Á að banna notkun gervigreindar í háskólum? Guðmundur Björnsson skrifar 12. janúar 2024 15:01 Þessi grein er skrifuð af ChatGPT eftir forskrift undirritaðs og er birt hér orðrétt án nokkurra leiðréttinga man neskju. Um allan heim eru háskólar að takast á við spurninguna um notkun gervigreindar í akademísku umhverfi. Spurningin um notkun gervigreindar í háskólum vekur upp mikilvæga umræðu um framtíð menntunar. Háskóli Íslands hefur tekið skrefið í að setja fram leiðbeiningar um notkun gervigreindar, en spurningin er hvort frekari aðgerðir þurfi til að tryggja samræmi og siðferðislega notkun. Gervigreind, sér í lagi spjallgreind eins og ChatGPT, er orðin umdeild í háskólasamfélögum um allan heim. Á meðan sumir sjá ótrúleg tækifæri í þessari tækni, óttast aðrir að það geti haft neikvæð áhrif á námsmat og akademískan heiðarleika. Háskólar þurfa að finna jafnvægi milli þess að nýta tæknina og viðhalda akademískum gildum. Bann við gervigreind gæti þýtt að missa af tækifærum sem tæknin býður upp á, eins og stuðning við einstaklingsmiðað nám og verkefnavinnu. Á hinn bóginn, ef ekki er stjórnað og eftirlitið með notkun hennar, gæti það ógnað akademískum heiðarleika. Háskóli Íslands hefur nýlega sett fram leiðbeiningar (sjá: https://gervigreind.hi.is) um notkun gervigreindar í námi og kennslu, sem miðar að því að styðja við siðferðislega og ábyrga notkun. Þó vakna spurningar um hvort frekari skref þurfi til að tryggja bestu mögulegu nýtingu tækninnar. Staðlaðar Leiðbeiningar um Notkun Gervigreindar:Það gæti verið gagnlegt að hafa staðlaðar háskólaleiðbeiningar sem mæla fyrir um hvenær og hvernig er viðeigandi að nota gervigreind, í stað þess að leyfa hverjum kennara að ákveða þetta sjálfstætt. Staðlaðar leiðbeiningar myndu ekki aðeins tryggja samræmi í námsumhverfinu heldur einnig jafnræði meðal nemenda. Skýrari Skilgreiningar á Heimildum og Tilvitnunum: Með því að gervigreindarverkfæri, eins og ChatGPT, búa til upplýsingar byggðar á stórum gagnagrunnum, er mikilvægt að hafa skýrar reglur um hvernig og hvenær eigi að vísa í þessar upplýsingar sem heimild. Þetta er lykilatriði í að viðhalda akademísku heiðarleika. Þjálfun og Fræðsla fyrir Nemendur og Kennara: Innleiðing fræðslu og þjálfunar fyrir bæði kennara og nemendur í notkun og skilningi á gervigreind gæti aukið skilning og færni í notkun tækninnar á ábyrgan hátt. Þetta gæti leitt til betri nýtingar gervigreindar í námi. Viðbrögð við Hröðum Tæknibreytingum: Háskóli Íslands þarf að hafa áætlun um reglulega endurskoðun og uppfærslu á leiðbeiningum til að tryggja að þær endurspegli nýjustu þróun og bestu starfsvenjur. Þetta er mikilvægt í síbreytilegum heimi tækninnar. Dæmi um Viðeigandi og Óviðeigandi Notkun: Raunveruleg dæmi um hvernig og hvenær er viðeigandi að nota gervigreind í námi gætu verið gagnleg fyrir bæði kennara og nemendur. Þetta gæti veitt skýrari mynd af hvernig best er að nýta tæknina. Spurningin um hvort leyfa eða banna notkun gervigreindar í háskólum er flókin. Jafnvægi milli staðlaðra leiðbeininga og sveigjanleika fyrir kennara gæti verið lykillinn að árangursríkri notkun gervigreindar í háskólaumhverfi. Meðan leiðbeiningar Háskóla Íslands eru skref í rétta átt, gæti þörf verið á frekari útfærslu og skýrleika til að tryggja bestu mögulegu nýtingu á þessari ört þróandi tækni. Höfundur er háskólakennari í ferðamálafræði við Háskóla Íslands. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Gervigreind Háskólar Skóla- og menntamál Guðmundur Björnsson Mest lesið Halldór 26.09.2026 Halldór Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland skrifar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Skoðun Að ganga út eða ganga inn Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Icelandair: Hver á flugfélagið og hver vill kaupa það? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Áskorun til heilbrigðisráðherra Ásgrímur Grétar Jörundsson skrifar Skoðun Samræðusiðfræði og sálgæsla Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Þegar landsframleiðsla dugar ekki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fáfræði, fordómar og fimm flokkar Hjálmtýs Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun Þegar sjálfboðaliðar borga með sér Hildur Dís Jónsdóttir skrifar Skoðun Sleggjan fundin Dofri Hermannsson skrifar Skoðun Að vaxa út úr vandanum Runólfur Ágústsson skrifar Skoðun Tuttugu ár frá brottför varnarliðsins – úr áfalli í uppbyggingu Árni Sigfússon skrifar Skoðun Gefið með annarri hendinni og tekið með hinni Sigrún Ólafsdóttir,Zophonías O. Jónsson skrifar Skoðun Hvers vegna liggur svona mikið á? Um breytingar á námsmati í grunnskólum Sædís Ósk Harðardóttir skrifar Sjá meira
