? Snorri Ásmundsson skrifar Skoðun Þegar sumarnámskeið eru ekki raunhæfur valkostur Aldís Sif Bjarnhéðinsdóttir skrifar Skoðun Já til að sjá er af og frá Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Ísland er í 1. sæti heims á lífskjaravísitölu SÞ - yrði hagur okkar raunverulega betri innan ESB? Elísabet Gísladóttir skrifar Skoðun Nýtt mat AGS á upptöku evru fyrir Ísland Dagur B. Eggertsson skrifar Skoðun „Þúsund þorskar á færibandinu...“ Óli Rúnar Ástþórsson skrifar Skoðun Sjá hvað? Guðmundur Edgarsson skrifar Skoðun Geðþóttaákvörðun barna- og menntamálaráðherra? Kristín Björnsdóttir skrifar Skoðun Til hvers erum við að breyta námsmatinu? Guðjóna Eygló Friðriksdóttir skrifar Skoðun Komstu ekki með afmælisgjöf? Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Sleggjudómar ráðherra Sveinn Óskar Sigurðsson skrifar Skoðun Smæðin er samnefnarinn Gunnar Salvarsson skrifar Skoðun Dauði eða upprisa Jón Bragi Gunnlaugsson skrifar Skoðun Þjóðin á síðasta orðið Erna Kaaber skrifar Skoðun Vangaveltur um ESB, smáríki og Sviss Matthías Arngrímsson skrifar Skoðun Ísland hefur borgað meira í vexti en Grikkland og Ítalía síðustu 25 ár Egill Almar Ágústsson skrifar Skoðun Hernaðarástand í Fannborg Tryggvi Felixson skrifar Skoðun Um þöggun Hörður Torfason skrifar Skoðun Er of dýrt að sækja um aðild að ESB? Björn Leví Gunnarsson skrifar Skoðun EES vs. ESB - Hversu mörg störf missum við vegna tollanna? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Fjárhættuspil í barnaherberginu Alma Hafsteinsdóttir,Anný Aðalsteinsdóttir skrifar Skoðun Ísland er í ESB Gísli Hjálmtýsson skrifar Skoðun Þurfum við enn eitt yfirvaldið? Gísli Stefánsson skrifar Skoðun Hvað eiga hollenskt flutningafyrirtæki, ítalskur kaupsýslumaður og belgísk flugfreyja sameiginlegt? Dóra Sif Tynes skrifar Sjá meira
Í maí síðastliðnum skrifaði ég grein hér (Þegar við ætluðum að hitta Farage - Á Ísland að ganga í ESB?) um það starf sem ég og fleiri innan BHM höfðum unnið síðast þegar Ísland tók upp aðildarviðræður að ESB. Við gengum í þetta starf til að finna hvort slík aðild hentaði félagsfólki okkar. Við vorum sammála um að aðeins þjóðin gæti svarað hvort Ísland ætti að taka upp aðild eða ekki. Á þeim tíma var haldið þeirri skoðun hátt á lofti að Íslendingar gætu ekki fengið neina sérsamninga varðandi fiskveiðiauðlindina og yrðu að opna hana upp á gátt fyrir öllum ESB þjóðum. Ég sá aldrei neitt á blaði varðandi það, aðeins blaður í andstæðingum aðildar. Við sem unnum í þessum hóp vorum öll sannfærð um að eini möguleiki á aðild Íslands að Evrópusambandinu væri með fullum yfirráðum yfir fiskveiðum og sjávarútvegi. Annars myndi íslensk þjóð kolfella það samkomulag og þetta var morgunljóst öllum sem komu að þessum málum hjá ESB.Ég er enn í sömu stöðu og ég var í á þeim tíma, að vera í stjórn stéttarfélags og telja að félögin geti ekki staðið hjá þegar jafn mikilvæg mál eru í gangi. Að sjálfsögðu á þjóðin að velja að ljúka aðildarviðræðum og kjósa síðan um þá niðurstöðu sem þá verður. Afstaða Alþingis getur ekki verið önnur en að staðfesta úrslit þeirra kosninga, hvort sem þau eru að samþykkja eða hafna aðild að ESB. Þó að niðurstaða úr starfi þessara BHM félaga hafi verið að aðild að ESB breytti sáralitlu fyrir okkar félagsfólk, þá komumst við að því að það myndi breyta miklu fyrir landbúnað, og það í þá átt að styrkja stöðu bænda. Þar höfðum við 15 ára reynslu finnskra og sænskra bænda til að miða við. Næstum allir Íslendingar vita síðan hvað getur gerst þegar landið er orðið hluti af ESB með stöðugri gjaldmiðil og fulla þátttöku í rannsóknar- og vísindastarfi þess. Háskólafólk knýr áfram nýsköpun og markaðsstarf og hlýtur að horfa til þess að Ísland komi að ákvörðun um hvaða svið verði efst á baugi í rannsóknaráætlunum ESB, sama hvort það er jarðhiti, jöklar, tækni í sjávarútvegi eða annað sem skiptir landið máli. Glapræðið í Brexit sannfærði mig um kraftinn hjá fólki sem er tilbúið að skjóta samfélag sitt í fótinn og ganga úr ESB, þó það þýði að allt samfélagið tapi, ef því finnst það hafa verið skilið útundan. Þá hefur það litlu að tapa. Það er sorglegt að sjá hvernig það fólk sem kaus að ganga úr ESB telur sig enn hlunnfarið og enn verr statt en áður. Þau hlustuðu á fagurgala Boris Johnson, Liz Truss og Nigel Farage. Þar beittu auðmenn, sem síðan hafa flutt frá Bretlandi, ösnum fyrir vagn til útgöngu og niðurstaðan varð eftir því. Þess háttar glapræði er sannarlega ekki það sem verður mælt með hér. Spurningin um aðild Íslands að Evrópusambandinu er ekki jafn mikilvæg og hin spurningin, hvernig sú aðild á að vera? Ég hvet öll til að kjósa með því að ljúka viðræðum. Þegar sú niðurstaða liggur fyrir, opin öllum, þá er hægt að ræða um hvort eigi að samþykkja eða hafna henni. Það skiptir miklu máli fyrir allt vinnandi fólk að taka þessa afstöðu.Höfundur er upplýsinga- og stjórnsýslufræðingur, og situr í stjórn stéttarfélags.
Ísland hefur borgað meira í vexti en Grikkland og Ítalía síðustu 25 ár Egill Almar Ágústsson Skoðun
Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson Skoðun
Skoðun Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson skrifar
Skoðun Sóknarfæri í fullvinnslu - Hvers vegna ESB-aðild gæti opnað nýjar dyr Halldór Jörgen Olesen skrifar
Skoðun Ísland er í 1. sæti heims á lífskjaravísitölu SÞ - yrði hagur okkar raunverulega betri innan ESB? Elísabet Gísladóttir skrifar
Skoðun Ísland hefur borgað meira í vexti en Grikkland og Ítalía síðustu 25 ár Egill Almar Ágústsson skrifar
Skoðun Hvað eiga hollenskt flutningafyrirtæki, ítalskur kaupsýslumaður og belgísk flugfreyja sameiginlegt? Dóra Sif Tynes skrifar
Ísland hefur borgað meira í vexti en Grikkland og Ítalía síðustu 25 ár Egill Almar Ágústsson Skoðun
Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson Skoðun