Þessi grein er skrifuð af ChatGPT eftir forskrift undirritaðs og er birt hér orðrétt án nokkurra leiðréttinga man neskju. Um allan heim eru háskólar að takast á við spurninguna um notkun gervigreindar í akademísku umhverfi. Spurningin um notkun gervigreindar í háskólum vekur upp mikilvæga umræðu um framtíð menntunar. Háskóli Íslands hefur tekið skrefið í að setja fram leiðbeiningar um notkun gervigreindar, en spurningin er hvort frekari aðgerðir þurfi til að tryggja samræmi og siðferðislega notkun. Gervigreind, sér í lagi spjallgreind eins og ChatGPT, er orðin umdeild í háskólasamfélögum um allan heim. Á meðan sumir sjá ótrúleg tækifæri í þessari tækni, óttast aðrir að það geti haft neikvæð áhrif á námsmat og akademískan heiðarleika. Háskólar þurfa að finna jafnvægi milli þess að nýta tæknina og viðhalda akademískum gildum. Bann við gervigreind gæti þýtt að missa af tækifærum sem tæknin býður upp á, eins og stuðning við einstaklingsmiðað nám og verkefnavinnu. Á hinn bóginn, ef ekki er stjórnað og eftirlitið með notkun hennar, gæti það ógnað akademískum heiðarleika. Háskóli Íslands hefur nýlega sett fram leiðbeiningar (sjá: https://gervigreind.hi.is) um notkun gervigreindar í námi og kennslu, sem miðar að því að styðja við siðferðislega og ábyrga notkun. Þó vakna spurningar um hvort frekari skref þurfi til að tryggja bestu mögulegu nýtingu tækninnar. Staðlaðar Leiðbeiningar um Notkun Gervigreindar:Það gæti verið gagnlegt að hafa staðlaðar háskólaleiðbeiningar sem mæla fyrir um hvenær og hvernig er viðeigandi að nota gervigreind, í stað þess að leyfa hverjum kennara að ákveða þetta sjálfstætt. Staðlaðar leiðbeiningar myndu ekki aðeins tryggja samræmi í námsumhverfinu heldur einnig jafnræði meðal nemenda. Skýrari Skilgreiningar á Heimildum og Tilvitnunum: Með því að gervigreindarverkfæri, eins og ChatGPT, búa til upplýsingar byggðar á stórum gagnagrunnum, er mikilvægt að hafa skýrar reglur um hvernig og hvenær eigi að vísa í þessar upplýsingar sem heimild. Þetta er lykilatriði í að viðhalda akademísku heiðarleika. Þjálfun og Fræðsla fyrir Nemendur og Kennara: Innleiðing fræðslu og þjálfunar fyrir bæði kennara og nemendur í notkun og skilningi á gervigreind gæti aukið skilning og færni í notkun tækninnar á ábyrgan hátt. Þetta gæti leitt til betri nýtingar gervigreindar í námi. Viðbrögð við Hröðum Tæknibreytingum: Háskóli Íslands þarf að hafa áætlun um reglulega endurskoðun og uppfærslu á leiðbeiningum til að tryggja að þær endurspegli nýjustu þróun og bestu starfsvenjur. Þetta er mikilvægt í síbreytilegum heimi tækninnar. Dæmi um Viðeigandi og Óviðeigandi Notkun: Raunveruleg dæmi um hvernig og hvenær er viðeigandi að nota gervigreind í námi gætu verið gagnleg fyrir bæði kennara og nemendur. Þetta gæti veitt skýrari mynd af hvernig best er að nýta tæknina. Spurningin um hvort leyfa eða banna notkun gervigreindar í háskólum er flókin. Jafnvægi milli staðlaðra leiðbeininga og sveigjanleika fyrir kennara gæti verið lykillinn að árangursríkri notkun gervigreindar í háskólaumhverfi. Meðan leiðbeiningar Háskóla Íslands eru skref í rétta átt, gæti þörf verið á frekari útfærslu og skýrleika til að tryggja bestu mögulegu nýtingu á þessari ört þróandi tækni. Höfundur er háskólakennari í ferðamálafræði við Háskóla Íslands.
Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar
Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar
Skoðun Hvers vegna liggur svona mikið á? Um breytingar á námsmati í grunnskólum Sædís Ósk Harðardóttir skrifar